Dobrze Zaprojektowane

Dziś o tym, jak w samym centrum tętniącej życiem stolicy Finlandii znaleźć miejsce, aby się wyciszyć. O Kaplicy Ciszy i jej symbolice opowiedziała projektantka, badaczka i wykładowczyni w szkole School of Form - Joanna "Jo" Jurga.

Upały w mieście najlepiej znosić gdy ma się w pobliżu park albo przynajmniej drzewa. To dzisiaj o jednym z największych europejskich parków śródmiejskich - Parku Śląskim. Gość: architekt Jacek Krych z pracowni JRK72. 

Nie ma historii współczesnego projektowania i architektury bez Ray i Charlesa Eamsów. W XX wieku zaprojektowali fotele, krzesła i meblościanki znane na całym świecie. Anna Dudzińska i historyk architektury Ryszard Nakonieczny tropią ich związki z Polską.

Duński pawilon na tegorocznym Biennale Architektury w Wenecji przyjął formę placu budowy. To, co podziwiają zwiedzający, to właściwie prace renowacyjne prowadzone w czasie rzeczywistym przez kuratora i architekta Sørena Pihlmanna. Sam budynek powstał pod koniec lat 50. i zaprojektowany został przez duńskiego architekta Petera Kocha. Dlaczego mamy podziwiać gruzy i rozbiórkę? 

Dwudziestolecie międzywojenne we wzornictwie to czas zupełnie nieuświadamianych wyzwań. Artyści projektowali nie symbole narodowe, banknoty czy monety, ale też fasady budynków, biur, wnętrza mieszkań i meble. O tym co działo się w odradzającej się Polsce pisze profesor Irma Kozina w książce wydanej właśnie przez Narodowe Centrum Kultury. 

Tunel o długości 120 metrów, wysokości 40 metrów i szerokości 70 – ciu . W środku hala targowa i stoiska z jedzeniem z całego świata, a w sklepieniu mieszkania. Ktokolwiek kto odwiedzał Rotterdam na pewno bezbłędnie odgadnie o jakim miejscu mowa. Nowoczesny Markthall zlokalizowano tam w miejscu pierwszej zapory na rzece ustawionej w XIII wieku, która praktycznie rozpoczęła historię tego portowego...

Wracamy na trwające w Wenecji Biennale Architektury. Tym razem opowieść o tym, jak o swoim projektowaniu, w artystycznej, przetworzonej formie chcą opowiadać nasi sąsiedzi z Ukrainy. Wystawa w pawilonie ukraińskim nosi tytuł "Dach". Można ją oglądać do listopada, tak jak inne pawilony narodowe na tegorocznym Biennale. 

Co to znaczy czuć się bezpiecznie? Wracać z radością do domu, spędzać czas wśród najbliższych ale także otaczać się przedmiotami które lubimy, siadać w miękkim i bezpiecznym fotelu. O tym opowiada polska wystawa pokazywana na Biennale Architektury w Wenecji. Jej tytuł to "Lary i penaty. O budowaniu poczuciu bezpieczeństwa w architekturze", przy czym lary i penaty to rzymskie opiekuńcze duchy domow...

W dawnych budynkach pokopalnianych w Bytomiu istnieje Bolko Loft. 20 lat temu jego twórca był w awangardzie. Dzisiaj lofty w poprzemysłowych przestrzeniach to nic niezwykłego, ale zawsze warto zerkać w kierunku pionierskiego miejsca. O Bolko Lofcie opowiada Przemo Łukasik.

Rzeka w mieście może być jego centralnym punktem. Ale co jeśli zniknie, jeśli kiedyś była, a już jej nie ma, jeśli ją zamurujemy w podziemnym korycie?  Tak stało się z katowicką rzeką Rawą. Organizatorzy Święta Rzeki Rawy domagają się by pomyśleć o tej rzece jak o  projekcie artystycznym. O Rawie, rzece - "nie rzece", która płynie przez Katowice. Nad nią miasto powstało, z niej wyrosło, a w konsek...

May East, urbanistka, ekolożka i edukatorką, objechała cały świat, rozmawiała z ludźmi mieszkającymi w plemiennych wioskach i największych miastach świata. w Trójce opowiada o tym, że nawet wymierające i opuszczone miasteczka można przywrócić do życia. Zawsze powtarza: "zmiany się dokonują, możemy je zaprojektować albo być ich niemymi świadkami." 

Gdyby nie powojenna urbanistka - Alina Scholtz, nie byłoby wielu warszawskich parków. Dlaczego zachwyca się nią architektka Małgorzata Kuciewicz z Grupy Centrala? Odpowiedź w tym odcinku "Dobrze zaprojektowane". 

Pierwsi zwiedzający odwiedzili Pawilon Polski na Expo 2025 w dalekiej Osace. Obiekt powstał dzięki projektowi Aliny Kubickiej i Borja Martíneza z pracowni Interplay Architects. Koncepcja duetu architektów zakłada stworzenie pawilonu o zaokrąglonych ścianach, które przypominaj spiralę rozchodząc się od centrum.

Pomysły na budowanie alternatywnych domów, mieszkań i współdzielonych przestrzeni. O tej niecodziennej idei opowiadaliśmy na przykładzie wspólnoty Kalkbreite w Zurychu. 

Drewniane domy z dwuspadowym dachem i ozdobnymi obramowaniami okien - przysiadły w mazowieckim i kurpiowskim pejzażu. Gdy gdzieś, w ich pobliżu pojawiają się płaczące wierzby to w naszej wyobraźni zabrzmi muzyka Fryderyka Chopina. Czy architektura stworzona przez rzemieślników może być architektura dobrze zaprojektowaną ? - odpowiedzi na to pytanie szuka Anna Dudzińska.

Mamy w Polsce budynek, którego konstrukcję podziwiają inżynierowie z całego świata. Powstał 54 lata temu, a zaprojektowany został przez profesora Wacława Zalewskiego. To katowicki Spodek, którego pokrycie, rozpięte na stalowych linach i oparte na nowatorskim systemie słupów i lin, opisywane jest w podręcznikach do architektury na całym świecie. 

Czasem opowiadamy Państwu o zupełnie alternatywnych pomysłach, a czasem wracamy do klasyki. Dzisiaj jeden z najstarszych i najlepiej zachowanych rzymskich zabytków; opowieść o budynku, który z pewnością większość z nas widziała. Jeśli nie w czasie wycieczek do stolicy Włoch, to w albumach i książkach do historii. 

Imponująca bryła ukryta w zielonym sercu miasta, nieopodal jednego z najsłynniejszych mostów świata – Golden Gate. Muzeum jest tak mistrzowsko wkomponowane w otoczenie, że niemal stapia się z parkowymi drzewami i palmami.

Miłośnicy architektury z całego świata przybywają do Vals - małej wioski w kantonie Gryzonia. To tam powstało kąpielisko z 60 tysięcy kawałków lokalnego kwarcytu. Architekt Peter Zumthor zaprojektował w swojej rodzinnej Szwajcarii zmysłowy zespół basenów wypełnionych wodami termalnymi o temperaturze 30 stopni.

"Brutalista" Brady’ego Corbeta to opowieść o tym, jak architektura przenika się z życiem, nawet w jego najtragiczniejszych momentach. W cyklu "Dobrze Zaprojektowane" z profesorką Irmą Koziną o tym obsypanym nominacjami do Oskara filmie rozmawia Anna Dudzińska.

Od trzech lat trwa pełnoskalowa wojna w Ukrainie. Zniszczenia wojenne szacowane są na prawie 800 mld euro, ale nikt nie jest w stanie wyliczyć, ile domów, miast i osiedli zdewastowano. W odbudowie kraju od początku inwazji Ukrainie pomagają także architekci.

Anna Dudzińska namawia jak zawsze, by zauważać przestrzenie nieoczywiste. Tym razem zaprasza do Słowenii, której mieszkańcy nie odwracają się z odrazą, patrząc na postmodernistyczne budynki i przestrzenie w swoich miastach. 

O tym, że miasto trzeba oglądać z poziomu chodnika, o tym, że warto bronić tego, co lokalne i ważne dla małych społeczności, opowiada Grzegorz Piątek, pisarz, reporter, krytyk architektury i architekt. 

"Brak mi słów" napisał Marcin Wicha w swojej książce "Nic drobniej nie będzie". Teraz, to nam brakuje słów. Marcin Wicha, eseista, grafik, autor plakatów i książek dla dzieci zmarł w ubiegłym tygodniu. Miał 53 lata. 

Opowieści o dobrze zaprojektowanym budynku - Nakagin Capsule Tower. Towarzyszy im zaproszenie na wystawę w Muzeum Architektury we Wrocławiu, gdzie można oglądać ekspozycję, której tematem jest nietrwałość.