Sprawy Wschodu

[271] Moskwa Sobianina. Państwo w państwie. Zaczynamy od Pałacu Weteranów „specjalnej operacji wojskowej” w moskiewskim Parku Jekaterynińskim i od słowa благоустройство, którym od szesnastu lat opisuje się przebudowę stolicy. Czytamy wywiad Siergieja Sobianina dla Rossija 24, rozmowę z głównym architektem miasta i spór o moskiewskie drzewa, sprawdzamy, jak miasto jest zbudowane, kto nim naprawdę z...

Dmitrij Głuchowski udostępnił za darmo powieść „Rejestracja” o rodzinie żołnierza kontraktowego i walce o świadczenia. Spór, który wywołała, szybko przestał dotyczyć książki — i wrócił do pytania, kto ma prawo oceniać tych, którzy zostali w Rosji. Pełna, godzinna analiza tematu — rosyjska emigracja jesienią 2026: redakcje, twórcy, polityka i państwo wobec wyjeżdżających — jest od dziś dostępna dla...

Wydanie specjalne po Warsaw Security Forum 2026: przemówienie generała Grynkewicha o teorii zwycięstwa, panel o zachodnich częściach w rosyjskiej broni i panel o Królewcu, z moim pytaniem do generała Hodgesa o kontrolę zbrojeń. Odcinek jest otwarty i poza programem patronackim. https://x.com/nexta_tv/status/2110521033895854083 https://x.com/nexta_tv/status/2110505934506123459 Źródła: https://warsa...

Zachęta do wydania 269 — Czytamy po rosyjsku Osiemnastego września na forum wychowawczyń przedszkolnych w Moskwie Siergiej Kirijenko powiedział wprost: celem w wojnie z Zachodem są rosyjskie dzieci, a przedszkole to pierwsza linia frontu. Słuchamy jego słów w oryginale i sprawdzamy, co w nich nowego i jakie decyzje za nimi idą. Pełna, godzinna analiza tematu — rosyjska edukacja od przedszkola po s...

Obok Kraju Zabajkalskiego biegnie gazociąg Siła Syberii, którym gaz płynie do Chin. Do Czyty nie popłynął ani metr sześcienny — choć na gazyfikację miasta wypłacono już prawie sześć miliardów rubli. Czytamy reportaż Ludzi Bajkału o tym, co się z tymi pieniędzmi stało po drodze. Pełna, godzinna analiza tematu - Daleki Wschód od sali plenarnej forum we Władywostoku po wsie, z których nie wraca dzies...

Na karcie do głosowania w rosyjskich wyborach parlamentarnych jest dziesięć partii. Jeszcze w lipcu miało ich być jedenaście. Czytamy czterdziestostronicowy pozew, który usunął z wyborów jedyną partię idącą do nich z hasłami antywojennymi — i sprawdzamy, dlaczego zrobiono to akurat w sierpniu, skoro listę zarejestrowano wcześniej. Pełne wydanie analityczne o wyborach do Dumy Państwowej dostępne bę...

Odcinek wyjątkowy — bez języka rosyjskiego, bez czytania tekstów źródłowych. Bartosz Gołąbek podsumowuje pięć lat Spraw Wschodu i ogłasza zmianę formuły projektu. Od września podcast będzie działał w modelu hybrydowym: otwarte materiały nadal na Spotify i YouTube, a pełne, pogłębione analizy — dwa razy w miesiącu — dla Patronów. W odcinku również trzy polecenia na lato: książka, podcast i film. Po...

Etnograficzny słownik wojny — projekt Aleksandry Archipowej i Jurija Łapszyna, oparty na blisko siedmiu tysiącach pism rosyjskich żołnierzy i ich rodzin do Rzeczniczki Praw Człowieka. To nie jest słownik w zwykłym sensie. To portret wojny skreślony pojęciami i praktykami państwa, które nie ma języka na własne zbrodnie — więc język ten wytworzyli sami poszkodowani, w okopach, kodem zapożyczonym z w...

Wojenna lekcja przetrwania – Rosja, Ukraina, Polska w cieniu bieżących wydarzeń 264 wydanie podcastu Czytamy po rosyjsku prowadzą wspólnie Bartosz Gołąbek i Marcin Strzyżewski. Bartosz Gołąbek to gospodarz podcastu, akademik i wykładowca, który od dwustu sześćdziesięciu czterech odcinków czyta i analizuje z Państwem oryginalne teksty rosyjskojęzyczne, szukając w nich tego, co mówią o władzy, język...

Czytamy po rosyjsku — wydanie 263 Przed mikrofonem Bartosz Gołąbek. Litwa, Łotwa, Estonia: trzy kraje, jedna presja, która nadchodzi znad morza, od Białorusi i z wewnątrz. W tym wydaniu czytamy, co o regionie piszą i mówią sami jego mieszkańcy po rosyjsku: o pomniku, który jedni nazywają historią, a inni „historycznym chuligaństwem", o teatrze w Rydze walczącym o prawo do własnego języka, o g...

EP. 262 | Po co Rosji Królewiec. 80 lat Kaliningradu Przed mikrofonem Bartosz Gołąbek. Kaliningrad świętuje osiemdziesiąt lat. Czytamy, co rosyjska władza mówi o tym mieście w roku jubileuszu — i słuchamy, czego boją się sami Rosjanie, gdy rozmawiają o nim między sobą. Na forum Klubu Wałdaj, trzy dni przed naszym nagraniem, padło pytanie: czy Kaliningrad skończy jako zapomniana peryferia? I czy zo...

Kazań bywa nazywany trzecią stolicą Rosji. To nie slogan turystyczny — to precyzyjna strategia. Moskwa uczyniła z Kazania główne narzędzie polityki wobec świata islamskiego: forum gospodarcze z udziałem blisko stu krajów, Stolica Kultury Świata Islamskiego 2026, scena szczytów BRICS i ASEAN oraz islamskiego KazanForum. Żaden z 57 krajów Organizacji Współpracy Islamskiej nie przystąpił do zachodnic...

W 260 wydaniu podcastu Bartosz Gołąbek i Magdalena Paciorek czytają rosyjskojęzyczne źródła o regionie, który w cieniu wojny w Ukrainie rzadko trafia na pierwsze strony – a właśnie teraz dzieje się tam wiele. Aresztowania muzułmańskich duchownych w kilku rosyjskich miastach jednocześnie, sprawa byłego wicepremiera Czeczeńskiej Republiki Iczkerii Rusłana Kutajewa i jego kontrowersyjnych wypowiedzi,...

6 czerwca, w Dniu Języka Rosyjskiego, minister Ławrow mówił o pięknie języka Puszkina — i w tym samym przemówieniu uczynił z niego warunek zakończenia wojny. Język jako kazus belli. Punktem wyjścia tego wydania jest forum w Petersburgu — dawne rosyjskie Davos, dziś platforma dyplomacji. Przez jego pryzmat i kilkanaście rosyjskich źródeł pytamy: jak naprawdę działa rosyjska polityka zagraniczna i c...

Armenia wchodzi w wybory parlamentarne 7 czerwca w stanie głębokiej niepewności — i w poczuciu bezprecedensowej szansy. Kraj, który w ciągu trzech lat stracił Karabach, konsekwentnie ogranicza zależność od Rosji i zbliżył się do Unii Europejskiej. Czy projekt „Realnej Armenii" Nikola Pashinyana wygra z opozycją, która mówi językiem historycznych krzywd? W tym odcinku czytam rosyjskojęzyczne teksty...

Jak rosyjskie media budują w maju 2026 r. obraz Polski jako kraju frontowego, zdradzającego Ukrainę i prześladującego przyjaciół Rosji? I dlaczego w tym samym maju rosyjskojęzyczna prasa emigracyjna z szacunkiem pisze o polskim kinie — a na gali w Cannes spotykają się drogi Pawła Pawlikowskiego i Andrieja Zwiagincewa? W odcinku: karetki w Rzeszowie jako „dowód" udziału NATO w wojnie, zwalnian...

Bartosz Gołąbek zaprasza na 256. wydanie podcastu Czytamy po rosyjsku , a w nim: 14 maja 2026 Duma wybrała 37-letnią Janę Łantratową na rzecznika praw człowieka Federacji Rosyjskiej. Pretekst do rozmowy o pokoleniu, które wychowało się już w putinizmie i właśnie obejmuje władzę. Próbujemy zrozumieć, jak działa to pokolenie kobiet z roczników 1982–1988 — Łantratowa, Lwowa-Biełowa, Mizulina, Kuzniec...

85% Rosjan korzysta z magii. Rynek ezoteryki — 27 mld euro rocznie, 24 razy więcej niż legalna psychologia. Najwyższy Szaman Rosji w państwowej TV ogłasza, że „Rosji nikt nie pokona". Inny szaman, który w 2019 szedł pieszo „wygnać demona Putina" z Kremla, siedzi szósty rok w zamkniętym szpitalu psychiatrycznym. Punktem wyjścia jest artykuł Klub Regionów z kwietnia 2026. Czytamy też Lewad...

W 254 odcinku Czytamy po rosyjsku rozmawiamy o kryzysie rosyjskich peryferiów: od Dagestanu po jakuckie Andriuszkino. Zaczynamy od krótkiego bloku newsowego: sprawa Andrzeja Poczobuta, nowe wyliczenia rosyjskich strat według BBC i Mediazony oraz uderzenia w rafinerię w Tuapse. Dalej: dymisja szefa Dagestanu po powodzi, dyskusja o rozbudowie metra w Mińsku, dramat wymierającego narodu Jukagirów ora...

W Moskwie deweloperzy projektują dziś mieszkania bez kuchni. Po co, skoro gotowy obiad dotrze za trzydzieści minut, a supermarket jest na dole? To zdanie z rosyjskiej konferencji branżowej padło bez zaskoczenia — i jest dobrym wstępem do tego, co zmieniło się w Rosji przy stole od 2022 roku. W 253 wydaniu „Czytamy po rosyjsku" Bartosz Gołąbek patrzy na rosyjskie społeczeństwo przez talerz. Cz...

W marcu i kwietniu 2026 roku Rosja zrobiła coś, czego długo unikano: rozpoczęła frontalny test kontroli odłączenia własnego internetu. Blokady Telegrama i VPN, problemy z aplikacjami bankowymi, a nawet zakłócenia w funkcjonowaniu infrastruktury miejskiej pokazały skalę eksperymentu. W pewnym momencie to już nie była tylko cenzura — to był test odporności całego systemu. W tym wydaniu podcastu Bart...

W tym odcinku „Czytamy Ukrainę” Bartosz Gołąbek i Aleksandra Brzuzy rozmawiają o filmach dokumentalnych powstających po 2022 roku w cieniu pełnoskalowej wojny w Ukrainie. To subiektywny wybór, który pokazuje różne sposoby opowiadania wojny — od bezpośrednich zapisów frontu, przez historie cywilów, po bardziej autorskie i symboliczne formy. Uwzględniamy także perspektywę rosyjską, obecną w filmach...

W tym odcinku Bartosz Gołąbek i Marcin Strzyżewski przyglądają się światu, w którym konflikty nie wygasają, lecz układają się w coraz bardziej złożony i trudny do zatrzymania proces. Rozmawiają o teraźniejszości — o tym, jak funkcjonuje dziś Rosja w warunkach przedłużającej się wojny i globalnej presji — ale też o przyszłości: o scenariuszach, które nie są jeszcze przesądzone, a jednak zaczynają s...

🎙️ Czytamy po rosyjsku #250 W prawie jubileuszowym, 250. wydaniu podcastu „Czytamy po rosyjsku” przyglądamy się temu, co dzieje się dziś na Kremlu – zarówno na poziomie oficjalnych wystąpień, jak i w przestrzeni „okołoputinowskiej”, gdzie powstają realne decyzje i kierunki polityki. Punktem wyjścia jest pytanie: dlaczego Władimir Putin pojawia się coraz rzadziej – i co to mówi o systemie? W odcink...

W tym odcinku podcastu „Czytamy po rosyjsku” przenosimy się do Kazachstanu — kraju, który coraz wyraźniej zaznacza swoją obecność na mapie współczesnego świata, a jednocześnie wciąż pozostaje w Polsce stosunkowo mało rozpoznany. Rozmówcami Bartosza Gołąbka są Assel Sagimbekova Podlecka oraz Mateusz Podlecki . Razem rozmawiamy o kulturze, języku i tożsamości Kazachstanu, a także o tym, jak dziś opo...