Good Night Podcast

Czy potrafimy obronić Ziemię przed planetoidą? W tym odcinku Goodnight Podcastu zaglądamy w głąb Układu Słonecznego, by przyjrzeć się jednej z najbardziej fascynujących misji Europejskiej Agencji Kosmicznej (E. Hera zbada asteroidę Dimorphos, w którą w 2022 roku celowo uderzyła sonda DART. Co dokładnie wydarzyło się podczas tego zderzenia? Jak zmieniła się orbita asteroidy? Czego Hera może nas nau...

Artemis – wielki powrót człowieka na Księżyc Po ponad pół wieku człowiek ma wrócić na Księżyc. Tym razem jednak nie chodzi tylko o pozostawienie śladów na powierzchni i powrót na Ziemię. Program Artemis został pomyślany jako początek długofalowej obecności człowieka poza naszą planetą. W tym odcinku omawiamy pierwotne założenia programu Artemis: kolejne planowane misje, rakietę Space Launch System...

Na co NASA wydaje miliardy? – priorytety amerykańskiej agencji kosmicznej NASA kojarzy się z wielkimi misjami, teleskopami i eksploracją innych planet. Ale za każdą z nich stoją decyzje o tym, na co przeznaczyć miliardy dolarów – a z czego zrezygnować . W tym odcinku przyglądamy się planom i priorytetom NASA oraz temu, w jakim kierunku zmierza amerykański program kosmiczny . Sprawdzamy, ile pienię...

W maju 2026 roku polscy naukowcy wyszli przed Sejm pod hasłem „3% dla nauki, 100% dla Polski” . Był to jeden z największych od lat oddolnych protestów środowiska naukowego, którego głównym postulatem było zwiększenie finansowania nauki oraz poprawa warunków pracy osób zatrudnionych na uczelniach i w instytutach badawczych. W tym odcinku przyglądamy się Strajkowi Naukowców : skąd się wziął, dlaczeg...

Czy galaktyka może umrzeć ? A jeśli tak, to co właściwie oznacza jej śmierć i co może doprowadzić do zatrzymania narodzin nowych gwiazd? W tym odcinku zaglądamy w życie galaktyk – od okresów intensywnego powstawania gwiazd aż po moment, w którym stają się galaktykami pasywnymi . Rozmawiamy o tym, jaką rolę odgrywają gaz i pył, dlaczego galaktyka może utracić „paliwo” do produkcji nowych gwiazd ora...

Łowcy nieba – jak upolować zaćmienie, zorzę i Drogę Mleczną? Niektóre z najpiękniejszych zjawisk na niebie wymagają czegoś więcej niż spojrzenia w górę. Trzeba wiedzieć gdzie pojechać, kiedy wyjść z domu i jak zwiększyć swoje szanse , żeby chmury, światła miasta albo zła pora roku nie pokrzyżowały planów. W tym odcinku ruszamy na astronomiczne polowanie. Opowiadamy, jak i gdzie obserwować całkowit...

Współczesna astrometria to jedna z najbardziej precyzyjnych dziedzin nauki. Satelity takie jak Hipparcos i Gaia mierzą pozycje, ruchy i odległości miliardów gwiazd z dokładnością niewyobrażalną jeszcze kilkadziesiąt lat temu. W tym odcinku rozmawiamy o tym, czym są współczesne katalogi gwiazdowe, jak powstają i do czego są wykorzystywane - od badania struktury Drogi Mlecznej, przez odkrywanie plan...

Przez większość historii astronomii naukowcy nie zajmowali się galaktykami, czarnymi dziurami czy egzoplanetami. Astronomia była przede wszystkim astrometrią - precyzyjnym mierzeniem położeń gwiazd na niebie. W tym odcinku opowiadamy o początkach katalogów gwiazdowych, Hipparchu, Ptolemeuszu, Tycho Brahe i narodzinach nowoczesnych pomiarów nieba. Skąd wzięła się skala magnitudo? Jak tworzono pierw...

Czy żeby zajmować się astronomią trzeba kończyć pięcioletnie studia i pracować w obserwatorium? Niekoniecznie. Współczesna astronomia amatorska daje dziś możliwości, o których jeszcze kilkanaście lat temu można było tylko marzyć. W odcinku rozmawiamy o tym, jak zacząć przygodę z astronomią bez akademickiego zaplecza, gdzie szukać wiedzy i społeczności oraz jak wygląda współpraca amatorów z zawodow...

Europejska Agencja Kosmiczna rozwija sieć swoich centrów w całej Europie – od kontroli misji kosmicznych w Niemczech, przez centrum astronautów w Kolonii, po ośrodki badające obserwacje Ziemi, technologie satelitarne i eksplorację kosmosu. Każda z siedzib ESA pełni inną rolę i tworzy część infrastruktury, od której zależą współczesne misje kosmiczne Europy. W ostatnich miesiącach coraz częściej po...

Kilka tysięcy lat temu w okolicach dzisiejszego Poznania doszło do jednego z najbardziej niezwykłych wydarzeń w historii regionu. Kilkumetrowy meteoryt wpadł w atmosferę Ziemi i rozpadł się nad obszarem Moraska, tworząc serię kraterów, które można oglądać do dziś. To jedno z najlepiej zachowanych stanowisk meteorytowych w Europie i miejsce, które przez lata fascynowało zarówno naukowców, jak i pos...

Brązowe karły to jedne z najbardziej tajemniczych obiektów we Wszechświecie. Są zbyt masywne, by uznać je za planety, ale jednocześnie zbyt małe, by stać się prawdziwymi gwiazdami. Przez lata astronomowie zastanawiali się, gdzie właściwie przebiega granica między tymi kategoriami. W odcinku rozmawiamy o tym, czym naprawdę są brązowe karły, jak powstają i dlaczego bywają nazywane „nieudanymi gwiazd...

Dlaczego teorie spiskowe są tak popularne i dlaczego nawet w erze internetu tak wiele osób wierzy w rzeczy sprzeczne z nauką? Od płaskiej Ziemi po kosmitów budujących piramidy – granica między fascynacją a dezinformacją bywa zaskakująco cienka. W odcinku rozmawiamy o mechanizmach stojących za teoriami spiskowymi, o tym jak działają algorytmy mediów społecznościowych i dlaczego ludzki mózg często p...

Kosmos można dziś nie tylko oglądać na zdjęciach NASA. Coraz więcej miejsc na świecie pozwala zobaczyć starty rakiet na żywo, odwiedzić największe teleskopy i wejść do obserwatoriów, które jeszcze niedawno były dostępne głównie dla naukowców. W odcinku rozmawiamy o najbardziej niezwykłych miejscach dla fanów astronomii i eksploracji kosmosu – od Kennedy Space Center Visitor Complex na Florydzie, g...

Gościnnie w odcinku wystąpił Piotr Staniewicz. Bohaterem tego odcinka jest Adam Giedrys - legendarny „krawiec-astronom” ze Szczecinka. Z zawodu był krawcem, ale całe życie poświęcił astronomii i popularyzacji nauki. Swoją pierwszą lunetę skonstruował z soczewek od zwykłych okularów, a później na dachu kamienicy zbudował własne obserwatorium z teleskopem wykonanym własnoręcznie. Rozmawiamy o niezwy...

Słońce wchodzi w jeden z najbardziej dynamicznych okresów swojej aktywności. Liczba plam słonecznych rośnie, pojawiają się potężne rozbłyski i wyrzuty materii, a globalne pole magnetyczne naszej gwiazdy stopniowo zmienia orientację. To naturalny proces związany z cyklem słonecznym, który co kilkanaście lat prowadzi do przebiegunowania Słońca i wpływa na całe środowisko kosmiczne wokół Ziemi. W tym...

Sztuczna inteligencja, chmura obliczeniowa i rozwój technologii cyfrowych sprawiają, że centra danych zużywają coraz więcej energii i wymagają coraz bardziej zaawansowanego chłodzenia. Wraz z rosnącymi potrzebami pojawia się pytanie, które jeszcze niedawno brzmiało jak science fiction: czy serwery przyszłości mogą trafić na orbitę? W odcinku rozmawiamy o koncepcjach budowy centrów danych w kosmosi...

Energia elektryczna jest podstawą działania współczesnej eksploracji kosmosu. Bez niej nie działałyby satelity, stacje kosmiczne, łaziki ani teleskopy obserwujące najdalsze rejony Wszechświata. W odcinku rozmawiamy o tym, jak produkuje się energię w przestrzeni kosmicznej - od klasycznych paneli słonecznych po radioizotopowe generatory wykorzystywane tam, gdzie światło słoneczne jest zbyt słabe. P...

3200 megapikseli. Największa cyfrowa kamera w historii astronomii. Vera C. Rubin Observatory rozpoczyna nową erę obserwacji nieba. Teleskop LSST będzie fotografował całe południowe niebo co kilka dni, generując niewyobrażalne ilości danych i tworząc największy film Wszechświata w historii. Miliony galaktyk, eksplozje supernowych, potencjalnie niebezpieczne planetoidy i obiekty, których jeszcze naw...

Dlaczego galaktyki obracają się szybciej, niż powinny? To właśnie Vera Rubin jako jedna z pierwszych pokazała, że we Wszechświecie musi istnieć coś, czego nie widzimy – ciemna materia. Jej obserwacje na zawsze zmieniły astronomię i nasze rozumienie kosmosu. Dziś jej imię nosi jeden z najbardziej ambitnych teleskopów w historii – Vera C. Rubin Observatory. Dzięki gigantycznej kamerze LSST teleskop...

2026 zapowiada się jako jeden z najważniejszych lat w eksploracji kosmosu. Po historycznej misji Artemis II ludzkość wraca w okolice Księżyca i przygotowuje się do kolejnych kroków w stronę jego powierzchni. To także rok intensywnego rozwoju nowych teleskopów i misji naukowych – od planowanego startu Nancy Grace Roman Space Telescope, który ma zrewolucjonizować badania galaktyk, po misje badające...

2025 rok pokazał, że kosmos przyspiesza. Nowe odkrycia z James Webb Space Telescope, coraz lepsze teleskopy na Ziemi i w przestrzeni, a do tego wyścig rakietowy, który wchodzi na zupełnie nowy poziom. To był rok, w którym patrzyliśmy dalej niż kiedykolwiek – i jednocześnie coraz częściej wychodziliśmy w kosmos.

Ludzie wrócili w okolice Księżyca po ponad 50 latach – i wrócili bezpiecznie. Misja Artemis II zakończyła się sukcesem: czteroosobowa załoga – Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch i Jeremy Hansen – okrążyła Księżyc i wróciła na Ziemię, testując systemy, które mają zabrać nas z powrotem na jego powierzchnię. W odcinku podsumowujemy, co się udało, jakie były wnioski i co to oznacza dla przysz...

Dlaczego po ponad 50 latach od misji Apollo 11 świat znowu chce wrócić na Księżyc? W tym odcinku Goodnight Collective rozkładamy na czynniki pierwsze nowy wyścig kosmiczny. Tłumaczymy, czym jest program Artemis i dlaczego Księżyc stał się kluczowym celem dla przyszłości eksploracji kosmosu. Rozmawiamy o rywalizacji gigantów: SpaceX i ich Starship Blue Origin i ich wizji infrastruktury kosmicznej C...

Karolinwa opowiada o swoich pierwszych wrażniach pracy w USA. Odcinek arhiwalny i zapomniany ale odnaleziony :) nagrany rok temu.