WeCare - The Health@Home Podcast

Send a text ဖလိုရွိုက်ပါသော သွားတိုက်ဆေး အသုံးပြုပါ။ တစ်နေ့ကို သွားနှစ်ကြိမ် မှန်မှန်တိုက်ပါ။ အစာစားပြီးတိုင်း ပလုပ်ကျင်းပါ။  ဆေးလိပ်သောက်ခြင်းကို ရှောင်ကြဥ်ပါ။ အရက်ဘီယာများ အလွန်အကျွံသောက်ခြင်းကို ရှောင်ကြဥ်ပါ။ သွေးချိုဆီးချိုရှိပါက သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို ထိန်းနိုင်အောင် ကြိုးစားပါ။ သွေးတွင်းသကြားဓာတ် မြင့်တက်ခြင်းကြောင့် သွားဖုံးရောဂါများ ဖြစ်တတ်ပါသည်။ သွားတုများ၊ အံကပ်များကို သန့်ရှင်းအောင်ထားပါ...

Send a text သွေးတွင်းအချိုဓာတ်မြင့်မားခြင်းကြောင့် သွေးချိုဆီးချိုသမားများတွင် ကိုယ်ခံအားနည်းတတ်ကာ အချို့သော ပိုးဝင်ခြင်းများဖြစ်လွယ်ပါသည်။  ပိုးဝင်ခြင်း၏ လက္ခဏာများတွေကတော့ ၁။ ကိုယ်အပူချိန် မြင့်တက်ခြင်း ၂။ အသက်ရှုမဝခြင်း ၃။ အနာ သို့မဟုတ် ခန္ဓာကိုယ်ပေါ်ရှိ နေရာတစ်ခုခုတွင် နီမြန်းခြင်း၊ နာခြင်း၊ ရောင်ရမ်းခြင်း ခံစားရခြင်း ၄။ ချောင်းဆိုးခြင်း ၅။ လည်ပင်းခိုင်ခြင်း ၆။ လည်ချောင်းနာခြင်း ၇။ နှာပိတ်ခြင်...

Send a text ဒီနေ့ခေတ်မှာ ကွန်ပျူတာ‌ရှေ့အလုပ်လုပ်သူ၊ ဂိမ်းကစားသူ၊ တီဗီစီးရီးတွေ အချိန်ကြာမြင့်စွာထိုင်ကြည့်သူတွေ သိသိသာသာများပြားလာပါတယ်။ အထပ်မြင့်များတက်ရာမှာလည်း လွယ်ကူတဲ့ ဓာတ်လှေကား၊ စက်လှေကားများ ရှိခြင်းကြောင့် လူတွေရဲ့ နေထိုင်မှုပုံစံက လှုပ်ရှားမှု အလွန်နည်းလာပါတယ်။ ဒီလို lifestyle ဟာ ကျန်းမာရေးဆိုးကျိုးတွေ အတော်များပါတယ်။ ဒီလိုအထိုင်များတဲ့ လူနေမှုပုံစံဟာ အချို့သောရောဂါများဖြစ်နိုင်ချေကိုမြင...

Send a text  သွေးချိုဆီးချိုရှိသူများ အသင့်စားစားသောက်ဆိုင် များတွင် မဖြစ်မနေ ထိုင်စားရသည့်အခါ  ၁)စားမည့်ပမာဏသတ်သတ်မှတ်မှတ်ရှိပါ။   ၂) Toppingများကို ချိစ်၊ အသားနဲ့ ပင်လယ်စာတွေအစား ချယ်ရီခရမ်းချဥ်သီး၊ ကြက်သွန်နီ၊ ပန်းငရုတ်ပွနဲ့ ထောပတ်သီးလိုအသီးအရွက်များရွေးချယ်ပါ။  ၃)ကြော်ထားတဲ့ အသားလွှာထက် ကင်ထားတဲ့ အသားလွှာကိုရွေးပါ။  ၄)မရောနိစ် လိုခပ်ပျစ်ပျစ်ဆော့စ်တွေလုံးဝရှောင်ပါ။   ၅)cola, pepsi, fanta တို့လိ...

Send a text အင်ဆူလင်ဆိုသည်မှာ ကာဗွန်ဟိုက်ဒရစ် ချေဖျက်ဖို့အတွက် ခန္တာကိုယ်ထဲရှိ ပန်ကရိယလို့ခေါ် တဲ့ အစိတ်အပိုင်းကနေ ထုတ်လွှတ်ပေးတဲ့ ဟော်မုန်းတစ်မျိုးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။  ခန္တာကိုယ်ထဲကနေ အင်ဆူလင် ကောင်းစွာ မထုတ်လွှတ်နိုင်သောအခါ သို့မဟုတ် အင်ဆူလင် ပြန်လည် အသုံးပြုမည့် ဆဲလ်များ ပျက်စီးသောအခါ အင်ဆူလင်ကို ထိုးဆေးအနေဖြင့် သုံးစွဲရတတ်ပါတယ်။  အများအားဖြင့် အမျိုးအစား ၁ ဆီးချို နှင့် အချို့ အမျိုးအစား ၂ ဆီးချို တ...

Send a text  အင်ဆူလင် အာနိသင် ထိရောက်မှု အပေါ် လွှမ်းမိုးနေတဲ့ အချက်များ     ထိုးသည့် အင်ဆူလင်ပမာဏ  ထိုးသည့်နေရာ နှင့် အချိန်  စိတ်ဖိစီးမှုရှိနေခြင်း  ရေဓာတ်ဆုံးရှုံးခြင်း  ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု မရှိခြင်း  ထမင်းဖြူ၊ ပေါင်မုန့်ဖြူ၊ ကွတ်ကီး၊ အာလူးနဲ့ အသင့်သောက်အချိုရည်များကဲ့သို့ ကစီဓာတ်မြင့်မားသော အစားအစာများ

Send a text ၁။  ဟင်သီးဟင်းရွက် အသုပ်စုံကို ဟင်းရံအဖြစ်ထည့်ပါ။ ဂျုံ၊ ဆန်၊ အာလူး စတဲ့ ကစီ ဓာတ်များတဲ့ အစားအစာကို စားရင် ဟင်းသီးဟင်းရွက်ကို ဟင်းရံ အဖြစ်ထည့်စားပါ။  ၂ ။ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားပါ။ အတော်အသင့် ကိုယ်လက် လှုပ်ရှားမှုလေ့ကျင့်ခန်းက ခန္ဓာ ကိုယ်ရဲ့ သွေးချိုထိန်းချုပ်မှု ပို ကောင်းစေတယ်လို့ သုတေသန အသစ်တစ်ခုက ဖော်ပြတယ်။တစ်နေ့မှာ မိနစ် ၃ဝ မှ ၄၅ မိနစ်ထက်မနည်း တက်ကြွစွာ လှုပ်ရှားပါ။ ၃ ။ အပြည့်အဝအိပ်ပါ။ ည...

Send a text စိတ်ကျန်းမာပျော်ရွှင်အောင် နေထိုင်နည်းများ  ၁။ လူများနှင့် ကောင်းမွန်သော ပေါင်းသင်းဆက်ဆံရေးကို တည်ဆောက်ပါ။ အနည်းဆုံး သင်၏ တစ်နေ့တာအချိန်တွင် မိသားစုအချိန် ၁၅-၃၀ မိနစ် ရအောင်ဖန်တီးပါ။   ၂။ သူတစ်ပါးကို ပေးကမ်းတတ်အောင် ကြိုးစားပါ။ ပေးကမ်းခြင်းဟာ မိမိကိုယ်ကို ယုံကြည်မှု တိုးစေရုံသာမက လူချစ်လူခင်ပေါများပြီး ပျော်ရွှင်ခြင်းကို ခံစားရစေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။   ၃။ ယခုတွေ့ကြုံနေရတဲ့ အခြေအနေ အချိန်အခါကိ...

Send a text နားမှ ပုံမှန်မဟုတ်သော လေတိုးသံကြားခြင်းသည် နားအူခြင်းလက္ခဏာပဲဖြစ်ပါတယ်။ နားထဲတွင်ရှိသော အရည်ဖိအားပုံမမှန်ဖြစ်ပြီး ခံစားရတာ ဖြစ်ပါတယ်။ နားအူခြင်းကို သွေးတိုးရောဂါခံစားနေရသူများနှင့် သွေးချိုဆီးချို သမားများတွင် တွေ့ရတတ်ပါတယ်။   သွေးချိုဆီးချိုသမားများတွင် နားအူခြင်းခံစားရခြင်းမှာ သွေးသကြားဓာတ်ပုံမှန်မထိန်းနိုင်သောကြောင့် နားထဲရှိ အာရုံကြောထိခိုက်ပျက်စီးခြင်းကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။  ထို့ကြောင့...

Send a text အမျိုးအစား(၂) သွေးချိုဆီးချို ကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ    ၁။ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု မှန်မှန်ပြုလုပ်ခြင်း  ၂။ ဆေးလိပ်ဖြတ်ခြင်း  ၃။ အချိုနှင့် အသင့်စားအစားအစာများ လျှော့စားခြင်း  ၄။ ကိုယ်အလေးချိန် ထိန်းခြင်း  ၅။ အသင့်သောက်အချိုရည်များရှောင်ခြင်း  ၆။ ရေလုံလောက်စွာသောက်ခြင်း  ၇။ ဟင်းသီးဟင်းရွက် များများစားသုံးခြင်း

Send a text သွေးချိုဆီးချိုသမားများ သိထားသင့်သည်မှာ သွေးတွင်းအချိုဓာတ်နှင့် စတီးရွိုက်အကြား ဆက်စပ်မှုရှိပါသည်။ စတီးရွိုက်များ သုံးနေစဥ်တွင် အသည်းမှ သကြားဓာတ်ပိုမိုထုတ်လွှတ်ပါသည်။  ထိုသကြားများကို ခန္ဓာကိုယ်ပြင်ပသို့စွန့်ထုတ်ရာတွင် စတီးရွိုက်များကအဟန့်အတားဖြစ်စေပါသည်။ စတီးရွိုက်များ၏ သွေးတွင်းအချိုဓာတ်အပေါ် သက်ရောက်မှုသည် အောက်ပါအချက်များအပေါ် မူတည်ပါသေးသည်။  ၁. သောက်သုံးနေသော စတီးရွိုက် အမျိုးအစား...

Send a text ဗီတာမင် B1 သည်  ရေတွင်ပျော်ဝင်နိုင်သော ဗီတာမင်အမျိုးအစား ဖြစ်ပါတယ်။ ထို့ကြောင့် ချက်ပြုတ်ရာတွင် ရေနွေးထဲတွင် ပျော်ဝင်ပြီး ပါဝင်သွားပါတယ်။  B1 ကို ဆန်၊ ဂျုံ၊ ပဲ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ နှင့် အသားများတွင် တွေ့ရတတ်ပါတယ်။ ပန်းဂေါ်ဖီ၊ ကညွတ်၊ ကိုက်လန်၊ အာလူး၊ ဥအမျိုးမျိုး၊ အမဲသား၊ ဝက်သား အစရှိသည်တို့တွင် ပါဝင်ပါတယ်။  B1 သည် ဂလူးကို့စ်လုပ်ဆောင်ခြေဖျက်မှုတွင် ပါဝင်ပြီး ခန္တာကိုယ်အတွက် စွမ်းအင်ထုတ...

Send a text  ပုံမှန် ကိုယ်လက်လေ့ကျင့်ခန်းပြုလုပ်ရင် ရရှိမယ့် အကျိုးကျေးဇူးများ    ခန္ဓာကိုယ် ကြံ့ခိုင်သန်စွမ်းလာခြင်း  ကိုယ်အလေးချိန် ထိန်းနိုင်ခြင်း  စိတ်ဖိစီးမှုလျော့နည်းစေခြင်း  အရိုးနဲ့ ကြွက်သားများ သန်စွမ်းစေခြင်း  အရိုးပွရောဂါ၊ အဆစ်အမြစ်ရောင်ရောဂါများ ဖြစ်နိုင်ချကို လျှော့ချပေးခြင်း  နှလုံးသွေးကြောရောဂါများဖြစ်နိုင်ချေ လျော့နည်းစေခြင်း  သွေးတွင်းအဆီကျစေခြင်း  အားအင်ပြည့်ဝနေစေခြင်း  မိမိကိုယ်...

Send a text ဆီးချိုလည်း ရှိတယ်။ ကော်ဖီလည်း မပြတ်သေးဘူးဆိုရင်   ၁.လျှော့သောက်ပါ။ ပမာဏလည်း လျှော့သောက်ပါ။ ရက်လည်း လျှော့သောက်ပါ။တဖြည်းဖြည်းချင်း နည်းသွားအောင် ကြိုးစားပါ။   ၂.ရေတွေ အများကြီး မရောပါနဲ့။  အချိုပေါ့အောင်လို့ ရေတွေ အများကြီး မရောသင့်ပါဘူး။ ကော်ဖီတစ်ထုပ်ကို မက်ခွက်နဲ့ ဖျော်ဖျော်၊ ရေသန့်ဘူးနဲ့ပဲ ဖျော်ဖျော် အကုန်သောက်လိုက်တယ်ဆိုရင် ဒါကော်ဖီတစ်ထုပ်လုံးသောက်လိုက်တာနဲ့ တူတူပါပဲ။ သကြားပမာဏက တူ...

Send a text  Ascorbic acid လို့ခေါ်တဲ့ ဗီတာမင်-စီ ဟာ လူ့ခန္ဓာကိုယ်အတွက် များစွာအကျိုးပြုပါတယ်။  ကိုယ်ခံစွမ်းအားကောင်းမွန်စေခြင်း၊ နှလုံးရောဂါ၊ သွေးတိုးရောဂါနဲ့ နာတာရှည်ရောဂါများ ဖြစ်ပွားနိုင်ချေကို လျှော့ချပေးခြင်း၊ မှတ်ဥာဏ်စွမ်းရည်ကောင်းမွန်စေခြင်း၊ အဆစ်အမြစ်နာကျင်ခြင်းများကို သက်သာစေခြင်း၊ စိတ်ဖိစီးမှုလျော့နည်းစေခြင်း စတဲ့ ကောင်းကျိုးတွေများစွာရှိပါတယ်။  အရွယ်ရောက်ပြီး လူတစ်ယောက်ဟာ တစ်နေ့တာမှာ ဗ...

Send a text  Heatstroke ဘာကြောင့်ဖြစ်တတ်သလဲ? ပူပြင်းလွန်းသော နေအပူအောက်တွင် အကြာကြီးနေခြင်း၊ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု ပြင်းထန်စွာပြုလုပ်ခြင်း ထူထဲလွန်းသော အဝတ်အစားများ ဝတ်ဆင်ခြင်း ရေလုံလောက်စွာမသောက်ခြင်း အရက်သေစာသောက်ခြင်း အသက်အရွယ် ကြီးလွန်းခြင်း၊ ငယ်လွန်းခြင်း  Heatstroke ရဲ့ လက္ခဏာများ ခန္ဓာကိုယ်အပူချိန်မြင့်တက်လာခြင်း (၄၀ဒီဂရီစင်တီဂရိတ် သို့မဟုတ် ၁၀၄ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက် ရှိခြင်း) ပျို့ခြင်း အန်ခြင်း အ...

Send a text သွေးတွင်း အချိုဓာတ် ပုံမှန် ရအောင် လုပ်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ အချိုဓာတ် ကို ပြန်လည် ရရှိနိုင်တဲ့ သကြားလုံး၊ အချိုရည်အစရှိတဲ့ အစားအစာများကို စားလို့ရပါတယ်။ ကာဗိုဟိုက်ဒရိတ်ကို ၁၅ ဂရမ် ပမာဏ‌လောက်သာ စားသင့်ပါတယ်။ (ဉပမာ -  သစ်သီးဖျော်ရည်  4oz သို့မဟုတ် နွားနို့ 8oz (ဖန်ခွက် တစ်ခွက်) ကို သောက်ပေးလို့ရပါတယ်။) ချောကလက်, မြေပဲ, cheese တို့ကို ‌စားခြင်းသည် အချိုဓာတ်ကို လျင်မြန်စွာ မရတဲ့အတွက် အကျိုး...

Send a text  ဆီးချို​ရောဂါသည် ​သွေးတွင်းအချိုဓါတ် လွန်ကဲခြင်း​​ကြောင့် ဖြစ်သည်။ ၎င်း​ရောဂါကို အစားအစာ၊ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှား​လေ့ကျင့်ခြင်း၊ အချိုထိန်း​​သော ​ဆေးများ၊ အင်ဆူလင်ထိုး​ဆေး (insulin injections) များဖြင့် ကုသနိုင်သည်။ (၁) လုံးဝ​ရှောင်ရမည့် အစားအစာတွေကတော့  သကြားနှင့် သကြားဓါတ်ပါဝင်​သော အစားအစာများအားလုံးကို လုံးဝ​​ရှောင်ရမည်။ ဥပမာ - ဖရဲသီး၊ နာနတ်သီး၊ သရက်သီး၊ သကြား၊ နို့ဆီ၊ နို့မှုန့်၊ ​ကော်ဖ...

Send a text ၁. သွေးချိုဆီးချိုဟာ ကူးစက်တတ်တဲ့ရောဂါလား?      သွေးချိုဆီးချိုကို ကူးစက်တတ်တယ်လို့ ထင်ရင်တော့ ဒီအယူအဆဟာ လွဲမှားနေပါတယ်။ သွေးချိုဆီးချိုဟာ ကူးစက်ရောဂါ မဟုတ်ဘူးလို့ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့အစည်းက သတ်မှတ်ထားပြီးသားဖြစ်ပါတယ်။ ၂. သွေးချိုဆီးချိုရောဂါဟာ ပြင်းထန်တဲ့ ရောဂါတစ်ခုမဟုတ်ပါ     ဒီအယူအဆဟာ လွဲမှားကြောင်း England မှ ဆီးချိုအဖွဲ့အစည်းက ဆိုပါတယ်။ သွေးချိုဆီးချိုရှိလျက်နှင့် ပေါ့ပေါ့ ဆဆနေလျ...

Send a text ဆီးချိုရှိတဲ့လူတစ်ယောက်ဖျားနာရင်လုပ်ဆောင်ရန်တွေကတော့ (၁)ဆီးချိုဆေးတွေဆက်သောက်ရမယ် ဖျားနာချိန်မှာသွေးချိုကပုံမှန်ထက်မြင့်တက်နိုင်သောကြောင့်နေ့စဥ်သောက်သုံးနေရတဲ့ဆီးချိုဆေးတွေကိုဆက်လက်သောက်သုံးပေးရပါမယ်။ (၂)သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကိုမကြာမကြာစစ်ဆေးပေးပါ ဖျားနေချိန်မှာသွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို၃နာရီခြားတစ်ခါ(သို့)၄နာရီခြားတစ်ခါသွေးချိုတိုင်းပေးပါ။ (၃)ကိုယ်အလေးချိန် ချိန်ပေးပါ။ အလေးချိန်ကျသွားမယ်ဆိုရင...

Send a text HbA1c ကို glycated haemoglobin A1c လို့လည်းခေါ်ပါတယ်။ သွေးနီဥထဲရှိ အောက်စီဂျင်သယ်ဆောင်တဲ့ ဟေမိုဂလိုဘင် လေးတွေမှာ ‌glucose လို့ခေါ်တဲ့ သကြားဓာတ် ကပ်ညှိတာကို HbA1c လို့ခေါ်ပါတယ်။ သွေးချိုဆီးချိုရှိသူများအနေနဲ့ မိမိရဲ့ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို ဘယါလောက်ထိန်းညှိနိုင်လဲ သိဖို့ HbA1c ကို စစ်ဆေးပေးဖို့လိုပါတယ်။ HbA1c  နေ့စဥ်လက်ထိပ်ဖောက်စစ်တဲ့ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ပမာနဲ့ မတူပါဘူး။ လက်မောင်းကနေ သွေးနမ...

Send a text  ဆီးချိုအကြိုရှိနေသူများ ခံစားရလေ့ရှိတဲ့ လက္ခဏာများကတော့  ရေမကြာခဏဆာခြင်း  ဆီးမကြာခဏသွားခြင်း  မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း  အမြင်အာရုံဝေဝါးခြင်း  ဗိုက်မကြာခဏာဆာခြင်း တို့ပဲဖြစ်ပါတယ်။    ဆီးချိုအကြိုခံစားရနိုင်ချေရှိတဲ့လူအုပ်စုကတော့   အသက် ၄၅ နှစ်အထက်ရှိသူများ  အထိုင်များသူများ  ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှုမရှိသူများ  သ္ဂေးချိုဆီးချိုမျိုးရိုး ရှိသူများ  အဝလွန်သူများနှင့် ခါးလုံးပတ်အရွယ်အစားများသူများ...

Send a text ၁။ စားသောက်မှုပုံစံ အမျိုးအစား (၂) သွေးချိုဆီးချိုရှိသူများအတွက် သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ထိန်းရာတွင် စားသောက်မှုပုံစံက ၂၅% အရေးပါပါတယ်။   ၂။ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု  အမျိုးအစား(၂) သွေးချိုဆီးချို ဖြစ်ပွားရခြင်းရဲ့ အကြောင်းတွေထဲမှာ အထိုင်များခြင်း၊ အဝလွန်ခြင်း စတဲ့ အချက်တွေလည်းပါဝင်ပါတယ်။ ၃။ ‌ဆေးဝါးနှင့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု သွေးချိုဆီးချိုရှိသူများဟာ အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ သောက်သုံးနေရသော ဆေ...

Send a text ဆီးချိုရောဂါသည်တွေဘာလို့ မူးဝေတတ်ကြသလဲကြည့်ရမယ်ဆိုရင် ... ( ၁)သွေးပေါင်ကျလို့ပါ။ ရုတ်တရက်အထိုင်အထတွေမှာသွေးပေါင် မငြိမ်မသက်ဖြစ်သွားတဲ့အတွက်မူးဝေတာ ဖြစ်ပါတယ်။   (၂)ရေဓာတ်ချို့တဲ့လို့ပါ။ ဆီးချိုသမားတွေမှာသွေးတွင်းအချိုဓာတ်များတဲ့အတွက်အလိုလိုနေရင်း ရေဓာတ် ခမ်းခြောက်တတ်ပါတယ်။ရေဓာတ်ခမ်းခြောက်တာကိုဦး နှောက်က ပြုပြင်ဖို့ကြိုးစားရင်းနဲ့မူးဝေလာတာ ဖြစ်ပါတယ်။ဆီးချို ထိုးကျတဲ့အခါလည်းမူးတတ်ပါတယ်။ သ...

Send a text ဆီးလမ်းကြောင်းပိုးဝင်ခြင်းရဲ့ လက္ခဏာများ ကိုယ်အပူချိန်မြင့်တက်ခြင်း  ဆီးမကြာခဏသွားခြင်း  ဆီးသွားစဥ်ဗိုက်အောင့်ခြင်း  ဆီးသွားစဥ်နာကျင်ခြင်း  ဆီးပူခြင်း  ဆီးအနံ့မကောင်းခြင်း     ဆီးလမ်းကြောင်းပိုးဝင်နိုင်ချေလျော့နည်းအောင် ဘယ်လိုနေထိုင်မလဲ? သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို ပုံမှန်ပမာဏအတွင်းရှိအောင် ထိန်းသိမ်းနေထိုင်ပါ။   ရေဓာတ်ပြည့်ဝနေပါစေ။   ဆီးသွားချင်စိတ်ဖြစ်လာတဲ့အခါ မအောင့်ထားပါနဲ့။   လက်ကိုသေချ...