It’s Gonna Hurt

శ్లోకం 123: శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాం తిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | అప్రమాదం చ భావయేత్ సర్వం సిద్ధిమ్ అవాప్నుయాత్ | శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాం తిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ || అంటే: శీల, దాన, క్షాం తి, ప్రజ్ఞలను సాధన చేయాలి. అప్రమాదాన్ని పెంపొందించుకోవాలి; తద్వారా అన్ని సిద్ధులను పొందుతారు. శీల, దాన, క్షాంతి, ప్రజ్ఞలను నిరంతరం ఆచరించాలి.

శ్లోకం 122: యః శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాం తిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | సో 'ప్రమత్తో భవేన్ నిత్యం సర్వం సిద్ధిమ్ అవాప్నుయాత్ || అంటే: ఎవడైతే శీల, దాన, క్షాంతి మరియుప్రజ్ఞలను పెంపొందించుకుంటాడో, అతడు ఎల్లప్పుడూ అప్రమత్తం గా (మెలకువతో) ఉండాలి; అప్పుడే అతడు అన్ని సిద్ధులను పొందుతాడు.

శ్లోకం 121: శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాంతిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | శీలవాన్ దానవాన్ భూత్వా క్షాంతిమాన్ ప్రజ్ఞవాన్ భవేత్ | శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాంతిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ ||

శ్లోకం 120: శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాంతిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | శీలవాన్ దానవాన్ భూత్వా క్షాంతిమాన్ ప్రజ్ఞవాన్ భవేత్ | శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాంతిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ || అంటే: శీల, దాన, క్షాం తి, ప్రజ్ఞలను నిరంతరం సాధన చేయడం ద్వారా, మనిషి స్వయంగా శీలవంతుడిగా, దాతగా, ఓర్పు కలిగినవాడిగా మరియుప్రజ్ఞావంతుడిగా మారిపోవాలి.

శ్లోకం 119: శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాం తిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | ఏతైర్ హి శీలవద్భిశ్ చ సర్వం సిద్ధిమ్ అవాప్నుయాత్ || అంటే: శీలము, దానము, క్షాం తి (ఓర్పు), మరియుప్రజ్ఞను పెంపొందించుకోవాలి. ఇవి కలిగిన శీలవంతుల అన్ని సిద్ధులను పొందుతాడు.

శ్లోకం 118: శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాం తిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | శీలవాన్ దానవాన్ భూత్వా క్షాం తిమాన్ ప్రజ్ఞవాన్ భవేత్ || అంటే: శీల, దాన, క్షాం తి, ప్రజ్ఞలను నిరంతరం సాధన చేయడం ద్వారా, మనిషి స్వయంగా శీలవంతుడిగా, దాతగా, ఓర్పు కలిగినవాడిగా మరియుప్రజ్ఞావంతుడిగా మారిపోవాలి.

శ్లోకం 117: శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాం తిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | అప్రమాదం చ భావయేత్ సర్వం సిద్ధిమ్ అవాప్నుయాత్ || అంటే: శీల, దాన, క్షాం తి, ప్రజ్ఞలతో పాటు అప్రమాదమును (మెలకువ) కూడా పెంపొందించుకోవాలి. అప్పుడే మనిషి అన్ని సిద్ధులను పొందుతాడు.

శ్లోకం 116: శీలం దానం చ భావయేత్ క్షాంతిం ప్రజ్ఞాం తథైవ చ | ఏతైర్ హి శీలవద్భిశ్ చ లోకా ద్వావ్ అపి శోభితే || అంటే: శీలము, దానము, క్షాం తి (ఓర్పు), మరియుప్రజ్ఞను పెంపొందించుకోవాలి. ఇవి కలిగిన శీలవంతుల వల్ల ఇహలోకం, పరలోకం రెం డూ ప్రకాశిస్తాయి.

శ్లోకం 115: అనిత్యతాం సర్వభావానాం మరణం చ సదైవ హి | విజ్ఞాయ ధీమతాం శ్రేష్ఠః శీలం దానం సమాచరేత్ || అంటే: లోకమంతా అనిత్యమని, మరణం ఎప్పుడూ వెన్నంటే ఉంటుందని గ్రహించిన శ్రేష్ఠుడైన జ్ఞాని, శీలమును మరియు దానమును ఆచరించాలి.

శ్లోకం 114: మానం ద్వేషం చ లోభం చ త్యక్త్వా దోషాన్ సుదుస్త్య జాన్ | ప్రశాంతచిత్తో భూత్వాన వసేత్ సర్వత్ర ధీమాన్ || అంటే: వదిలిపెట్టడం ఎంతో కష్టమైన అహంకారం (మానం), ద్వేషం మరియు లోభం వంటి దోషాలను వదిలివేసి, ప్రశాంతమైన చిత్తంతో బుద్ధిమంతుడు ఎల్లెడలా జీవించాలి.

శ్లోకం 113: దుఃఖానామ్ ఆగమం జ్ఞాత్వా దుఃఖానామ్ చ నివర్తనమ్ | దుఃఖస్కంధాన్ పరిత్యజ్య సుఖం ప్రాప్నోతి నిశ్చలం || అంటే: దుఃఖం ఎలా వస్తుం దో, అది ఎలా నశిస్తుం దో తెలుసుకుని, దుఃఖానికి కారణమైన ఈ పంచస్కంధాలను (దేహ-మనస్సు ల సముదాయం) వదిలివేసిన వాడు చలనం లేని (శాశ్వతమైన) సుఖాన్ని పొందుతాడు.

శ్లోకం 112: అనిత్యాంశ చ క్షణభాఙ్గురాన్ భావాన్ విజ్ఞాయ ధీమాన్ | నా తస్మిన్ సజ్జతే లోకే యత్ర సఙ్గో నా విద్యతే || అంటే: ఈ ప్రపంచంలోని విషయాలు అనిత్యమని, అవి ప్రతిక్షణం నశించే స్వభావం కలవని (క్షణభంగురం) తెలుసుకున్న బుద్ధిమంతుడు, బంధాలతో కూడిన ఈ లోకంలో దేనికీ అంటుకోడు.

శ్లోకం 111: అసారం సర్వసంస్కారం జ్ఞాత్వా ధీరో నా సజ్జతే | శూన్యతాం సర్వభావానాం విజ్ఞాయ విరజో భవేత్ || అంటే: అన్ని వస్తువులు నిస్సా రమైనవని (సారం లేనివి) తెలుసుకున్న జ్ఞాని వాటిపై మమకారాన్ని పెంచుకోడు. అన్ని విషయాలు శూన్యమని అర్థం చేసుకున్నవాడు రాగద్వేషాలనే ధూళి నుండి విముక్తుడవుతాడు.

శ్లోకం 110: సత్యేన బద్ధాః సత్కారా సత్యేన బద్ధాః సుహృజ్జనాః | సత్యేన బద్ధాః సర్వే 'ర్థా సత్యం సర్వస్య బంధనమ్ || అంటే: సత్యం వల్ల గౌరవం, మిత్రులు లభిస్తారు; సత్యం వల్ల కార్యాలన్నీ సిద్ధిం చి, అన్నీ అనుకూలమవుతాయి. సత్యమే సర్వానికీ బంధము.

శ్లోకం 109: సత్యం సతాం గతిః శ్రేష్ఠం సత్యం శరణమ్ ఉత్తమమ్ | సత్యం చ భావయేద్ ధీమాన్ నిత్యం సత్యం విచింతయన్ || అంటే: సత్యమే సత్పురుషుల పరమ మార్గం మరియు శరణ్యం. బుద్ధిమంతుడు ఎల్లప్పుడూ సత్యం గురించి ఆలోచిస్తూ సత్యంపైనే చింతన కలిగి ఉండాలి.

శ్లోకం 108: సత్యం చ భావయేద్ ధీమాన్ నిత్యం సత్యం విచింతయన్ | సత్యవంతః స్మృతా లోకే సత్యాచ్ ఛ్రేయో 'ధిగచ్ఛ తి || అంటే: బుద్ధిమంతుడు ఎల్లప్పుడూ సత్యం గురించి ఆలోచిస్తూ దానిని పెంపొందించుకోవాలి. సత్యవంతులే లోకంలో గుర్తుండిపోతారు; సత్యం ద్వారానే పరమ శ్రేయస్సు లభిస్తుంది.

శ్లోకం 107: అనృతం భాషమాణస్య సర్వాః శ్రేయో 'ఙ్గ నాశాయ | సత్యం భాషత ఏవం హి సత్యం ధర్మః సనాతనః || అంటే: అబద్ధం చెప్పే వాడికి శ్రేయస్సు నిచ్చే అన్ని మార్గాలు (అంగాలు) నశిస్తాయి. కావున సత్యాన్నే పలకాలి; సత్యమే సనాతన ధర్మము.

శ్లోకం 106: సత్యం భాషత భూతార్థం సత్యం ధర్మః సనాతనః | సత్యేన వర్ధతే ధర్మః సత్యేన సుఖమ్ ఏధతే || అంటే: యదార్థానికి కట్టుబడి (భూతార్థం ) సత్యాన్నే పలకాలి; సత్యమే సనాతన ధర్మము. సత్యం వల్ల ధర్మం పెరుగుతుంది; సత్యం వల్ల సుఖం వృద్ధి చెం దుతుంది.

శ్లోకం 105: సత్యం భాషత నిత్యం హి సత్యం ధర్మః సనాతనః | సత్యాద్ ధి పరం నాస్తి సత్యం శాస్త్రం ప్రచక్షతే || అంటే: ఎల్లప్పుడూ సత్యాన్నే పలకాలి; సత్యమే సనాతన ధర్మము. సత్యానికి మించినది మరొకటి లేదు; సత్యమే శాస్త్రసారం.

శ్లోకం 104: శీలేన బద్ధాః సత్కారా శీలేన బద్ధాః సుహృజ్జనాః | శీలేన బద్ధాః సర్వే 'ర్థా శీలం సర్వస్య బంధనమ్ || అంటే: శీలం వల్ల గౌరవం కలుగుతుంది; శీలం వల్ల మిత్రులు, బంధువులు చేరువవుతారు; శీలం వల్ల కార్యాలన్నీ సిద్ధిం చి, అన్నీ అనుకూలమవుతాయి.

శ్లోకం 103: శీలం సతాం గతిః శ్రేష్ఠా శీలం శరణమ్ ఉత్తమమ్ | శీలం చ భావయేద్ ధీమాన్ నిత్యం శీలం విచింతయన్ || అంటే: శీలమే సత్పురుషుల శ్రేష్ఠమైన మార్గం మరియుఉత్తమమైన శరణ్యం. బుద్ధిమంతుడు ఎల్లప్పుడూ శీలంపైనే చింతన కలిగి ఉండాలి.

శ్లోకం 102: శీలం చ భావయేద్ ధీమాన్ నిత్యం శీలం విచింతయన్ | శీలవంతః స్మృతా లోకే శీలాచ్ ఛ్రేయో 'ధిగచ్ఛ తి || అంటే: బుద్ధిమంతుడు ఎల్లప్పుడూ శీలం గురించి ఆలోచిస్తూ దానిని పెంపొందించుకోవాలి. లోకంలో శీలవంతులే గుర్తుం డిపోతారు; శీలం ద్వారానే పరమ శ్రేయస్సు లభిస్తుం ది.

శ్లోకం 101: వివేకం చ సమాసాద్య శీలవాన్ గుణవాన్ నరః | వివేకాన్ న విచ్యేతి సర్వత్ర సుఖితో భవేత్ || అంటే: వివేకాన్ని పొందిన మనిషి శీలవంతుడిగా, సద్గుణశీలిగా మారతాడు. వివేకం వల్ల అతడు పతనం చెందడు; ఎల్లప్పుడూ సుఖంగా ఉంటాడు.

శ్లోకం 100: ఇమం ధర్మమ్ అవిజ్ఞాయ మోహాద్ అన్యత్ర గచ్ఛతి | గచ్ఛ న్ ప్రేత్య శుభాంయోనిమ్ అనేన సహ ముహ్యతి || అంటే: ఈ ధర్మాన్ని అర్థం చేసుకోకుండా, భ్రమ వల్ల ఇతర మార్గాలకు వెళ్లేవాడు, మరణానంతరం పుణ్యలోకాలకు వెళ్లినా, అక్కడ కూడా అజ్ఞానంతోనే (భ్రమలోనే) ఉంటాడు.

శ్లోకం 99: ప్రజ్ఞాం చాష్టాదశ విద్యాః శీలం చ వివిధం మహత్ | ఏవం గుణగణః శ్రేష్ఠో ధర్మో 'యం శరణాగతః || అంటే: ప్రజ్ఞ, పద్ధెనిమిది విద్యలు మరియు వివిధ రకాల గొప్ప నైతిక విలువలు — ఈ సద్గుణాల సమూహమే మనిషి శరణు పొందవలసిన ధర్మము.