Monika Gładysz-Leper

Stało się!

History PL ↓ 129 Folgen

Podcast o historii obyczajowej i historii kultury. Postacie historyczne są tu odarte z wojen i sojuszy, za to ubrane w piżamy i zaglądamy im do apteczek. Więcej tu kobiet, których nie ma w podręcznikach szkolnych i sporo przyglądania się obyczajom. Zapraszam! Na Youtube pod nazwą Stało się! całość za darmo. :) (https://www.youtube.com/@StaloSie)

Besuch unbedingt die Website des Podcasts und unterstütze die Macher: www.youtube.com

Autor

Monika Gładysz-Leper

Kategorie

History

Podcast-Website

www.youtube.com

Neueste Folge

10. Nov 2026

Wo hören?

Podcasts in der App Replaio Radio Bald verfügbar

Podcasts kommen bald in die App. Installiere sie jetzt und erlebe als Erster einen ganz neuen Blick auf Podcasts

Bei Google Play herunterladen Kostenlos installieren Android fast 10 Mio. Downloads · Bewertung 4,7+ iOS bald

Folgen

Ludwik Wittelsbach - bawarski król, który budował zamki w chmurach, kochał Wagnera i wielbił pewnego koniuszego. 09.05.2023

Ludwik Wittelsbach, zwany także Bawarskim, był człowiekiem nietuzinkowym, choć trochę (lub bardziej, niż trochę), oderwanym od rzeczywistości. Posłuchajcie, bo była to postać niezwykła. ŹRÓDŁA: https://pl.wikipedia.org/wiki/Ludwik_II_Wittelsbach https://pl.wikipedia.org/wiki/Zofia_Charlotta_Wittelsbach "Królowie i królowe Europy" B. R. Lewis https://twojahistoria.pl/2020/04/15/tajemnicza...

Epidemie tańca św. Wita, czyli skąd wzięła się plaga choreomanii w dawnej Europie. 02.05.2023

Epidemia mimowolnego tańca pojawiała się w jednym z regionów Europy bardzo regularnie. Skąd się wzięła i jak sobie z nią radzono? Posłuchajcie. :) ŹRÓDŁA: https://wielkahistoria.pl/taneczna-plaga-najbardziej-tajemnicza-epidemia-sredniowiecza/ https://pl.wikipedia.org/wiki/Taneczna_mania https://wyborcza.pl/7,75400,23651563,taneczna-zaraza-dziwna-epidemia-w-xvi-wiecznym-strasburgu.html https://en.w...

Wyjście żaków z Krakowa, czyli awantura między miastem a studentami, która zaczęła się od bójki. 25.04.2023

W XVI wieku krakowska brać studencka obraziła się na miasto i postanowiła je opuścić? A z jakiegoż to poważnego powodu? Posłuchajcie. :) ŹRÓDŁA: "Pitaval krakowski" S. Salomonowicz, J. Szwaja, S. Waltoś https://pl.wikipedia.org/wiki/Wyj%C5%9Bcie_%C5%BCak%C3%B3w_z_Krakowa_w_roku_1549 https://muzhp.pl/pl/e/130/poczatek-zamieszek-studenckich-na-tle-antykoscielnym-w-krakowie https://dziennik...

Cesarzowa kurtyzan, Imperia Cognati i Rzym XVI wieku. 18.04.2023

XVI wiek był dla Rzymu okresem wyjątkowo interesującym pod kątem obyczajowym. Prym wiodły kurtyzany, u stóp mając państwo kościelne. ŹRÓDŁA: https://ciekawostkihistoryczne.pl/2020/01/17/slynne-wloskie-kurtyzany/ https://en.wikipedia.org/wiki/Imperia_Cognati https://roma-nonpertutti.com/en/article/323/imperia-cognati-the-most-famous-courtesan-of-renaissance-rome "Córy Wenus" M. Kurzel-Run...

Izabela Czartoryska - założycielka muzeum i niesamowite 90 lat życia w niespokojnych czasach. 11.04.2023

Pewnie większość z osób żyjących w Polsce słyszało o Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Skąd się jednak ono wzięło i kim była osoba, która zaczęła skupować zbiory? Była nią nietuzinkowa kobieta, o której posłuchacie tutaj. ŹRÓDŁA: "Sensacje z dawnych lat" R. Kaleta https://pl.wikipedia.org/wiki/Izabela_Czartoryska https://kultura.onet.pl/sztuka/izabela-czartoryska-pierwsza-polska-kolekcjon...

Incydent w Goianii, czyli jak dwóch złomiarzy napromieniowało całe miasto. 04.04.2023

W brazylijskim miasteczku Goiania dwóch złomiarzy okradło opuszczony szpital, w którym prowadzono kiedyś radioterapię. Miało to opłakane skutki. Posłuchajcie! ŹRÓDŁA: https://en.wikipedia.org/wiki/Goi%C3%A2nia_accident?fbclid=IwAR006jmKkq3zKwkFO60DbZB7pckDms3nA3lcTWCAGS7BvtHMJDOOQZdJQbM https://tech.wp.pl/goiania-czyli-jak-dwoch-zlomiarzy-napromieniowalo-miasto,6553561293564832a https://pl.wikiped...

ODCINEK SPECJALNY! Ryba biskup, ryba mnich, czyli fantastyczne morskie stwory z Bałtyku. 01.04.2023

Czasami ludzka wyobraźnia sprowadzała na manowce całe pokolenia ludzi. :) Tym razem opowiem szybko o krótkiej wzmiance o pewnym morskim potworze, którego rzekomo miano wyłowić z Bałtyku. :) ŹRÓDŁA:  https://pl.wikipedia.org/wiki/Biskup_morski https://www.trojmiasto.pl/wiadomosci/Morski-biskup-grzesznik-ryba-czy-kalamarnica-n175386.html https://ruj.uj.edu.pl/xmlui/bitstream/handle/item/23872/c...

Skandal u Kwileckich - czy hrabina udawała ciążę? 28.03.2023

Hrabina Kwilecka została posądzona przez spadkobierców jej majątku o udawanie ciąży. Czy faktycznie tak było? Rozstrzygnął to głośny proces przeprowadzony w Berlinie. ŹRÓDŁA: https://www.lm.pl/aktualnosci/informacja/102118/sprawa_kwileckich_trzymala_w_napieciu_nie_tylko_berlin/tekst/2 https://gazetalubuska.pl/na-tropie-afery-obyczajowej-z-przelomu-xix-i-xx-w/ar/7724631 https://polska-org.pl/923896...

Klątwa Kazimierza Jagiellończyka, czyli tajemnicze zgony pracowników zamku na Wawelu. 21.03.2023

Kiedy w latach 70. XX wieku otwarto wawelski grób Kazimierza Jagiellończyka i jego żony Elżbiety, a potem pracujący tam  naukowcy zaczęli padać jak muchy, spowodowało to w Krakowie panikę i masę fantastycznych plotek. Czy faktycznie przyszła na biednych pracowników Wawelu zemsta zza grobu? ŹRÓDŁA: "Klątwy, grobowie i uczeni" Z. Święch https://pl.wikipedia.org/wiki/El%C5%BCbieta_Rakuszanka htt...

Jak Julia Hauke - warszawianka - została babką europejskich książąt i królów. 14.03.2023

Julia Hauke, warszawianka, córka świeżo nobilitowanego ojca, szybko została sierotą pod opieką cara. Traf chciał, że trafiła na carski dwór, a z niego jej dzieci trafiły na wszystkie dwory europejskie. ŹRÓDŁA: "Królewskie kariery warszawianek" S. Szenic https://pl.wikipedia.org/wiki/Julia_Hauke https://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/7,53662,26989824,julia-hauke-urodzona-w-warszawie-prababka-k...

ODCINEK SPECJALNY! Tuzinka, słoniątko urodzone w Warszawie tuż przed wybuchem drugiej wojny światowej. 11.03.2023

Odcinek specjalny na Dzień Misji Ogrodów Zoologicznych. Tuzinka była słoniątkiem urodzonym w warszawskim zoo w 1937 roku. Co się z nią stało, gdy wybuchła wojna? Krótki odcinek specjalny, z którego dowiecie się o losach słoniczki. ŹRÓDŁA: https://pl.wikipedia.org/wiki/Tuzinka https://klubglobtroterawarszawa.com/2021/03/11/tuzinka-z-warszawskiego-zoo/ https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2018-12-09/...

Co mają ze sobą wspólnego - John Snow, Londyn, cholera i Wielki Smród? 07.03.2023

Cholera to paskudna choroba, która miewa olbrzymią śmiertelność. Szczególnie przykre żniwo zbierała w dziewiętnastowiecznym, zatłoczonym Londynie... ŹRÓDŁA: https://wielkahistoria.pl/epidemie-cholery-w-xix-wiecznej-polsce-zapomniana-choroba-zabila-setki-tysiecy-ludzi/ "Co nas (nie) zabije" J. Wright "Przerażające choroby i zabójcze terapie" J. J. Moore https://pl.wikipedia.org/wiki/Wielki_Smr%C3%B...

Irena z Aten - pierwsza kobieta samodzielnie władająca Bizancjum. 28.02.2023

Irena została regentką swojego syna, gdy zmarł jej mąż, cesarz Bizancjum. Nie zamierzała jednak łatwo oddawać władzy gówniarzowi... ;) ŹRÓDŁA: https://pl.wikipedia.org/wiki/Irena_(cesarzowa_bizanty%C5%84ska) https://historia.org.pl/2016/06/26/irena-pierwsza-kobieta-cesarz-na-tronie-bizantynskim/ https://www.readcube.com/articles/10.18778%2F7969-447-1.04 "Niezwykłe kobiety w dziejach" A. Donimirski

Najweselsze więzienie świata, czyli nieudany eksperyment pewnego francuskiego dyrektora. 23.02.2023

Najweselsze więzienie świata było we Francji w latach 50. XX wieku. I może by przetrwało trochę dłużej, gdyby nie pewien głodny włóczęga... ŹRÓDŁA: https://fr.wikipedia.org/wiki/Prison_de_Pont-l%27%C3%89v%C3%AAque https://www.lemonde.fr/archives/article/1955/10/10/le-surveillant-chef-fernand-billa-avait-fait-de-la-prison-de-pont-l-eveque-une-maison-d-agrement_1937258_1819218.html https://www.lemon...

Szwindel banknotowy, czyli olbrzymia afera na trzech cwaniaków i jednego naiwniaka. 14.02.2023

To miał być szwindel na taką skalę, że w zasadzie paru rzezimieszków mogło de facto kupić kraj... Czy przekręt się udał? Zapraszam do słuchania. ŹRÓDŁA: "Pitawal przestępstw niezwykłych" G. Prodohl https://en.wikipedia.org/wiki/William_Waterlow https://en.wikipedia.org/wiki/Alves_dos_Reis

Lucy Maud Montgomery i przekleństwo Ani z Zielonego Wzgórza. 07.02.2023

Nie trzeba nikomu przedstawiać zacnej autorki "Ani z Zielonego Wzgórza" (lub Zielonych Szczytów, w zależności od preferowanego tłumaczenia). Jej życie było bardzo intensywne, a jej osobowość silna i nowoczesna. Posłuchajcie o jej życiu tutaj. :) ŹRÓDŁA: https://histmag.org/Lucy-Maud-Montgomery-kobieta-ktora-przerosla-swoja-epoke-10365 https://pl.wikipedia.org/wiki/Lucy_Maud_Montgomery https://viva...

Marion Gilchrist, czyli mord na staruszce, który okazuje się drzwiami do wielkiego skandalu. 31.01.2023

Na pierwszy rzut oka zamordowanie zamożnej staruszki mogło wyglądać jak zwykły rabunek. Przynajmniej dopóki ktoś nie spojrzał bliżej... Posłuchajcie! ŹRÓDŁA: "Pitawal przestępstw niezwykłych" G. Prodohl http://www.policemuseum.org.uk/crime-casebook/interesting-cases/murder-of-marion-gilchrist-1908/ https://www.glasgowtimes.co.uk/news/19893164.glasgow-crime-stories-murder-wealthy-marion-gilchrist-1...

Katarzyna Medycejska, czyli dwór francuski pełen zbrodni, intryg i rozpasania. 24.01.2023

Katarzyna Medycejska zdominowała francuski dwór, choć nie zajmowała się wojnami i wielką polityką, ani niespecjalnie interesowała ją Francja. Za to zajmowała się z morderczą determinacją ustawianiu swoich dzieci na stosownych tronach. ŹRÓDŁA:  https://pl.wikipedia.org/wiki/Katarzyna_Medycejska https://ciekawostkihistoryczne.pl/leksykon/katarzyna-medycejska-1519-1589/ https://historia.org.pl/2...

Katarzyna Weiglowa - pierwsza ofiara krakowskiej inkwizycji. 17.01.2023

Mieszczkę krakowską, Weiglową, spalono na stosie w Krakowie w XVI wieku. A za co dokładnie, dowiecie się z tego podkastu.  ŹRÓDŁA: https://pl.wikipedia.org/wiki/Katarzyna_Weiglowa https://plus.gazetakrakowska.pl/dlaczego-katarzyna-weiglowa-splonela-na-stosie-na-malym-rynku-w-krakowie/ar/13146075 https://bid.desa.pl/lots/view/1-524J1M/wadysaw-rossowski-spalenie-na-stosie-katarzyny-weiglowej-w-...

Jak pewien milicjant w tużpowojennej Polsce wielką zbrodnię rodzinną rozwikłał. 10.01.2023

W 1953 roku zaczęto szukać rodziny, która zaginęła prawie osiem lat wcześniej. Podejrzanym był Jan Łowczyk, mąż, ojciec i syn zaginionych kobiet i dzieci. Posłuchajcie, jak milicja odkryła, co się wydarzyło. ŹRÓDŁO: "Pitawal wrocławski" K. Krzyżagórski

Kleopatra - ostatnia władczyni niepodległego Egiptu. 03.01.2023

Kleopatry nikomu nie trzeba przedstawiać. Podcast o postaci tak znanej, że aż wstyd robić o niej kolejny podcast. :D ŹRÓDŁA: https://pl.wikipedia.org/wiki/Kleopatra https://www.vogue.pl/a/kleopatra-wszystkie-tajemnice-najpotezniejszej-kobiety-antyku https://www.national-geographic.pl/artykul/wypatrywanie-kleopatry "Niepospolite kobiety" M. Ruszczyc

Jak bracia szlachcice usiekli Jarząbka w Kościele Mariackim w Krakowie. 28.12.2022

Niesłychana rzecz - ktoś zbeszcześcił świętość Bazyliki Mariackiej! Szlachcic usiekł mieszczanina. Jaka będzie kara? Posłuchajcie. :) ŹRÓDŁA: "Pitaval krakowski" J. Szwaja, S. Salomonowicz, S. Waltoś https://gazetakrakowska.pl/napady-gwalty-i-morderstwa-szlakiem-krakowskich-zbrodni-zdjecia/ga/c1-15238329/zd/45986605

ODCINEK SPECJALNY! Bambino z Aracoeli - włoska figurka, która już pół tysiąca lat jest obiektem kultu. 24.12.2022

Odcinek na Gwiazdkę o włoskiej drewnianej figurce, która jest obiektem kultu i - choć niekoniecznie jest wciąż tą samą figurką, co na początku - jest obiektem kultu od przynajmniej 500 lat. ŹRÓDŁA: https://en.wikipedia.org/wiki/Santo_Bambino_of_Aracoeli "Książęta kościoła, artyści i kurtyzany" J. Imbach https://www.rome.net/santa-maria-in-aracoeli https://pl.wikipedia.org/wiki/Ogr%C3%B3d_Oliwny ht...

Khutulun - mongolska zapaśniczka, prawdziwa księżniczka Turandot, potomkini Czyngis-chana. 20.12.2022

Khutulun to dzielna wojowniczka z trzynastowiecznej Mongolii, która pokonywała swoich zalotników w zapasach. Obrośnięta w mity postać została inspiracją do opery "Turandot". Zapraszam do posłuchania o jej życiu. ŹRÓDŁA: https://en.wikipedia.org/wiki/Khutulun https://histmag.org/Chutulun-mongolska-wladczyni-zapasow-17658 https://www.rejectedprincesses.com/princesses/khutulun https://www.scmp.com/sp...

Rudolf Habsburg, syn Franciszka Józefa - nieszczęśliwa żona, choroby weneryczne i czaszka na biurku. 13.12.2022

Syn cesarza Franciszka Józefa był liberalną nadzieją na zmiany w cesarstwie. Niestety nie tylko się stoczył, ale też za wcześnie umarł. Jak toczyło się jego krótkie życie, możecie posłuchać tutaj. Zapraszam. ŹRÓDŁA: https://pl.wikipedia.org/wiki/Rudolf_Habsburg-Lotary%C5%84ski https://ciekawostkihistoryczne.pl/2020/01/14/rudolf-habsburg-tragiczny-koniec-ostatniej-nadziei-habsburgow/ https://histma...

Höre den Podcast Stało się! in Replaio

Radio und Podcasts in einer App - kostenlos und ohne Anmeldung. Installiere sie noch heute und verpasse den Start nicht

Bei Google Play herunterladen

Replaio ist kein Herausgeber von Podcasts; die Namen der Sendungen, Cover und Audioinhalte gehören ihren Autoren und werden über öffentliche RSS-Feeds verbreitet