OVT

(01:21)  Deze week werden inlichtingendiensten AIVD en MIVD op de vingers getikt door hun eigen toezichthouder, de CTIVD: De diensten zouden slordig, en op punten zelfs onrechtmatig omgaan met gevoelige gegevens van miljoenen mensen. Verrassend nieuws, of een decennia oud patroon? We praten er over met journalist Teun Dominicus: hij spitte wekenlang door het vrijgegeven BVD-archief.  (14:23) Bijna...

(01:50) Deze Fourth of July vieren de Amerikanen hun 250e jubileum. Of ja, de inwoners van de Verenigde Staten om precies te zijn. Waarom noemen die zichzelf eigenlijk Americans, en geen ‘United-Statians’ of ‘Usonians’? Het antwoord hangt samen met de koloniale geschiedenis van het land, en is weer relevant in een tijd dat de Amerikaanse identiteit in zijn geheel onder druk staat: want wie is in d...

(01:20) Vijfenzeventig jaar geleden kwamen zo'n 13.000 Molukkers naar Nederland. Ze dachten een paar maanden te blijven, maar ze bleven voor altijd en vormden een hechte gemeenschap. Er wordt gespeculeerd dat dat premier Jetten deze zondag de langverwachte excuses namens de Nederlandse staat aan gaat bieden. Maar waar wat betekent een sorry na 75 jaar voor de Molukse gemeenschap? We praten er over...

(01:38) Het WK voetbal in de VS, Mexico en Canada is al sinds donderdag van start, maar deze zondag mag eindelijk ook het Nederlandse elftal officieel beginnen: om 22:00 uur Nederlandse tijd speelt Oranje zijn eerste wedstrijd tegen Japan.     Alleen zijn de ogen dit WK niet alleen op het veld gericht, maar ook op de Amerikaanse immigratiediensten: In Miami werd de beste scheidsrechter van Afrika,...

(01:41) Nederlanders hadden een grotere bijdrage aan D-Day dan we tot nu toe dachten. Want vandaag, op 7 juni, wordt in het Normandische kustplaatsje Arromanches-les-Bains een nieuwe plaquette onthuld de inzet van ‘onze’ koopvaardij eert. Wat hield die bijdrage in, en hoe substantieel was die voor het verloop van de oorlog?   We vragen het militair historicus en theatermaker Tijmen Dokter.    (14:...

(02:48) De afgelopen weken liepen de spanningen rond asielopvang opnieuw hoog op. In Loosdrecht, IJsselstein en andere plaatsen escaleerden protesten tegen de komst van azc’s tot rellen, en brandstichting. Het leidde in de Tweede Kamer deze week tot een fel debat over het normaliseren van politiek geweld in de samenleving. Daarbij ging het niet alleen over de relschoppers zelf, maar ook over de vr...

(02:24) In België en Oostenrijk is deze week het onderzoek geopend naar mensen die begin jaren ‘90 meededen aan zogenoemde sniper-safari’s. Daarbij zouden rijke westerse toeristen enorme geldbedragen hebben betaald aan Bosnische Serviërs om op onschuldige burgers te schieten tijdens de belegering van Sarajevo. Een gruwelijk gerucht dat al lange tijd rondging, maar nu in meerdere Europese landen da...

(01:24) Het is weer examentijd. Deze week zitten meer dan honderdduizend scholieren over hun centraal schriftelijke examen gebogen. Voor vwo-leerlingen met het vak geschiedenis hoort daar een flink blok over China bij. Examentrainer Ellie van Eijk bekeek de stof waarmee ze zich voorbereiden en sloeg alarm: er staan gewoon fouten in. Verkeerde data, fout gespelde plaatsnamen en soms zelfs informati...

(01:34) Poetin viert een versoberd feestje. Jaarlijks vindt op 9 mei in Moskou de militaire parade plaats waarbij de overwinning op de nazi’s wordt gevierd. Maar dit jaar zullen er geen tanks, trucks, raketten en pantservoertuigen meerollen met de militairen. En dat terwijl de onvrede over de Russische oorlog in Oekraïne groeit en die oorlog niet bepaald lekker verloopt voor de Russen.    Heeft zo...

(02:10) Deze week stapten de Verenigde Arabische Emiraten na bijna 60 jaar uit OPEC. En dat zou het einde in kunnen luiden van dit kartel van olieproducerende landen. In 1960 werd het opgericht door voormalig gekoloniseerde landen als tegenhanger van Westerse oliebedrijven, en het is bedacht door een zuinige Venezolaan. Wat is de invloed van OPEC geweest, en hoe nabij is het einde? Te gast is Luci...

(01:31) “Dear God, I wonder can you save me / Illuminati want my mind, soul and my body”, rapte Jay Z in 1996. Het is een referentie die de oprichter van de Illuminati, Adam Weishaupt, ongetwijfeld verbaasd zou hebben. Op 1 mei is het precies 250 jaar geleden dat Weishaupt zijn herenclub oprichtte in Beieren. Hoe kan een klein historisch genootschap zo’n lange schaduw werpen op het heden? En wie w...

(01:43) Washington en het Vaticaan liggen met elkaar in de clinch. In zijn paastoespraak riep de Amerikaanse paus Leo XIV op tot vrede in het Midden-Oosten. Ook zei hij dat God nooit oorlogen zou zegenen. Daarop noemde Trump de paus "vreselijk wat betreft internationale betrekkingen”, en dreigde vicepresident Vance dat de paus "voorzichtig moet zijn.” Als kers op de taart twitterde Trump een afbee...

(01:44) Deze zondag mogen de Hongaren naar de stembus, en verrassend genoeg staat Viktor Orbán niet aan kop. De Minister-president van Hongarije verscheen in 1989 ten tonele als jonge oppositieleider, die tegen de Sovjets in pleitte voor nationale onafhankelijkheid. Ruim drie decennia later lijkt diezelfde erfenis hem in te halen, nu demonstranten zijn eigen woorden tegen hem gebruiken en zijn rel...

(01:33) Gaza moet het model worden voor een grondoperatie in Libanon, dat zei de Israëlische defensieminister Katz afgelopen week. Het roept herinneringen op aan de eerdere bezetting van Zuid-Libanon, tussen 1982 en 2000. Antropologe en Israël-kenner Erella Grassiani van de UvA legt uit hoe en waarom de Israëlische samenleving opnieuw lijkt mee te gaan in deze oorlogsretoriek.  (15:59) Er lopen in...

(01:48) Wereldnieuws uit Maastricht: mogelijk is het graf van d'Artagnan ontdekt. De vierde musketier heeft echt bestaan en stierf in 1673 bij het beleg van Maastricht. Nu is er onder een voormalig altaar een skelet gevonden. Wie was Charles de Batz de Castelmore graaf van Artagnan eigenlijk? We spreken erover met militair historicus Olaf van Nimwegen.    (14:46) Meneer Dinges weet niet wat Swing...

(1:24) Richard de Mos leidde zijn partij Hart voor Den Haag naar een monsterzege in de gemeenteraadsverkiezingen, en hij is niet de enige. Terwijl landelijke partijen steeds meer worstelen hun gemeenteraadszetels te behouden, lijken lokale spelers precies te weten waar ze moeten zijn: dicht bij de buurt, dicht bij de ergernissen, dicht bij de kiezer. We hebben het over die opmars van lokale partij...

(01:57) Brandende vrachtschepen en raketten die inslaan op tankers: de Straat van Hormuz staat in het middelpunt van een internationale crisis. Het is een nieuw hoofdstuk in een eeuwenlange strijd rond een van de belangrijkste maritieme knelpunten ter wereld. We praten er over met VPRO-collega Abdou Bouzerda, journalist bij Bureau Buitenland en Midden-Oostenkenner.    (16:26) Als de oorlog rond Ir...

(01:57) Het zijn vage berichten die in verschillende media verschijnen: Koerden zouden zich gaan mengen in de oorlog in Iran, of daar zelfs al mee bezig zijn. Daar is vooralsnog geen bewijs voor, maar duidelijk is dat de Amerikanen in gesprek zijn met Koerdische groepen in Iran en daarbuiten. Het is niet de eerste keer dat de VS rekent op Koerdische steun. Hoe hebben Koerden – die bekend staan als...

(02:34) 28 februari begon de aanval van de VS en Israël op Iran. Zal het de Iraniërs dichter bij democratie en vrijheid brengen? Bij OVT zijn journalist Yaghoub Sharhanien en arabist Leo Kwarten.  (21:21) Herculine Barbin schreef vlak voor haar dood in 1868 haar ervaringen op als intersekse persoon: mensen die zijn geboren met zowel mannelijke als vrouwelijke geslachtskenmerken. Deze memoire is he...

(01:32) De VS heeft onder Trump een oud doel weer opgepakt: Cuba afknijpen, totdat het communistische regime valt. En nu, doordat Venezuela geen olie meer levert, is de druk op Cuba extreem hoog. Edwin Koopman, Latijns-Amerikakenner en journalist bij Bureau Buitenland, vertelt meer  (11:26) Napoleon veroverde Europa met kanonnen. Madame Germaine de Staël bestookte het met ideeën, en dat maakte haa...

(02:00) De in 2024 overleden Russische oppositieleider Aleksej Navalny werd vergiftigd in zijn cel. Dat maakte de Britse overheid gisteren bekend na uitvoerig onderzoek, onder meer in samenwerking met Nederland. Hoe past dit onderzoek in de lange traditie van vergiftigingen in Rusland? Te gast is Ben de Jong, expert op het gebied van Russische Inlichtingendiensten.    (16:10) Anglist Kristine Joha...

(01:23) Er zijn in het nieuwe coalitieakkoord grootse plannen aangekondigd om de wooncrisis tegen te gaan. Wat kunnen we leren van hoe er eerder in Nederland groots werd gedacht over wonen? Historicus Wouter Beekers schreef het boek Wonen, wonen, wonen – de geschiedenis van volkshuisvesting in Nederland en is te gast.  (16:10) Duizenden Nederlandse kinderen dragen geen bril, terwijl ze die wel nod...

(01:42) Minneapolis is al weken in het nieuws vanwege de weken durende aanwezigheid van federale grenswachten en immigratie-agenten in de stad. Over de onrust in de VS en de geschiedenis van ICE gaan we in gesprek met amerikanist Casper Thomas.  (16:01) Het recht van de sterkste #2: ideeënhistoricus Arthur Weststeijn over Hugo de Groot, de oervader van het internationaal recht.  (28:18) Op het Int...

(01:46) Artsen zonder Grenzen moet, op last van Israël, 1 maart vertrekken uit Gaza. Bij ons is Akke Boere, operationeel directeur van Artsen zonder Grenzen Nederland.   (12:35) De Staatsloterij is dit jaar 300 geworden. Cultuurhistoricus Jeroen Salman en kenner van vroegmoderne loterijen is bij ons te gast.  (23:03) In deze onzekere tijden waarin dankzij Donald Trump het recht van de sterkste wee...

(01:44) In Iran vinden nu al weken hevige protesten plaats. Het regime van ayatollah Ali Khamenei reageert met dodelijk geweld op ongekende schaal. Te gast zijn historicus en Iran-deskundige Peyman Jafari, hoogleraar Diversiteit & Integratie Halleh Gorashi die zelf deelnam aan de Iraanse Revolutie, en Melody Deldjou Fard, betrokken bij de huidige protesten in Iran en gemeenteraadslid van GroenLink...