De Jortcast

...en wij verklappen u vast: het is niet de vrouw. De overgrote meerderheid van geweldplegers is man. Zullen we het daar eens over hebben? Em. prof. dr. Maaike Meijer neemt het voortouw en vertelt over haar onderzoek naar wat de man bezielt. Meijers boek Radeloze Helden: https://www.atlascontact.nl/boek/radeloze-helden/ (https://www.atlascontact.nl/boek/radeloze-helden/) Cijfers van het CBS over d...

Hamas zaait en oogst haat en verdeeldheid, in het Midden-Oosten, maar ook in Europa. Welke rol spelen de tentakels Iran en Qatar en wat betekent dat voor de internationale onderhandelingstafel? En wat als de sympathie voor Hamas groeit in Nederland? Kun je terrorisme bestrijden? Drs. Soumaya Sahla promoveert in Leiden op de invloed die Aristoteles had op het werk van de islamitische filosoof Al Gh...

Hoe terroristisch zijn wij Nederlanders? Hamas, de democratisch gekozen partij van de bezette gebieden heeft de afgelopen 7 dagen dood en verderf gezaaid, maar blijft geliefd in het Midden-Oosten alsook in Europa. Hoe zit deze organisatie in elkaar en wie helpt die Palestijnen met de lege portemonnee aan wapens, graafmachines voor de tunnels en verdere uitrusting? Zijn het de tentakels van Iran en...

In de nazit praat dr Kelder verder met zijn gasten, kippendoctor en dierenhistoricus Dirk-Jan Verdonk en hoogleraar vergelijkende bestuurskunde Frank Hendriks. Worden de dieren voldoende vertegenwoordigd? En over vertegenwoordiging gesproken: worden alle lagen van de bevolking eigenlijk wel voldoende vertegenwoordigd?

Hoera, de vleeskip bestaat 75 jaar - maar dat is voor het verenbeest zelf geen reden tot feest. Sinds zij in de Verenigde Staten werd ontwikkeld om zo snel mogelijk zo veel mogelijk vlees op te leveren, eten we wereldwijd jaarlijks 74 miljard kippen die slechts zes weken oud mochten worden. Een gesprek met vrije uitloop over het meest gegeten dier, dat mede door lobby en Europese subsidies zo groo...

Willen we meer, of minder democratie? Meer, is doorgaans de roep, en de invoering van een referendum is dan nog niet eens zo'n slecht idee. Maar dan geen dom referendum zoals de Britten hielden in 2016. In gesprek met hoogleraar vergelijkende bestuurskunde prof. dr. Frank Hendriks over burgerfora, correctieve referenda en het slimmer inrichten van onze democratie. Het wetsvoorstel van SP-Kamerlid...

Internationaal nieuws deze week dat prins Bernhards officiële lidmaatschapskaart van de NSDAP was gevonden, gewoon in het eigen Koninklijke Huisarchief. Biograaf en historicus dr. Gerard Aalders (https://www.gerardaalders.nl/) (voormalig medewerker van het NIOD) had al in 1995 bewezen dat onze wijlen prins lid was geweest van Hitlers partij, maar toen wilde niemand luisteren. Zelfs de prins belde...

Meer of minder democratie Met de verkiezingen op komst is een nieuwe bestuurscultuur vooralsnog de grootste belofte. Maar hoe moet die eruit komen te zien? Willen we meer of minder democratie? En is zo’n referendum dat nu bijna door de Eerste Kamer heen is wel echt verstandig? Het kan vooral beter, denkt hoogleraar vergelijkende bestuurskunde prof. Dr. Frank Hendriks. Hij vergeleek democratieën op...

Meeste stemmen gelden, ook dat is democratie. Maar in een vergrijzend Nederland kun je je afvragen of de belangen van de bloem der natie ook nog wel behartigd worden. Een nazit met prof. dr. Ronald van Raak, hoogleraar Erasmiaanse Waarden te Rotterdam, en gezondheidseconoom prof. dr. Xander Koolman.

De grote Nederlandse filosoof van Spinoza is de grondlegger van ons denken over vrijheid, tolerantie, democratie en vrijheid van meningsuiting. Maar opvallend genoeg dacht hij er zelf in zijn tijd heel anders over dan wij nu doen, legt hoogleraar Erasmiaanse waarden prof. dr. Ronald Van Raak uit.

Vermarkting en vergrijzing, zomaar twee variabelen in een zorgsysteem waarbinnen de kosten blijven stijgen. Geen politieke partij die er met het vergrijzende electoraat haar vingers aan durft te branden. Iemand moet het doen, dus dr Kelder waagt zich er maar aan met zorgeconoom dr. Xander Koolman. Besproken CBS-cijfers zijn hier (https://www.poliswijzer.nl/blog/hoe-betalen-we-de-zorgkosten-in-nede...

Liever ziek dan duur? De zorgpremie gaat omhoog en onze zorguitgaven bedragen met 108 miljard, ruim een kwart van de overheidsuitgaven. Is de marktwerking in de zorg mislukt? Hoe stoppen we deze trend? Wie is bereid om de toegankelijkheid of betaalbaarheid van de zorg te verkleinen, om te voorkomen dat de kwaliteit van de zorg gelijk blijft? Gezondheidszorgeconoom Xander Koolman ontrafelt de zorgu...

Alles is design: van de spullen om je heen tot de systemen waar we gebruik van maken en onderdeel van zijn. Zoals sociale regelingen die armoede moeten tegengaan. In de nazit praat dr Kelder over dit soort ontwerpvraagstukken met design-expert prof. dr. Paul Hekkert en prof. dr. Koen Caminada, hoogleraar Empirische analyse van sociale en fiscale regelgeving.

Waarom vindt de één iets mooi, en de ander niet? Bestaat er zoiets als een objectieve, esthetische waarde? Volgens prof. dr. Paul Hekkert van de TU Delft zijn er wel degelijk universele waarden voor schoonheid. In gesprek over het belang van goed design van spullen en systemen.

Prof. dr. Koen Caminada deed met de Commissie Sociaal Minimuum onderzoek naar hoeveel mensen in armoede leven en hoeveel zij écht nodig hebben om van rond te komen. Zie hier hun rapporten: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2023/06/30/een-zeker-bestaan-rapport-i-commissie-sociaal-minimum   Het tweede rapport verschijnt donderdag 28 september.

Wat weten ze zeker over bestaanszekerheid? Politieke partijen buitelen over elkaar heen om de ‘bestaanszekerheid’ van de Nederlanders te waarborgen waar deze week tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen, door de Kamer, weer een paar miljard extra naartoe werd geschoven. Politici baseren zich onder andere op de cijfers van de Commissie Sociaal Minimum, die vlak voor de miljoenennota het eerste...

Het aanbod aan radicale politiek is groter dan de vraag van kiezer en de kiezer is consequent teleurgesteld. Econoom prof. dr. Bas Jacobs deelt zijn visie op de oorzaak. Psychiater prof. dr. Jim van Os analyseert de collectieve geestelijke gesteldheid, en legt de vinger op de zere plek: een gebrek aan verbondenheid.

Velen in de geschiedenis die tot grote dingen in staat bleken, waren ook een beetje gek. Of heel erg gek. Hoewel dat een term is die psychiater dr. Jim van Os liever niet bezig. In deze aflevering brengt hij een ode aan gekte en is hij kritisch op de GGZ, die zelf kenmerken van waanzin vertoont.

De afgelopen jaren is er door het kabinet met geld gesmeten, maar gratis geld behoort tot het verleden. Wat moeten we weten over hoe de overheid geld uitgeeft en welke plannen zij op de lange termijn heeft? Econoom prof. dr. Bas Jacobs schuift aan over geldsmijterij en zijn wensen voor Prinsjesdag.

Het mag wel een paar miljard minder De afgelopen jaren is er door het kabinet met geld gesmeten, een klimaatfonds hier, een stikstof fonds daar, nog wat hulp bij corona en natuurlijk moeten we het innovatiefonds niet vergeten. Maar het gratis geld schijnt nu toch echt op te zijn met de stijgende rente en de berekeningen van de deze week verschenen Studiegroep Begrotingsruimte zijn niet mals. Als w...

In de nazit met prof. dr. Ronald Kroeze en dr. Ini Vanwesenbeeck kon Jort het toch niet laten om die geschiedenis van de corruptie toch nog eens goed onder de lope te nemen. Waarom doen Singapore en Denemarken het zo goed? En wat hebben Trump en Omtzigt gemeen? 

Hoeveel geld verdient Jort met die TikTokfilmpjes? En waarom staan we opeens allemaal in dezelfde rij bij die koekjesbakker of parfumwinkel die je op social media ‘toevallig’ voorbij zag komen? Hoe werkt dat, die sluikreclame en dat ge-influence op social media? En hoe invloedrijk is dat Chinese social media bedrijf waar de Tweede Kamer zich afgelopen week over heeft laten bijpraten? Dr. Ini vanWe...

We zitten midden in de parlementaire enquête over Fraude-aanpak en wat we nu opnieuw horen is dat onze fraude-aanpak verre van goed is. Maar toch staan we hoog op de lijst van de corruptie-index. Klopt dat dan wel? En waarom staat Denemarken elk jaar bovenaan in die lijstjes? Hoe gaat het met Oekraïne en hun strijd tegen omkoping nu de minister van Defensie is ontslagen? Prof. dr. Ronald Kroeze, v...

Hoe corrupt is Nederland?  Hebben we net een week achter de rug van een parlementaire enquête over Fraude-aanpak en wat we nu opnieuw hebben gehoord is dat onze fraude-aanpak verre van goed is. Maar toch staan we hoog op de lijst van de corruptie-index. Klopt dat dan wel? En waarom staat Denemarken altijd bovenaan? Hoe gaat het met Oekraïne en hun strijd tegen omkoping nu de minister van Defensie...

Klimaatwetenschappers krijgen regelmatig te maken karaktermoord. Of roepen ze dit op zichzelf af, als ze mee gaan demonstreren met bijvoorbeeld Extinction Rebellion? Jort bespreekt het met prof. dr. Maarten van Aalst en dr. Edwina Hagen.