หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม

ช่วงที่เราต้องเก็บเนื้อเก็บตัว คนไม่มีปัญญาก็จะรู้สึกเป็นช่วงเวลาแห่งความทุกข์ทรมาน คนมีปัญญาจะรู้ว่ามันเป็นเวลาที่มีคุณค่า มีประโยชน์มาก เพราะเรามีเวลาที่เรียนรู้ตัวเองได้มาก ตอนนี้ยังไม่รู้สึกไม่เป็นไร แต่พอผ่านเหตุการณ์ไปแล้ว ลองย้อนกลับมาดู จะพบว่ามันคุ้มค่าที่สุดเลย ความยากลำบากที่มีเล็กๆ น้อยๆ ถ้าภาวนาเป็นไม่เห็นมีปัญหาอะไรเลย อะไรๆ มันก็ดูดีไปหมด ถ้าภาวนาได้ อย่างเราไม่เป็นโรคเราก็รู้สึกดี...

สิ่งที่โลกมีก็คือความทุกข์ อย่างอื่นไม่มี ท่านถึงบอกว่า นอกจากความทุกข์แล้ว ไม่มีสิ่งใดเกิดขึ้น ตั้งอยู่ ดับไป มีแต่ความทุกข์เกิดขึ้น ตั้งอยู่ แล้วก็ดับไป นี่เรื่องของโลก เราไม่ได้เกลียดโลก แต่เรามาเรียนรู้โลก โลกไม่ได้มีความสุข น่าสนุก น่าเพลิดเพลินอย่างที่คนหลงเขารู้สึกกัน อยู่กับมันแล้วเรียนรู้ความจริงของมันไป ถ้าเห็นความจริงของโลก ว่าหาสาระแก่นสารอะไรไม่ได้ ยิ่งไปหลงวุ่นวายกับมัน ใจเราก็ยิ่งปน...

สมาธิจำเป็นสำหรับการปฏิบัติ จำเป็นทั้ง 2 ชนิด สมาธิชนิดสงบก็จำเป็น สมาธิชนิดจิตตั้งมั่นก็จำเป็น สมาธิชนิดจิตตั้งมั่นจะฝึกยากนิดหนึ่ง คนในโลกไม่ค่อยรู้จักหรอก แต่มีมาก่อนที่พระพุทธเจ้าตรัสรู้ คือพระโพธิสัตว์เจ้าชายสิทธัตถะ ท่านฝึกจิตตั้งมั่นได้ตั้งแต่ตอนเด็กๆ ตอนโตขึ้นมาภาวนาแล้วออกบวชแล้ว ช่วงสุดท้ายจิตท่านก็ตั้งมั่นขึ้นมา ท่านถึงเจริญปัญญาได้ จิตไม่ตั้งมั่น จิตไม่มีสมาธิเจริญปัญญาไม่ได้ ในตอนที่เ...

อย่าตามใจกิเลสมาก ตามใจกิเลสมาก แล้วบอก แหม ฟังธรรมะหลวงพ่อมา 10 ปี ทำไมยังไม่ได้มรรคผล ทำไมหลวงพ่อบอกว่าง่าย หลวงพ่อรู้สึกว่ามันง่ายเพราะหลวงพ่อสู้ ฝึกตัวเองสารพัดจะฝึก… เรื่องหลงโลกอะไรนี่ ไม่ทำ เราอยากให้ได้ผลในการภาวนาดีๆ เร็วๆ อย่างที่หลวงพ่อทำ เราก็ทำอย่างหลวงพ่อ อย่าตามใจกิเลส แต่ไม่ใช่ฝืนจนเป็นอัตตกิลมถานุโยค พอได้ยินอย่างนี้ วันนี้จะไม่นอน ไม่นอนเดี๋ยวรุ่งเช้าขับรถไปเสยคนอื่นเขา อย่างนั้น...

สมาธิที่เราใช้เดินปัญญาจริงๆ เป็นสัมมาสมาธิประกอบด้วยสติ แยกออกเป็นสองกลุ่มย่อย อันที่หนึ่ง จิตเป็นหนึ่ง-อารมณ์เป็นหนึ่ง มีสติระลึกรู้อยู่ที่ตัวอารมณ์ อารมณ์เป็นพระเอก แต่ว่ามีสติ ไม่หลงอยู่กับอารมณ์ มีจิตที่เป็นหนึ่ง มีอารมณ์ที่เป็นหนึ่ง สมาธิอย่างนี้เอาไว้พักผ่อน ... สมาธิที่ดีอีกชนิดหนึ่ง จิตเป็นหนึ่ง มีอารมณ์เป็นแสนเป็นล้าน จิตเป็นหนึ่ง คือจิตเป็นคนดู แล้วเห็นอารมณ์นั้นเคลื่อนไหวเปลี่ยนแปลงไป...

เรียนทีละจุดย่อยๆ เรียนจิตทีละอย่างๆ เห็นมันเกิดดับๆ แต่ตอนที่มันเข้าใจนี่มันเข้าใจภาพรวม ฉะนั้นเวลาเรียนปฏิบัติกรรมฐานนี่ ท่านถึงบอกดูกายในกาย คือดูกายบางอย่างแล้วก็เข้าใจกายทั้งหมด ดูเวทนาบางอย่างเข้าใจเวทนาทั้งหมด ดูจิตบางอย่างเข้าใจจิตทั้งหมด ฉะนั้นเราเรียนบางส่วนเท่านั้น แล้วจะเข้าใจทั้งหมด หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม 13 ธันวาคม 2563 ไฟล์ 631213 ซีดีแผ่นที่ 88

เราประมาทไม่ได้ ต้องเตรียมตัวให้พร้อม ฝึกตัวเองให้ชำนิชำนาญ หัดแยกธาตุแยกขันธ์ไป ร่างกายอยู่ส่วนร่างกาย ความเจ็บป่วยอยู่ส่วนความเจ็บป่วย ความรู้สึกในจิตใจ อยู่ส่วนของความรู้สึกในจิตใจ อย่างความเจ็บป่วยอยู่ในร่างกาย ใจเรากังวล ใจเรากลุ้ม ตัวกลุ้มตัวกังวลมันไม่ใช่ร่างกาย ไม่ใช่ความเจ็บป่วย แล้วก็ไม่ใช่จิต จิตเป็นคนรู้ว่ามันกลุ้ม ฝึกแยกให้ชำนิชำนาญ ทำตัวนี้ได้จะดีมากๆ เลย โอกาสที่เราจะรอดอบายชาตินี้ก...

ยังไงก็รักษาชีวิตไว้ก่อน จะได้ภาวนา ยังภาวนาไม่ค่อยได้ อย่าเพิ่งป่วย มีสติเป็นเครื่องป้องกันตัวเองไว้ เวลาคุยขาดสติ มันจะไปดึงแมสก์ออกจากจมูก คุยโดยไม่จำเป็น หายใจแล้วรู้สึกไป พุทโธไป เรายังได้ประโยชน์ เที่ยวเล่นคุยเล่น ไม่ได้อะไรขึ้นมา ฟุ้งซ่าน จิตมันเป็นอนัตตาก็จริงนะ แต่จิตมันเป็นธรรมชาติที่ไหลไปตามความเคยชิน เคยชินจะหลง มันก็หลงบ่อย เคยชินที่จะช่างพูด มันก็พูดไปเรื่อยๆ ไม่รู้จักควบคุม พยายามมี...

ชาตินี้เจอพระพุทธศาสนาแล้วก็ตั้งใจภาวนา อย่าเห็นแต่ความสนุกเพลิดเพลินไปวันหนึ่งๆ ชีวิตคนไม่ได้ยืนยาวเท่าไร สนุกสนานพักเดียวก็แก่แล้ว ถ้าเรารอแก่ๆ แล้วจะภาวนาๆ ยาก ทำตั้งแต่ยังเด็กๆ นี้ดี ส่วนใหญ่แต่ก่อนถ้าเข้าวัดก็แก่ๆ ทั้งนั้นถึงจะเข้า หลวงพ่อภาวนามาเรื่อยๆ เห็นพวกเราส่วนใหญ่เกิดหลังหลวงพ่อ อยากให้พวกเราภาวนาอย่างที่หลวงพ่อทำบ้าง ชีวิตมันมีความร่มเย็นเป็นสุขนะ มีความสุข มีความสบาย ร่างกายมันแก่ ใ...

ต่อไปนี้ไม่ว่าอะไรจะเกิดขึ้นในชีวิตเรา รู้มันเข้าไปตรงๆ ถ้ามีความอยากเกิดขึ้น ให้รู้ทันว่าอยาก แล้วใจจะไม่ดิ้นรน เมื่อสิ้นความอยาก เขาเรียกว่ามีวิราคะ เมื่อสิ้นความดิ้นรน เรียกว่าวิสังขาร จิตก็เข้าถึงความบริสุทธิ์หลุดพ้น เรียกว่าวิมุตติ คำว่า "วิ" พวกนี้ พวกเดียวกัน ใช้แทนที่กันได้ เมื่อไรมีวิราคะ เมื่อนั้นก็ถึงพระนิพพาน เมื่อไรมีวิสังขาร ก็ถึงพระนิพพาน เมื่อไรมีวิมุตติ ก็ถึงพระนิพพาน ถึงอันเดียวก...

เวลาเราจะภาวนาให้ได้มรรคผลนิพพาน ใจต้องเป็นอิสระ ใจไม่ติดอะไร ถ้ายังเสพแล้วก็ติดอยู่ มันยังไม่ได้มรรคผลง่ายหรอก ลำบาก อย่าประมาทการเสพอารมณ์เล็กๆ น้อยๆ ซึ่งดูแล้วไม่ได้ผิดศีล อย่างลมพัดเย็นๆ แล้วเราชอบผิดศีลไหม ไม่ผิดศีล ไม่ได้ทำให้ใครเดือดร้อน ไม่ได้ขโมยลมของใครมา ไม่ได้เป็นชู้กับลม เวลาตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจกระทบอารมณ์แล้ว ยินดีพอใจให้รู้ทัน ไม่ยินดี ไม่พอใจให้รู้ทัน ถ้ายินดีพอใจรู้ไม่ทัน เราจะม...

การที่เราต้องอยู่ในสภาพแวดล้อมที่ไม่ดี อยู่กับคนที่ไม่ดี อยู่กับสังคมที่วุ่นวาย ทำอย่างไรเราจะไม่บ้าไปเสียก่อน ทำอย่างไรจะไม่เป็นโรคซึมเศร้า สามารถมีสุขภาพจิตที่ดีท่ามกลางโลกที่เร่าร้อน ไม่มีอะไรตอบโจทย์ได้ดีเท่าธรรมะ ที่ว่าทำอย่างไรเราจะสามารถอยู่ท่ามกลางโลกที่เร่าร้อนได้ โดยไม่มีความทุกข์ ศาสนาพุทธตอบโจทย์เรื่องนี้ แล้วก็เป็นศาสตร์ มีเหตุ-มีผล สอนเราว่าถ้าเราทำเหตุอย่างนี้ เราก็จะมีผลอย่างนี้ ไม...

เวลากิเลสเกิดแล้ว เราสนองมันเต็มเหนี่ยวแล้ว มันสะสมกิเลสชนิดนั้นให้รุนแรงยิ่งขึ้น มันไม่อยู่กับที่หรอก เวลากิเลสเกิดแล้วเราตอบสนอง กิเลสตัวนั้นจะมีกำลังมากขึ้นๆ คล้ายๆ ได้กินอาหาร เป็นสัตว์ประหลาดตัวหนึ่ง เมื่อได้กินอาหาร แรงมันก็เยอะขึ้นๆ เวลากิเลสเกิดขึ้นที่ใจ ไม่ใช่ยอมจำนน ปล่อยให้มันครอบไปตลอดชาติ เกิดกิเลสขึ้นมามีสติรู้ทันลงไป ความมีสติคุ้มครองรักษาจิต กิเลสจะครอบงำจิตไม่ได้ มันจะค่อยๆ ถอยหนี...