ایران در گذر زمان (نمایشِ تاریخ ایران)

فرمانروایی آباقاخان (پسر هُلاکوخان مغول) به عنوان دومین ایلخان مغول(۶۶۳ه.ق) و گسترش مسیحیت در دوره او- ماجرای رویایی خواجه شمس‌الدین محمد جُوِینی (وزیر ایرانی آباقاخان) با شاهزاده اَرغون (پسر آباقاخان)- مرگ آباقاخان و جانشینی برادر مسلمان او (احمد تَگودار)- وضع قوانین به نفع مسلمانان در زمان سلطان احمد تگودار- مرگ عطاالملک جوینی برادر خواجه شمس‌الدین محمد جوینی (۶۸۱ه.ق)- شورش و لشکرکشی ارغون شاه و...

مرگ گیوک خان مغول بر اثر بیماری مزمن (۶۴۷ه.ق)- افزایش نفوذ ایرانیان در زمان فرمانروایی مُنگوقاآن‌ (پسر تولوی خان مغول)- مرگ منگوقاآن‌ (۶۵۴ه.ق) در آستانه فتح کامل ایران به دست برادرش(هُلاکوخان)- تسخیر قلعه الموت (پایگاه فرقه اسماعیلیان) توسط هُلاکوخان مغول- فتح بغداد و بَراُفتادن خلافت پانصدساله عباسی (۶۵۶ه.ق) با کمک خواجه نصیرالدین طوسی- انتخاب مراغه به عنوان پایتخت هلاکوخان- تسلط هلاکوخان بر سراس...

مرگ‌ چنگیزخان مغول (۶۲۴ه.ق) و جانشینی پسر سوم او اُکتای- انعطاف پذیری و تساهل اکتای مغول با مسلمانان- مرگ اُکتای خان مغول در سال ۶۳۹ه.ق و جانشینی همسرش توراکینا خاتون توسط شورای مغولان- ماجرای فاطمه خاتون و ورود ایرانیان به دربار مغولان- فرمانروایی گیوک خان مغول (پسر اُکتای و نوه چنگیز) 99_12_03 http://iranseda.ir/‌ http://radionamayesh.ir/

ورود مغولان به اولین شهری مرزی قلمرو خوارزمشاهیان (اُترار) در سال ۶۱۶ه.ق- فتح اُترار پس از ۵ماه محاصره و کشته شدن قایِر خان (حاکم اترار)- پیشروی مغولان به سمت خوارزم‌ و بخارا همراه با قتل عام و آتش زدن شهرها- مرگ سلطان محمد خوارزمشاه (۶۱۷ه.ق) هم‌زمان با فتح بخارا به دست مغولان- بازگشت سلطان جلال الدین خوارزمشاه از هند و مقابله با مغولان- اشتباهات سیاسی جلال الدین خوارزمشاه و لشکرکشی به تفلیس- تار...

مرور اوضاع و وقایع ایران از ورود اسلام تا پیش از یورش مغولان 99_12_01 http://iranseda.ir/‌ http://radionamayesh.ir/

سیاست ایل ارسلان خوارزمشاه در برابر سلجوقیان و خلیفه بغداد (۵۵۱ه.ق) و قدرت گرفتن او- مرگ ایل ارسلان و جانشینی پسرش تَکِش (۵۶۷ه.ق)- جنگ‌ سلطان تکش خوارزمشاه با برادرش سلطان شاه- مرگ سلطان تکش و جانشینی پسرش قطب الدین محمد خوارزمشاه (۵۹۶ه.ق)- غلبه سلطان محمد خوارزمشاه بر قراختاییان، غوریان و قراخانیان و گسترش قلمرو خود تا سواحل عمان- ماجرای لشکرکشی سلطان محمد خوارزمشاه به بغداد- فرار و مرگ سلطان قطب...

لشکرکشی طغرل سلجوقی به فارس و منقرض کردن آل بویه (۴۴۷ه.ق)- مرور کوتاه تاریخ آل بویه- مرگ‌ طغرل سلجوقی (۴۵۵ه.ق) و جانشینی آلب ارسلان- وزارت خواجه نظام‌الملک در دربار آلب ارسلان سلجوقی- مرگ آلب ارسلان (۴۶۵ه.ق) و جانشینی پسرش (ملکشاه)- دوران اوج اقتدار سلجوقیان- ازدواج دختر ملکشاه سلجوقی با خلیفه بغداد و متارکه آن‌ها- مرگ‌ خواجه نظام‌الملک و اندکی پس از آن ملکشاه سلجوقی- فرمانروایی بَرکیارُق سلجوقی-...

خیانت لشکریان سلطان محمد غزنوی و دستگیری و کور کردن او- به تخت نشستن بی درد سر سلطان مسعود غزنوی (۴۲۲ه.ق)- شورش و ناآرامی در خراسان و طبرستان در زمان سلطان مسعود غزنوی- لشکرکشی بی‌حاصل سلطان مسعود غزنوی به طبرستان (۴۲۶ه.ق) و گسترش آشوب در خراسان- شکست سلطان مسعود غزنوی از طُغرل سَلجوقی در نبرد دَندانقان (۴۳۱ه.ق) و واگذاری خراسان به طغرل- ماجرای کشته شدن سلطان مسعود غزنوی توسط لشکریانش (۴۳۲ه.ق) و و...

ماجرای طلب کردن امارت خراسان از منصور بن نوح سامانی توسط محمود غرنوی (۳۸۹ه.ق)- لشکرکشی منصور دوم سامانی (منصور بن نوح) به خراسان و دستگیری، کور کردن و خلع او- جانشینی برادر خردسال منصور دوم سامانی (عبدالملک بن نوح)- ورود ایلَک خان قراخانی به بخارا با نیرنگ و تصرف دربار سامانی- دستگیری و‌ کشته شدن عبدالملک دوم‌ سامانی (ابوالفَوارِس) و تقسیم قلمرو سامانیان بین ایلک خان قراخانی و محمود غزنوی (۳۸۹ه.ق)...

حکومت ۶ساله امیر احمد سامانی پس از مرگ پدرش امیر اسماعیل- جانشینی پسر ۸ساله امیر احمد سامانی (امیر نصر سامانی)- وزیران بزرگ امیر نصر سامانی و نقش آن ها در برقراری آرامش و امنیت در ایران- رودکی‌ در دربار امیر نصر سامانی- مرگ امیر نصر سامانی در سال ۳۲۸ه.ق بر اثر بیماری سِل و جانشینی پسرش نوح- شورش سپاهیان امیر نوح سامانی علیه او و فرار او به سمرقند- نبرد سامانیان با آل بویه در خراسان و صلح با آن‌ها-...

انقراض صفاریان به دلیل نبود جانشینان باکفایت پس از عمرولیث صفاری- پیشینه اسماعیل بن احمد سامانی- اعطای امارت خراسان و سیستان علاوه بر ماوراءالنهر به اسماعیل سامانی از طرف معتضد (خلیفه عباسی)- پیروزی امیر اسماعیل سامانی بر علویان طبرستان در نبردی خونین (۲۸۷ه.ق) و به دست آوردن امارت جُرجان و دیلم و طبرستان- نهضت علویان طبرستان- ماجرای شورش محمد بن هارون (سردار سامانی) علیه امیر اسماعیل سامانی و دستگ...

جانشینی عَمرو لیث صفاری پس از مرگ‌برادرش یعقوب لیث (۲۶۵ه.ق)- مصالحه عمرو لیث صفاری با خلیفه بغداد- سرکوب قیام‌ ۱۵ساله علی بن محمد بُرقَعی (صاحب زَنج) با همکاری عمرو لیث صفاری- جنگ خلیفه عباسی با عمرو لیث و عقب‌نشینی او‌به سیستان- اعطای امارت خراسان و سیستان و به عمرو لیث از طرف معتضد عباسی (خلیفه بغداد)- دریافت امارت ری توسط عمرو لیث پس از کشتن رافع بن هرثمه- اسیر شدن عمرولیث صفاری به دست سپاهیان...

ماجرای نصب ابوطیب طاهر (پسر عبدالله بن طاهر) به امارت خراسان‌ توسط‌ واثق خلیفه عباسی (۲۳۰ه.ق)- زندگی و شخصیت یعقوب لیث صفاری- مرگ‌ ابوطیب طاهر و جانشینی پسرش محمد (آخرین امیر طاهری)- نا آرامی در سیستان در زمان ابوطیب طاهر- نبردهای محلی یعقوب لیث صفاری با صالح بن نصر کنعانی در سیستان- سپهسالاری یعقوب لیث در گروه درهم بن حسین- دستگیری درهم بن حسین و تحویل او به خلیفه بغداد- اقدامات زیرکانه یعقوب لیث...

خلافت مأمون عباسی در سال ۱۹۸ ه.ق پس از کشتن برادرش- ناآرامی و شورش‌های پی در پی در ایران در دوره خلافت مأمون عباسی- ورود امام هشتم شیعیان (امام رضا) به ایران در سال ۲۰۰ه.ق و پذیرفتن ولایتعهدی مأمون عباسی- اعطای امارت‌ خراسان به طاهر بن‌ حسین توسط مأمون عباسی در ازای خدمات آل طاهر و تشکیل حکومت نیمه مستقل طاهریان- شورش‌های طبرستان و آذربایجان در زمان معتصم عباسی و سرکوب آن‌ها به دست طاهر بن عبدالله...

قیام سَنباد در نیشابور به خونخواهی ابومسلم خراسانی علیه خلیفه دوم عباسی (منصور)- شکست سندباد و فرار او به طبرستان و قتل او با توطئه عباسیان- شورش‌های صورت گرفته پس از قتل ابومسلم خراسانی و سرکوب آن‌ها- مرگ خلیفه دوم عباسی (منصور) در سال ۱۵۸ ه.ق پس از ۲۲سال خلافت و جانشینی پسرش مَهدی- بنیان‌گذاری شهر بغداد به دستور منصور عباسی- افزایش نفوذ ایرانیان در عصر خلیفه سوم عباسی (مَهدی)- مرگ‌ خلیفه سوم عبا...

از بین بردن سلیمان بن کثیر و ابوسلمه خلال همدانی (مدعیان خلافت) به دست ابومسلم خراسانی و به تحریک‌ خلیفه اول عباسی (سفاح)‌ در سال ۱۳۵ه.ق- مرگ خلیف اول عباسی (سفاح) و جانشینی برادرش منصور عباسی در کوفه- قتل ابومسلم خراسانی به‌ دستور منصور (خلیفه دوم عباسی) در سال ۱۳۷ه.ق 99_11_20 http://iranseda.ir/‌ http://radionamayesh.ir/

شکست و فرار آخرین خلیفه بنی‌اُمیه (مروان دوم) از سیاه‌جامگان در جنگ زاب- انتقام‌جویی افراطی بنی‌عباس و سیاه‌جامگان از اُمَویان در کوفه و بصره و حجاز- قیام شُرَیک بن شیخ المَهری در بُخارا علیه ابومسلم خراسانی (والی خراسان)- سرکوب خونین قیام شریک بن شیخ المهری به دست زیاد بن صالح (سردارِ ابومسلم خراسانی) و به آتش کشیدن بخارا در سال ۱۳۳ه.ق- وحشت خلیفه اول عباسی از قدرت و نفوذ روزافزون ابومسلم خراسانی...

فتح نهاوند توسط سیاه‌جامگان در سال ۱۳۲ه.ق و حرکت آن‌ها به سمت دجله- ماجرای مرگ ناگهانی قَحطَبه بن شبیب (سردار سیاه‌جامگان) پس از فرار والی عراق از میدان جنگ با سیاه‌جامگان- جانشینی پسر قحطبه (حسن بن قحطبه) و ورود سیاه‌جامگان‌ به کوفه- کشته شدن ابراهیم بن محمد بن علی مشهور به ابراهیمِ امام (رهبر جنبش عباسیان) و بیعت سیاه جامگان با برادر او عبدالله بن محمد بن علی (سفّاح)- اعلام خلافت و خطبه خواندن س...

آغاز قیام‌ سیاه‌جامگان از روستای سفیدَنج (نزدیکی مرو)- پیوستن علی بن جُدَیع کرمانی به ابومسلم خراسانی- شعار ابومسلم خراسانی- پیروزی سیاه‌جامگان بر سپاه اعزامی والی اُمَوی خراسان در سفیدنج ***متأسفانه این قسمت ناقص پخش شده است*** 99_11_17 http://iranseda.ir/‌ http://radionamayesh.ir/

قبول دعوت رهبر جنبش عباسیان و بازگشت ابومسلم خراسانی از قومس به خراسان (۱۲۹ه.ق)- پیشینه ابومسلم خراسانی- ماجرای شایعه عزیمت ابومسلم به حج- یاران و هواداران ابومسلم خراسانی- علنی شدن دعوت ابومسلم خراسانی در خراسان (۱۲۹ه.ق) 99_11_16 http://iranseda.ir/‌ http://radionamayesh.ir/

شورش حارِث بن سُرَیج علیه هشام بن عبدالملک (خلیفه اموی) در خراسان (۱۱۶ ه.ق) و کشته شدن او- دعوت موالی به شورش علیه امویان در خراسان توسط ابومسلم خراسانی و دست کشیدن او از شورش با کارشکنی‌ سلیمان بن کثیر 99_11_15 http://iranseda.ir/‌ http://radionamayesh.ir/

پیشروی اعراب مسلمان در مرزهای شرقی ایران و فتح کامل خراسان- شورش‌های محلی ایرانیان علیه اعراب مسلمان در سال‌های نخست پس از سقوط ساسانیان- کشته شدن عثمان (خلیفه سوم مسلمین) و خلافت علی بن ابی طالب- گِرویدن ایرانیان به اسلام- کشته شدن علی بن ابی طالب(خلیفه چهارم) و آغاز خلافت معاویه در سال ۶۶۱ میلادی- سخت‌گیری، تحقیر و تبعیض اُمَویان علیه مَوالی (مسلمانان غیرعرب) و ایرانیان- نهضت شُعوبیه علیه خلافت...

ارکان اقتصاد ایران در دوره ساسانی (۶۵۱-۲۲۱میلادی)- معماری و بناهای مهم تاریخی در زمان ساسانیان- زبان و خط عصر ساسانی- مذهب و ساختار قضایی و حقوقی دوره حکمرانی ساسانیان 99_11_13 http://iranseda.ir/‌ http://radionamayesh.ir/

دلایل سقوط سلسله ساسانی- مرور فهرست شاهان ساسانی- طبقات اجتماعی ایران در دوره ساسانی 99_11_12 http://iranseda.ir/ http://radionamayesh.ir/

قتل یزدگرد سوم به دست یک آسیابان در مرو (سال ۶۵۱ میلادی)- فروپاشی سلسله ساسانی در ایران پس از حدود ۴۰۰ سال 99_11_11 http://iranseda.ir/ http://radionamayesh.ir/