NRC Het Uur

Herman Koch blijkt al jaren de ziekte van Parkinson te hebben, maar dacht dat zijn sombere gevoelens en stemmingswisselingen door de hormoontherapie voor zijn kanker kwamen. Hij vergelijkt zichzelf met „een vrouw in de overgang”: „Ik pink sneller een traantje weg.” Twee maanden geleden kreeg hij de diagnose parkinson. Inmiddels weet hij dat die ziekte hem juist somberder maakt. „Nu heb ik dus medi...

Ooit probeerde een priester de satan uit Raven van Dorst te verdrijven. Inmiddels omarmt hen die satan. Voor Van Dorst staat die voor „niet willen buigen voor de wil van een ander, niet conformeren aan wat iemand van je wil maken of in je wil zien.” Inmiddels wordt de outcast omarmd door het mainstream publiek. „Publiekslieveling? Ligt eraan wie je het vraagt. Vroeger keken mensen omdat ik er onde...

Jayla Opoku was elf jaar toen ze met haar gezin op de vlucht sloeg voor de overheid. In de jaren die volgden, verhuisden ze 23 keer. Zo ontkwam ze aan uithuisplaatsing. „We hebben in woningen gewoond waarin het plafond afbrokkelde en naar beneden viel. In de nacht werd ik vaak wakker, omdat mijn tenen aan elkaar gevroren waren.” Pas jaren later hoorde ze dat het leed van haar gezin voortkwam uit d...

Elmer wil met haar nieuwe album ‘MAN, OH MAN’ geen makkelijk applaus oogsten. „Ik had een album kunnen maken waarin ik zou zeggen: ‘fuck mannen’. En mensen zouden juichen.” Maar ze wilde onderzoeken wat er gebeurt als ze juist een hand zou uitreiken aan de man. Volgens haar krijgen mannen weinig ruimte om te onderzoeken wat voor man ze willen zijn, omdat ze als groep al zoveel ruimte innemen. Toch...

Een sleutel van een appartement in China was voor Pete Wu een „laatste strohalm” van zijn Chinese identiteit. Tijdens een reis daarheen met zijn ouders besefte hij hoe groot de afstand tussen hen inmiddels was. Terwijl zijn ouders hun kinderen Chinees wilden opvoeden, groeide Pete op met het westerse idee dat je vooral jezelf moet zijn. Ook hun taalbarrière hielp niet mee met het praten over emoti...

Schoonheidsprofessor Giselinde Kuipers deed heel lang alsof haar uiterlijk er niet toe deed en probeerde er een beetje omheen te leven. Maar toen ze borstkanker kreeg, werd ze er keihard mee geconfronteerd. Haar haar, wenkbrauwen en wimpers verdwenen en mensen keken weg. „Juist als je kanker hebt, zie je wat echt van belang is in het leven.” En Kuipers leerde: of je mooi bent maakt heel veel uit....

In bijna een halve eeuw heeft Henk Schiffmacher de tattoo-wereld behoorlijk zien veranderen. Waar getatoeëerde mensen vroeger golden als „rariteitenkabinet op de kermis” en later deel uitmaakten van de underground, is de rebellie er volgens Schiffmacher nu wel van af. „Dat stoort me wel.” De tattoo is inmiddels mainstream geworden. Drie op de tien Nederlanders hebben een tatoeage.  „Mea culpa...

Bessel van der Kolk groeide op in een tijd waarin over trauma nauwelijks werd gesproken. Inmiddels is hij een van de bekendste stemmen op dit gebied. Nu trauma steeds meer aandacht krijgt, waarschuwt hij voor een nieuwe valkuil: trauma mag geen „alibi” worden om verantwoordelijkheid te ontlopen. Ondanks die grote focus op trauma, is er nog altijd veel ellende in de wereld. Van der Kolk pleit ervoo...

De Joods-Amerikaanse Benjamin Moser groeide op in een volledig zionistische wereld. „Ik geloofde erin zonder al te veel na te denken.” Hij zag zichzelf als onderdeel van een groep die aan de goede kant van de geschiedenis stond. „Ik heb altijd geloofd dat wij de slachtoffers waren. Ik denk dat dat je een beetje dom maakt.” Inmiddels ziet Moser het anders. Voor hem betekent dat niet dat hij afstand...

Als kind vluchtte Clarice Gargard twee keer uit Liberia, waar een burgeroorlog uitbrak. Haar verleden leerde haar dat goed en kwaad niet tegenover elkaar staan. „Het is een spectrum. Mensen kunnen tegelijk goede én slechte dingen doen. Dat is de complexiteit van mens zijn.” Als we willen bouwen aan een betere wereld, moet daarin volgens haar ruimte zijn voor die complexiteit, met oog voor zowel sl...

Van de ‘rode seksfeeks’ heeft MEROL haar geuzenaam gemaakt. Op haar nieuwe album ‘Leve De Feeks’ weigert ze die te temmen. „We gaan haar vieren.” Haar werk wordt persoonlijker en feministischer. Seks gaat voor de zangeres over meer dan wat er in bed gebeurt: „Het gaat voor mij over het lichaam, vruchtbaarheid, relaties, liefde. Ik vind dat we seks een beetje tekortdoen.”  De zangeres verzet z...

Voor Francesco Veenstra is bouwen nooit alleen een technische opgave. „Het is misschien eerder een sociaal beroep", zegt de Rijksbouwmeester, die na vijf jaar afzwaait. Architectuur draait volgens hem om de vraag hoe we een samenleving vormgeven. De oplossing voor zijn grootste dossier, de wooncrisis, ligt volgens Veenstra niet per se in méér bouwen. „Er is geen schaarste aan ruimte, maar wel een...

Forensisch patholoog Frank van de Goot ziet de dood niet als iets lugubers, maar als een puzzel die opgelost moet worden. Zijn autisme helpt hem in zijn werk, zegt hij: „De neurotypische wereld accepteert niet dat het leuk is." Zaken als de butlermoord of de Belgische student Sanda Dia laten hem niet los. Tegelijk benadrukt hij: „Ik oordeel niet. De rechtbank oordeelt over schuld en onschuld. En u...

De smetvrees van Luuk Vulkers begon met het scheikundig besef dat we eigenlijk helemaal geen losse, afgebakende wezens zijn. „Dus er is geen ontkomen aan die vermenging waar ik zo bang voor ben.” Hij onderzocht hoe de samenleving omgaat met vuil en ziekte en ziet een parallel met beerputten, waar mensen vroeger hun afval en ontlasting achterlieten. „Vuil is iets wat we liever wegstoppen. Maar als...

„We hebben lang gedacht dat de oplossing voor de klimaatcrisis in de technologie ligt”, terwijl die volgens Anoek Nuyens juist „in onze cultuur” schuilt. Ze merkt op dat “we in een feitenfuik terecht zijn gekomen”, doordat we altijd dachten: „we laten het aan de bèta’s over.” Dat noemt ze „een enorme inschattingsfout”. Daarom moeten verhalenmakers „het estafettestokje van de wetenschap overnemen”...

Tim Post dacht aanvankelijk dat dromen iets zweverigs waren, maar ontdekte een wetenschappelijke wereld erachter. Zijn eerste lucide droom ontstond na een nachtmerrie over een heks. Zijn moeder zei: „Het is maar een droom" en plots werd hij zich daarvan bewust in zijn volgende droom. Sindsdien kan hij al dromend in dialoog met zijn onderbewuste. Post benadrukt dat we in onze productiviteitscultuur...

Jante Wortels eetstoornis kwam voort uit een gebrek aan controle in haar leven. „Ik had een project nodig waarbij ik zelf kon bepalen of het lukt of niet.” Dat werd eten. „Ik zag echt wel dat het op een gegeven moment niet meer goed was en ik vond het ook niet mooi. Maar ik was echt als de dood om iets in mijn regime te veranderen.” Toen haar huisarts zei: „Je hebt anorexia,” dacht Wortel: „Dat ka...

Thomas Hertog deed jarenlang onderzoek naar het ontstaan van het heelal met Stephen Hawking. Het groeide uit tot een hechte vriendschap, waarin ze samen „de oude grote filosofische vragen vastpakten en herkneedden op een wiskundige manier”. Hun kosmologisch onderzoek draaide niet alleen om natuurwetten maar juist om existentiële vragen: „Wie zijn wij? En waar komen wij vandaan?” De aantasting van...

Joris Luyendijk heeft de journalistiek verlaten. Zijn rol was buitenstaander en beschouwer, maar met Oekraïne is dat voor het eerst niet zo. „Ik hoor nu bij een kamp. Het gaat ook over mijzelf. Ik zit in een rouwproces om de wereld die er niet meer is en ik word ook nog eens gek van het feit dat ik dat met mensen moet bespreken die dat nog ontkennen.” De bedachtzame intellectueel en golden boy is...

Het Uur strijkt neer in een tijdelijke studio op Terschelling tijdens Oerol. Te gast is Meral Polat, die op het festival speelt met de voorstelling En ze maakte een kind . In de voorstelling bevraagt ze de verwachtingen rondom moederschap. „Wil ik dit nou echt zelf of is dit toch iets wat wordt opgelegd?” Tegelijkertijd onderzoekt ze de muur tussen moederschap en kunstenaarschap. Nu dient zich een...

We leven in een tijd waarin niet alleen oorlog, maar ook klimaatverandering, asielzoekers en mannen als bedreigend worden ervaren. Jongeren zouden zich zelfs aanzienlijk angstiger voelen dan tien jaar geleden. Psycholoog Merel Kindt vraagt zich daarbij zich af: „Is het een engere tijd of zijn mensen minder veerkrachtig?” In zekere zin praten we elkaar volgens Kindt ook angst aan, doordat we de hel...

Voormalig Europarlementariër Samira Rafaela eist meer aandacht voor vrouwengezondheid. „Doordat het vrouwenlichaam vrijwel nooit centraal heeft gestaan, zijn we pijn gaan normaliseren die helemaal niet normaal is.” Zelf kon ze door haar vleesbomen één dag per maand niet werken en kreeg ze moeite met lopen. Toch blijven veel vrouwen zoals Rafaela doorgaan: „Eén op de drie vrouwen werkt door en verb...

Na succesvolle jaren televisie maken werd Paul de Leeuw ineens minder gevraagd. Die gedachte brengt twijfel: wat is je houdbaarheidsdatum? In de jaren negentig werkte grensoverschrijdende humor bevrijdend. „Dat was niet altijd om mensen te beledigen of af te zeiken, maar het was een soort viering. Nu kunnen we van alles tegen elkaar zeggen, dachten we toen." Nu ziet De Leeuw dat veel van die fragm...

Op het eerste gezicht lijkt de nieuwe film van Muriël d'Ansembourg over porno te gaan, maar in wezen draait 'Truly Naked' om de hunkering naar intimiteit. In haar werk onderzoekt ze hoe „we steeds verder verwijderd lijken te raken van echt contact”. Ze benadrukt hoeveel heftiger echte nabijheid is dan de beelden die we online zien: „Ga elkaar maar eens twee minuten lang in de ogen kijken.” D’Ansem...

We leven „in onzekere tijden” waarin „de collectieve verwachting dat morgen beter wordt” ontbreekt, stelt socioloog Beate Völker. Daarom zijn vrienden belangrijk: „We staan niet alleen en we redden het ook niet alleen.” Völker zegt: „Ik ben geïnteresseerd in wat mensen verbindt, meer dan wat mensen scheidt van elkaar.” Volgens haar kan vriendschap de sociale cohesie herstellen. Völker ziet vriends...