Panoptykon 4.0

Kamery rozpoznające twarze. Bramki na lotniskach. Drony skanujące las, żeby wykrywać nielegalne wysypiska. I drony skanujące las na granicy, żeby wykrywać ludzi. Mówiące lodówki i Chat GPT. Systemy i urządzenia, które wykorzystują sztuczną inteligencję, są wśród nas i pełnią bardzo różne funkcje. Czasem ich błąd nic nas nie kosztuje, czasem jednak robi się poważnie, gdy wchodzimy na pole medycyny,...

Czym są duże modele językowe i czy znamy ich potencjał? Czy szum wokół sztucznej inteligencji, z którym mamy teraz do czynienia, jest uzasadniony? Jak to wszystko wpływa na prace nad AI Act i powstanie europejskiego modelu regulacji AI? O tym w dzisiejszym odcinku podcastu. Gościem Katarzyny Szymielewicz jest dr Tomasz Odrzygóźdź, badacz IDEAS NCBR i doktor Polskiej Akademii Nauk...

W tym odcinku Wojciech Klicki rozmawia z Kubą Orlikiem, współzałożycielem inicjatywy: „Internet. Czas działać!”. Nazwa organizacji doskonale oddaje bliskie nam podejście: zamiast biadolić, Kuba wyznaje filozofię, że czas zakasać rękawy i działać. W rozmowie pokazuje różne metody na to, by odzyskać kontrolę nad technologią.

Dziś w podcaście gości Magdalena Bigaj, współautorka badań nad higieną cyfrową, założycielka i prezeska Instytutu Cyfrowego Obywatelstwa, autorka książki Wychowanie przy ekranie. Jak przygotować dzieci do życia w sieci? W rozmowie z Katarzyną Szymielewicz mówi o teście higieny cyfrowej i potrzebie dyskusji o odpowiedzialności za wspólną przestrzeń cyfrową.

W tym odcinku Katarzyna Szymielewicz rozmawia z doktorem Jakubem Kusiem, psychologiem z Uniwersytetu SWPS. Ekspert wyjaśnia mechanizmy, jakie nami rządzą w mediach społecznościowych. Dlaczego inaczej odbieramy te same słowa i zachowania online i offline? Dlaczego tak chętnie wchodzimy do internetowego kasyna i gramy w nim ostrzej, niż byśmy sobie pozwolili w tzw. prawdziwym życiu? No i jak z tego...

Kilka lat temu firma Amazon zaliczyła wizerunkową wpadkę, kiedy wyszło na jaw, że testowany przez nich system wspierający rekrutację wyraźnie dyskryminował CV kobiet. Jak zwykle w takich przypadkach okazało się, że zawinił brak refleksji nad danymi, na których uczył się rekrutacyjny algorytm. CV osób zatrudnionych w poprzednich 10 latach pochodziły przeważnie od mężczyzn, więc nowy system również...

W dzisiejszym odcinku Wojciech Klicki gości osoby znające aferę Pegasusa od podszewki: senatora Krzysztofa Brejzę, który padł ofiarą inwigilacji, będąc szefem sztabu największej partii opozycyjnej, oraz jego żonę, mecenas Dorotę Brejzę, reprezentującę go w sprawach, które senator podjął w celu pociągnięcia do odpowiedzialności osób stojących za wykorzystaniem Pegasusa.

Dwie polskie organizacje zablokowane przez Facebooka – Społeczna Inicjatywa Narkopolityki i partia Konfederacja – złożyły w Sądzie Okręgowym w Warszawie pozwy przeciwko platformie. 7 lutego odbyła się pierwsza rozprawa SIN vs Facebook. O jej przebiegu i nadziejach związanych z procesem mówiła Wojciechowi Klickiemu Dorota Głowacka z Fundacji Panoptykon. W podobnej sytuacji, choć jeszcze przed rozpr...

O to, jak uspołecznić technologię i czy biznesowi opłaca się działanie na rzecz środowiska – Zuzannę Skalską pyta Katarzyna Szymielewicz z Fundacji Panoptykon.

W noworocznym odcinku podcastu Panoptykon 4.0 Katarzyna Szymielewicz i Wojciech Klicki podsumowują minione 12 miesięcy okiem ekspertów zaangażowanych w gorące politycznie tematy. Co się działo na froncie bezprawnej inwigilacji w Polsce? Jak wielkie platformy internetowe zareagowały na rosyjską agresję i czego oczekiwał od nich polski rząd?

W dzisiejszym odcinku prowadzący podcast Panoptykon 4.0 – Katarzyna Szymielewicz i Wojciech Klicki – rozmawiają z Tomaszem Stawiszyńskim: sceptycznym entuzjastą teorii spiskowych, filozofem i publicystą.

Jak wygląda praca ludzi demaskujących fake newsy i czy ten wysiłek w ogóle ma sens? Czy platformy pomagają czy bardziej przeszkadzają w docieraniu do prawdy? W tym odcinku Katarzyna Szymielewicz rozmawia z Mateuszem Cholewą – analitykiem organizacji Demagog (pierwszej w Polsce organizacji fact-checkingowej).

Dane z rynku pokazują, że TikTok wciąga szybciej niż inne platformy serwujące treści wideo i skuteczniej trzyma uwagę. Efekt, który zachwyca inwestorów i media branżowe, intryguje dziennikarzy śledczych. Jak działa algorytmiczny silnik TikToka? Czy swoją skuteczność zawdzięcza m.in. wykrywaniu i wykorzystywaniu ludzkich słabości? Sprawdzamy! W dzisiejszym odcinku podcastu Panoptykon 4.0 K...

Jak wejść w dialog z pracownikami służb? Czego właściwie potrzebują funkcjonariusze i czego oczekują od ewentualnej reformy? W dzisiejszym odcinku Panoptykonu 4.0 Wojciech Klicki rozmawia z Arturem Dubielem, który zna realia pracy w służbach.

Mija rok od ujawnienia skali nadużyć Pegasusa w Polsce. Jednak pokusie totalnej inwigilacji uległy też inne kraje UE. W tym odcinku rozmawiamy z Bartoszem Arłukowiczem – członkiem Komisji Śledczej Parlamentu Europejskiego ds. Pegasusa i innych programów szpiegujących.

W tym roku Unia Europejska pracuje nad aktem o sztucznej inteligencji, który z jednej strony ma zwiększyć zaufanie ludzi do tej technologii, z drugiej – wspierać rozwój innowacji, a więc szanse europejskich firm w technologicznym wyścigu. W strategii sprzed dwóch lat Komisja Europejska chciała oba te cele pogodzić w podejściu, które oddaje jedno słowo: excellence. Doskonała technologia. Dobrze zap...

W tym odcinku proponujemy wam pogłębioną diagnozę kryzysu technologicznego, który zredukował obywateli i konsumentów do roli pasywnej biomasy. Ten kryzys – podobnie jak kryzys ekologiczny – ma swoje źródła w kapitalizmie. Ale to jeszcze nie oznacza, że nie da się go zatrzymać.  

Polska nie daje obywatelom żadnej ochrony przed nadużyciami. Policjanci mogą pobrać billingi w czasie, który wystarcza do zaparzenia herbaty. Dlatego w 2019 roku aktywiści z Fundacji Panoptykon, Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka i mec. Mikołaj Pietrzak złożyli skargę przeciwko Polsce do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

Pewnego dnia Chermaine odebrała list z urzędu skarbowego, w którym żądano od niej zwrotu zasiłków wypłacanych jej przez ostatnie cztery lata na opiekę nad dziećmi. Kwota: 100 tysięcy euro.

Algorytmy największych platform internetowych kontrolują dziś nastroje, opinie i interakcje społeczne. Wpływają na kierunki debaty publicznej i dyktują reguły gry na wojnie informacyjnej. Realna władza w rękach cybergigantów zaniepokoiła w końcu polityków i stała się jednym z powodów regulacyjnej ofensywy Unii Europejskiej.  

W tym odcinku podcastu Panoptykon 4.0 poruszymy tematy niewygodne dla platform i rządów, a zarazem ogromnie istotne dla konsumentów. Rozmawiamy o unijnych regulacjach, które zmienią oblicze Internetu: akcie o usługach cyfrowych (DSA) i akcie o rynkach cyfrowych (DMA).

Obawialiśmy się Zintegrowanej Platformy Analitycznej, która – naszym zdaniem – jest podatna na nadużycia. Nazywaliśmy ją nawet „megabazą o Polakach” czy „Orwellem po polsku”. Rozmawiamy dzisiaj z jednym z pomysłodawców ZPA.

„Przed snem wysłałem kilka maili, przeczytałem wiadomości na dwóch portalach, przez godzinę oglądałem film” – brzmi jak małe czynności? A zastanawiasz się, ile twój wieczór kosztował planetę?

Kwiecień jest dla nas szczególnym miesiącem – właśnie mija 13. rocznica powstania Fundacji Panoptykon. Z tej okazji zapraszamy was na specjalny podcast – tym razem to my jesteśmy gośćmi i odpowiadamy na trudne pytania.

W Panoptykonie jesteśmy przyzwyczajeni do sytuacji, w której funkcjonariusze państwowi twierdzą, że inwigilacja w Polsce jest pod kontrolą albo nie jest nadużywana. A co w sytuacji, kiedy to funkcjonariuszka staje się ofiarą inwigilacji?