Zimmerman en Space

Astronomen hebben een ver weg gelegen superzwaar zwart gat waargenomen dat haar omringende materie zo snel verslindt, dat het overtollige massa met bijna een derde van de lichtsnelheid het heelal in schiet. Coma Berenices: https://nl.wikipedia.org/wiki/Hoofdhaar_(sterrenbeeld) Observing the launch of an Eddington wind in the luminous Seyfert galaxy PG1211+143: https://academic.oup.com/mnras/articl...

Sowieso altijd leuk om knallen in deze podcast te laten horen, maar vandaag met echt een goede reden. Wetenschappers zijn namelijk weer een stapje verder met het begrijpen van hoe Type Ia supernova's (of "supernovae" voor de puristen) ontstaan. Dat alles en het recept voor een atoombom in deze aflevering. Manhattan project: https://www.osti.gov/opennet/manhattan-project-history/ SNR...

Voor de derde keer hebben we een bezoeker van buiten in ons zonnestelsel kunnen betrappen. De vorige twee hadden we ook al besproken in deze podcast, dus het is mijns inziens wel logisch om nummer drie ook met u te bespreken. 1I/2017 U1 (‘Oumuamua) is Hot: Imaging, Spectroscopy, and Search of Meteor Activity: https://authors.library.caltech.edu/83727/1/Ye_2017_ApJL_851_L5.pdf A Case Study of Inter...

Merkwaardige flitsen die de aarde bereiken na miljarden lichtjaren te hebben afgelegd zijn nog tot daaraan toe. Maar de flits van vandaag kwam wel van héél dichtbij...! Astronomers thought a mysterious radio burst came from deep space. It was actually a dead NASA satellite: https://www.space.com/astronomy/astronomers-thought-a-mysterious-radio-burst-came-from-deep-space-it-was-actually-a-dead-nasa...

Zoals - soort van - beloofd kijken we in deze aflevering samen naar het aanbod van planetarium apps. Er bestaan erg veel van dergelijke apps, maar ze zijn natuurlijk niet allemaal even goed of nuttig. Night Sky: https://icandiapps.com/ Stellarium: https://stellarium.org/ Stellarium mobile: https://stellarium-labs.com/ Original Gift? Name a Star! https://osr.org/ Celestron Sky Portal: https://www.c...

Met een zogenaamde coronagraaf kunnen astronomen een sterbedekking veroorzaken. Hierdoor kan de omgeving van zo'n ster beter onderzocht worden. En daarmee kunnen interessante nieuwe objecten ontdekt worden. JWST Coronagraphic Images of 14 Her c: a Cold Giant Planet in a Dynamically Hot, Multi-planet System https://arxiv.org/pdf/2506.09201 JWST spies frigid alien world on bizarre orbit: One of...

Nou ja zeg, wat is dat nou voor een titel voor een aflevering. Om die titel te begrijpen hebben we het in deze iets langere aflevering eerst over zogenaamde "getijdenvergrendeling", een fenomeen dat al wel eens vaker de revu passeerde in deze nimmer aflatende wekelijkse stroom astronomie-verhalen. Daarna zult u, als u nog niet bent afgehaakt, horen wat bliksem met dit alles te maken heef...

Jawel, een nieuw ontdekte dwergplaneet. Een bal met een diameter van zo'n 700 kilometer. In deze aflevering hoort u hoe dit hemellichaam ontdekt werd en wat de implicaties zijn voor die geheimzinnige "Planeet X"... Another Dwarf Planet in Our Solar System? https://skyandtelescope.org/astronomy-news/another-dwarf-planet-in-our-solar-system/ Discovery of a dwarf planet candidate in an...

Voor het eerst hebben astronomen onomstotelijk vastgesteld dat waterijs bestaat in de nabijheid van een andere ster. Ondanks allerlei mondiale onrust schrijdt de wetenschap dus gelukkig toch nog voort. There’s Water on the Moon? https://science.nasa.gov/solar-system/moon/theres-water-on-the-moon/ Where are Voyager 1 and Voyager 2 now? https://science.nasa.gov/mission/voyager/where-are-voyager-1-an...

Het Unruh effect zegt dat als u versneld beweegt, dat u dan - zelfs in een vacuüm - enige warmte zal ervaren. Dat klinkt heel zot, maar dat zijn juist de onderwerpen die we graag in deze podcast bespreken. Unruh effect: https://en.wikipedia.org/wiki/Unruh_effect An upper limit to the lifetime of stellar remnants from gravitational pair production: https://arxiv.org/pdf/2410.14734 Heelal valt snell...

Ophion is de naam van een nieuw ontdekt sterrencluster waar iets merkwaardigs mee aan de hand is. A thousand stars are fleeing home in a hurry, and scientists don't know why: https://www.space.com/astronomy/stars/a-thousand-stars-are-fleeing-home-in-a-hurry-and-scientists-dont-know-why Gaia Net: Toward Robust Spectroscopic Parameters of Stars of all Evolutionary Stages: https://iopscience.iop...

Dat is een behoorlijk cryptische titel, vindt u niet? Dat gezegd hebbende gaat deze aflevering over die raadselachtige exoplaneet K2-18b en MMB. Dat zijn bacteriën die niet zonder elkaar kunnen leven. Buitenaards leven op K2-18b ? https://www.buzzsprout.com/2096278/episodes/13618776-buitenaards-leven-op-k2-18b Is dimethylsulfide a good biomarker? https://meetingorganizer.copernicus.org/EGU24/EGU24...

Waar het precies uit bestaat weten we nog steeds niet, maar astronomen vinden wel steeds meer plaatsen in het heelal waar donkere materie huist. Zo ook in het Perseus cluster. Astronomers discover dark matter bridge linking colliding galaxies: https://www.space.com/the-universe/astronomers-discover-dark-matter-bridge-linking-colliding-galaxies-this-is-the-missing-piece-weve-been-looking-for Direct...

Dinsdag 22 april 2025, de dag dat deze aflevering online gaat, is de Dag van de Aarde. Het is de hoogste tijd dat we de toekomst van deze planeet eindelijk serieus gaan nemen en niet meer meegaan in de gekte van enkelingen, voor wie egocentrisme en kapitalisme de boventoon voeren. Een mooi initiatief dat aansluit bij de Dag van de Aarde is de Blue Dot flag. Een vlag, een symbool, van onze aarde. D...

Populatie III sterren zijn op dit moment nog een hypothese. Maar astronomen zijn er wel naar op zoek, omdat ze een missende schakel representeren in onze kennis over de geschiedenis van het heelal. In deze aflevering kijken we samen wat populatie I, II en III sterren eigenlijk zijn en behandelen we een intrigerend nieuwsbericht dat hier betrekking op heeft. Ecology, Fitness, Evolution: New Perspec...

De oudste kunstmaan die om onze aarde cirkelt is Vanguard 1. Niet dat het apparaat nog werkt, maar 67 jaar na de lancering beginnen mensen zich af te vragen of we deze satelliet niet terug moeten halen. Leuk, voor in een museum. Orbiting now: https://orbit.ing-now.com/ What happens to satellites at the end of the life? https://www.satnavi.jaxa.jp/en/satellite-knowledge/trivia/lifetime/index.html V...

Misschien moet ik eens ophouden met die "click bait" titels, nietwaar? Maar hoe dat ook zij, een recente waarneming schudt ons begrip van de evolutie van het heelal weer eens flink door de war. Voor wie denkt dat astronomen daar ongelukkig van worden: integendeel! "Inching forward, ever so slowly" is wat wetenschap is. Cosmic Reionization: https://webbtelescope.org/contents/med...

Nou, dat klinkt toch alsof er leven bestaat op een ander hemellichaam. Maar helaas, die conclusie kunnen we nog niet trekken. Toch is dit weer een aardig wetenswaardigheidje over de rode planeet. Curiosity: https://science.nasa.gov/mission/msl-curiosity/ Long-chain alkanes preserved in a Martian mudstone: https://www.pnas.org/doi/10.1073/pnas.2420580122 De Zimmerman en Space podcast is gelicenseer...

Onlangs werden 128 nieuwe manen bij Saturnus bevestigd. Wat moeten we daar nou weer van denken? Saturn now has a ridiculous number of moons; https://www.nationalgeographic.com/science/article/saturn-new-moons-record Recent MPECs: https://www.minorplanetcenter.net/mpec/RecentMPECs.html 2025 Discovery of more Saturnian Moons: https://phas.ubc.ca/2025-discovery-more-saturnian-moons With a total now o...

Althans, dat is de theorie. In deze aflevering kunt u horen hoe de vork in de steel zit. Runaway Stars Reveal Hidden Black Hole In Milky Way’s Nearest Neighbor: https://www.cfa.harvard.edu/news/runaway-stars-reveal-hidden-black-hole-milky-ways-nearest-neighbor Hypervelocity Stars Trace a Supermassive Black Hole in the Large Magellanic Cloud: https://arxiv.org/pdf/2502.00102 Implications of recent...

Met behulp van enkele telescopen op aarde is het onlangs gelukt de atmosfeer van een exoplaneet driedimensionaal in kaart te brengen. Dat wil zeggen dat we kunnen zien wat er met windstromen in drie lagen van die atmosfeer gebeurt. Dat vraagt om wat uitleg. Vertical structure of an exoplanet’s atmospheric jet stream: https://www.eso.org/public/archives/releases/sciencepapers/eso2504/eso2504a.pdf N...

Er wordt wel eens gezegd "In de ruimte hoort niemand je schreeuwen". Dat klopt natuurlijk wel, maar zijn er geen uitzonderingen? In deze aflevering onderzoeken we wat plaatsen in het heelal waar tijdelijk sprake van een atmosfeer kan zijn en buigen we ons over de vraag of er werkelijk geen propagatie van geluid in de ruimte mogelijk is. Dat alles en twee tips! Destination Cosmos tot en m...

Dat plaatje bij deze aflevering is "Einstein's Cross" of QSO B2237+0305. Geloof het of niet, maar die vier buitenste stippen zijn steeds hetzelfde object, een quasar op 8 miljard lichtjaar van ons vandaan. De kopieën ontstaan door zwaartekrachtlenswerking. Deze aflevering gaat niet over "Einstein's Cross", maar heeft er wel mee te maken. Want de hyper velocity ster, d...

Die titel klinkt een stuk spannender dan dat deze aflevering waar kan maken. Dan bent u vast gewaarschuwd. Maar toch een interessant stukje wetenschap, enigszins vooruit lopend op de toekomstige Artemis III maan-missie. Far side of the Moon: https://en.wikipedia.org/wiki/Far_side_of_the_Moon Grand Canyons of the Moon: https://www.lpi.usra.edu/features/2025/020425/grand-canyons-of-the-moon/ Grand c...

Op verzoek van luisteraar Mirjam een complete aflevering over de bevindingen van wetenschappers met betrekking tot het bodemmonster van asteroïde Bennu. Een handvol gruis die de ruimtesonde Osiris Rex naar de aarde bracht na een bezoek aan Bennu, bevat tal van organische verbindingen. Bright carbonate veins on asteroid (101955) Bennu: Implications for aqueous alteration history: https://pubmed.ncb...