Kanał historyczny

Od starożytnego Iranu, Egiptu, Indii i Chin przez Bliski Wschód, na cywilizacjach prekolumbijskich kończąc. Jak przedstawiano krainy potępionych w różnych religiach? Sprawdźmy, co o piekle mówią święte księgi. Które piekło jest najstraszniejsze? Dlaczego łatwiej załatwić sprawę w polskim sądzie, niż w egipskim świecie umarłych. Jeżeli na samą myśl o wizycie w urzędzie jest Ci niedobrze lepiej, żeb...

 […] Wiedźmy po domach straszą dzieci, - Masła nie ma, wzięli "Sowieci". Tłuste dewotki straszą głodem, - Zatruł antychryst chleb i wodę Pasibrzuch wiejski chłopów judzi - Na Sybir będą wywozić ludzi […] Żyje, mąci, knowa podziemie, Walka trwa dalej, wróg nie drzemie, […] Który tam? Z drogi. Partia kroczy, […] Maszerować! Partio, prowadź! Jan Brzechwa „Marsz” To nie bajka, to wydarzyło s...

Rok 1944 był niezwykle tragiczny dla Polaków. To wtedy rozpoczęła się brutalna gra o przejęcie władzy w Polsce. Komuniści błyskawicznie instalowali agenturalne struktury władzy. Krajową Radę Narodową i Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego. Pod koniec roku PKWN przekształcono w Rząd Tymczasowy. Zasłona pozorów skrywała rzeczywiste cele. Jak powstawała nowa, socjalistyczna Polska? Mieczysław 18 lat....

Powstanie państwa Izrael rozpętało burzę na Bliskim Wschodzie. Stopniowo zyskujące niezależność od słabnących mocarstw europejskich państwa arabskie uwikłały się w konflikty arabsko-żydowski oraz wewnątrz świata wyznawców Allaha w sporze o przywództwo. Jak państwa Bliskiego Wschodu funkcjonowały w czasach zimnej wojny? Jak lokalne wydarzenia wpływały na światową politykę? Kryzys sueski, wojna sześ...

Minęło ponad 50 lat. Z punktu widzenia długiej historii to niewiele. Lecz w tak krótkim czasie całkowicie zmienił się zachodni krąg kulturowy. Na co dzień nie zauważamy efektów rewolucji. Są naszą codziennością. Polaków może dziwić zacietrzewienie, może nawet przesada w podejściu do rasizmu, równych szans i tolerancji prezentowanych przez kraje germańskie i anglosaskie. Jesteśmy bombardowani wiado...

Atomowa rywalizacja i kosmiczny wyścig. Wolna i zakrwawiona Afryka. Zmiany w systemie finansowym świata. Blok wschodni po śmierci Stalina. Chruszczow i Breżniew. Powstanie węgierskie 1956 r. i Praska Wiosna 1968 r. Rozpad systemu kolonialnego i problemy mocarstw z utrzymaniem stref wpływów. W odcinku wykorzystano: Polska Kronika Filmowa - 1953 r. „ To mały krok dla człowieka, ale wielki dla ludzko...

O początkach nowoczesnego, technologicznego, komunistycznego totalitaryzmu. O zapomnianej wojnie w Korei i największej klęsce USA. Wojnie w Wietnamie. Wszystko okraszone frag. komunistycznej propagandy. Poniżej tłumaczenia. W odcinku wspominam o legalizacji własności po śmierci Mao Tse-Tunga. W Chinach środki produkcji są własnością państwa, a właściwie partii. Posiadacz może dysponować własnością...

Po wstępnych przygotowaniach Waszyngton i Moskwa odrzuciły fałszywe frazesy o wzajemnej przyjaźni. Rozpoczęła się konsolidacja bloków. Co ma wspólnego salami z komunizmem? Jak Niemcy ponownie stały się potęgą? Kto jest odpowiedzialny za zimną wojnę? W odcinku wykorzystano, w kolejności frag.: Winston Churchill - The Sinews of Peace. Przemówienie, w którym padły słowa o żelaznej kurtynie z 5 marca...

II wojna światowa jeszcze się nie skończyła, a już alianci ustalali zasady nowego światowego ładu. W cieniu współpracy rozpoczynała się rywalizacja. Które z państw najbardziej ucierpiało w wyniku konfliktu? Jak zamierzano ukarać Niemcy za spowodowanie II wojny światowej? Jak rozwiązano kwestię reparacji od III Rzeszy? Kto rozpętał zimną wojnę? Na zdjęciu: Konferencja w Poczdamie w 1945 r. Od lewej...

Czas obłędu, czy czas chwały, romantyczna insurekcja, czy bój oparty na realizmie? Odpowiedź na pytanie o sens powstania warszawskiego, to nie tylko ocena jednego wydarzenia z rozległej historii narodu. Podejście do tragedii ukazuje dorosłość myślenia politycznego społeczeństwa. Frag. jednej z ostatnich depesz Armii Krajowej z walczącej Warszawy: „(…) Zostaliśmy potraktowani gorzej niż satelity Hi...

O funkcjonowaniu Polskiego Państwa Podziemnego. Akcjach, szpiegostwie i walkach naszych oddziałów na frontach II wojny światowej. Mottem odcinka słowa wyryte na cmentarzu wojennym na Monte Cassino: „Przechodniu, powiedz Polsce, żeśmy polegli wierni w jej służbie”.  Na zdjęciu: Flagi polska i brytyjska powiewające nad ruinami klasztoru na Monte Cassino. Wikimedia Commons.

Polski rząd podczas II wojny w środku zawirowań brutalnej, światowej polityki. Na zdjęciu: Defilada 1 Armii Wojska Polskiego na ulicy Marszałkowskiej w zdobytej Warszawie 19 stycznia 1945. Wikimedia Commons.

III Rzesza i ZSRR początkowo zgodnie współpracowały w celu zniszczenia państwa i narodu. Niemcy przeprowadzili akcję "Inteligencja", Sowieci zorganizowali ludobójstwo w Katyniu. Ci pierwsi porywali ludzi na roboty, a dzieci do zniemczenia, drudzy wywozili całe rodziny na "Sybir". Warszawiacy śpiewali sobie tak: "Siekiera, motyka, piłka, linka, Tu roboty – tam Treblinka... Już nie mamy gdzie się sk...

Niemieckie rządy w podbitej Europie naznaczone były terrorem, ale nie wszystkie narody traktowano jednakowo. Życie codzienne znacząco różniło się pomiędzy Zachodem i Wschodem. Pierwszymi ofiarami Hitlera byli Polacy przeznaczeni do niewolniczej pracy i eksterminacji. Na ziemiach polskich Niemcy realizowali tzw. "ostateczne rozwiązanie kwestii żydowskiej". To na Wschodzie miała się znaleźć aryjska...

D-day, upadek Berlina, bomby atomowe i budowa nowego powojennego ładu. Kto naprawdę wygrał II wojnę światową? W odcinku wykorzystano, w kolejności: 1944. Przemówienie Eisenhowera do żołnierzy. 1944. Przemówienie Montgomery'ego w przeddzień D-Day. BBC. 1945. Komunikat Białego Domu o użyciu bomby atomowej. Na zdjęciu: Sztandar nad Iwo Jimą. Joe Rosenthal.

Hitler był żołnierzem w trakcie I wojny światowej. Doskonale pamiętał, dlaczego Niemcy przegrały. Zmiażdżył Francję, aby zapobiec walce na dwa fronty. Związek Sowiecki wydawał się łatwym celem. W najbliższej historii Rosja poniosła pasmo klęsk. Przegrała wojnę krymską, wojnę z Japonią. W Wielkiej Wojnie niespełna połowa armii niemieckiej pokonała armię rosyjską. Bolszewików przegoniła Polska. Zatr...

Bezpośrednia kontynuacja cz. 1, w której Hitler wszystkimi dostępnymi metodami próbuje zmusić do podpisania rozejmu Imperium Brytyjskie. Włosi nie mogą zrealizować marzeń o odrodzeniu Imperium Rzymskiego oraz narasta napięcie pomiędzy imperium sowieckim, a imperium niemieckim. W odcinku wykorzystano frag. przemówienia: Winstona Churchilla: "Never in the field of human conflict was so much owed by...

Lata 1939 – 1941 to czas niebywałych sukcesów Hitlera. Po rozbiorze Polski III Rzesza zajęła Danię, Norwegię i zemściła się na Francji. W tym czasie Stalin "wyzwalał" terytoria, które przypadły mu w układzie Ribbentrop-Mołotow. W części I poznasz odpowiedzi na pytania: Dlaczego mała Finlandia oparła się komunistycznemu totalitaryzmowi? Dlaczego do dziś śmiejemy się z Francji? ... i jak walczyli Wł...

W zamysłach Hitlera Polska była smaczną przekąską przed francuskim daniem głównym. W sierpniu 1939 r. wszystko było już przygotowane. Polska została otoczona z trzech stron. Wystarczyło, żeby niemiecka bestia zamknęła paszczę urywając pół kraju. Reszta miała przypaść Sowietom w myśl traktatu, którego "nie było". Zawarcie układu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939 r. jest pomijane, przemilczane l...

Jeszcze raz o ciągu zdarzeń prowadzących do II wojny światowej. Tym razem z naszej perspektywy. Czy jednostronne brytyjskie deklaracje niepodległości dla Polski były niczym pocałunek Judasza? Czy Polska dobrze przygotowała się do II wojny światowej? Kiedy można było zapobiec tragedii? W odcinku wykorzystano, w kolejności: Przemówienie Józefa Becka W Sejmie z 5 maja 1939 r. Pieśń o Generale Edwardz...

II RP. Czas nadziei i wielkich planów. Wychodków, bieżącej wody i prądu elektrycznego, a raczej ich braku. Rozwoju sztuki i nauki. Biedy i bezmyślności. Kulturalnego ożywienia. Oddechu przed decydującym starciem. W odcinku wykorzystano frag. utworów, w kolejności: Eugeniusz Bodo - "Umówiłem się z nią na dziewiątą" Eugeniusz Bodo - "Sex appeal" Eugeniusz Bodo i Adolf Dymsza - "Ach śpij kochanie" He...

Po odparciu najazdu bezbożnych bolszewików Polacy nareszcie mogli ukształtować państwo według własnych upodobań. Wizji i koncepcji było wiele, jaki i partii na scenie politycznej. Dzięki negocjacjom i kompromisom ukształtowała się republika parlamentarna oparta na konstytucji marcowej z 1921 r. Według Piłsudskiego ten system nie sprostał wyzwaniom czasów. W 1926 r. przeprowadził zamach majowy staj...

Po dziesięcioleciach ograniczonej suwerenności i 123 latach od ostatniego zaboru Polska odzyskała niepodległość. Należało ją jeszcze obronić. 11 listopada 1918 w Compiegne zakończyła się Wielka Wojna, ale dla nas był to dopiero początek walk o granice i przetrwanie. Wrogie Polsce potęgi będą ją nazywać " państwem sezonowym" , " bękartem traktatu wersalskiego " i dążyć do jej zniszczenia. Polska De...

Dlaczego doszło do II wojny światowej? Ten odcinek stanowi próbę odpowiedzi na to pytanie. Przerwa na zaczerpnięcie nowych sił w rywalizacji potęg zbliżała się ku końcowi. W latach 30. XX w. narastały tendencje rewizjonistyczne i imperialistyczne. Nie godzące się z ładem wersalskim potęgi prowadziły coraz bardziej agresywną politykę zagrażając starym mocarstwom. Sny o potędze doprowadzą świat do k...

W USA czasów prohibicji alkohol był zakazany, jazz źle postrzegany, a normy obyczajowe rygorystyczne, ale nie dla młodego pokolenia pragnącego wolności i radości. W odcinku wykorzystano frag. utworów, w kolejności: Louis Armstrong – „What A Wonderful World” Przemówienie Mussoliniego z 1929 r. Słuchowisko: „Wojna Światów” z 1938 r. Louis Armstrong – „Cabaret” Don Redman and His Orchestra – „Nagasak...