Więcej świata

W wieku 99 lat zmarł książę Filip, mąż królowej Elżbiety II. O jego śmierci poinformowała brytyjska rodzina królewska, natomiast flagi na ważnych budynkach państwowych w Zjednoczonym Królestwie zostały opuszczone na znak rozpoczynającej się żałoby.

Wypowiedzi rosyjskich polityków i koncentracje rosyjskich wojsk w pobliżu granic Ukrainy budzą coraz większy niepokój władz w Kijowie. - Rosja nie jest zainteresowana wycofaniem się z Donbasu, ani zwrotem Krymu. Na razie nie ma widoków na rozwiązanie tego konfliktu. Obyśmy uniknęli wojny - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Sławomir Dębski, dyrektor Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych.

W 27. rocznicę ludobójstwa w Rwandzie, francuskie władze potwierdziły decyzję o odtajnieniu archiwów dotyczących masakry ludności Tutsi z 1994 roku i roli Francji w tamtych wydarzeniach. - Na razie nie ma oficjalnej reakcji Pałacu Elizejskiego w tej sprawie. Prezydent Emmanuel Macron przyjął raport i zobaczymy, co zrobi z tymi faktami i czy przeprosi w imieniu francuskich władz - mówi w Programie...

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen i przewodniczący Rady Europejskiej Charles Michel spotkali się w Ankarze z prezydentem Turcji Recepem Tayyipem Erdoganem. - Kwestia umowy migracyjnej jest być może jedyną, w której jest szansa na porozumienie między Turcją a Unią Europejską - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Konrad Zasztowt z Uniwersytetu Warszawskiego.

Przywódcy ponad 20 państw i Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) poparli pomysł stworzenia międzynarodowego traktatu, który pomógłby światu uporać się z przyszłą pandemią. Pod listem w tej sprawie podpisali się m.in. prezydent Francji, kanclerz Niemiec i premier Wielkiej Brytanii, a z pomysłem wyszedł szef Rady Europejskiej Charles Michel.

Trwa unijny wideoszczyt, który poświęcony jest głównie szczepieniom przeciwko COVID-19. - Koronawirus w tym momencie bardzo brutalnie sprawdza wszystkie instytucje, rozwiązania i problemy - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Krzysztof Wielecki z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego. Czy Wspólnota zda test, którym jest trwająca pandemia?

- To jedna z kwestii, która różni Stany Zjednoczone, Komisję Europejską i poszczególne państwa europejskie - mówi w Programie 1 Polskiego Radia o Nord Stream 2 dr hab. Kamil Zajączkowski z Uniwersytetu Warszawskiego. Jak w najbliższych latach będą wyglądały relacje transatlantyckie, biorąc także pod uwagę wspólne działania Unii Europejskiej i USA wobec Chin?

- Gdyby to Donald Trump potknął się, obraził Władimira Putina i zrobił cokolwiek z tego, co przydarzało się Joe Bidenowi, to wiadomo, że zostałby rozdeptany przez prasę - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Zbigniew Lewicki z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Czy Joe Biden ma jakikolwiek pomysł na politykę zagraniczną oprócz agresywnych wypowiedzi?

- Rosyjska polityka za każdym razem polega na "wkładaniu nogi w drzwi" tam, gdzie można Ameryce zaszkodzić - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Adam Eberhardt, dyrektor Ośrodka Studiów Wschodnich. Czy Stany Zjednoczone zdecydują się na nałożenie sankcji, które zaszkodzą Rosji przy budowie gazociągu Nord Stream 2?

- Ciężko mówić o chęciach poprawy relacji po stronie amerykańskiej, kiedy Rosja jest nadal państwem nieprzestrzegającym zasad prawa międzynarodowego - mówi w Programie 1 Polskiego Radia Mateusz Piotrowski z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych. Co Joe Biden powiedział na temat Władimira Putina?

Premier Mateusz Morawiecki spotkał się w Paryżu z prezydentem Francji Emmanuelem Macronem. - Różnice występują zawsze, ale występują także zbieżne interesy. Dlatego należy to ułożyć w całość, która byłaby akceptowalna dla obu stron - mówi w Programie 1 Polskiego Radia o relacjach polsko-francuskich Jarosław Guzy z Polskiej Agencji Prasowej.

Komisja Europejska rozpoczęła postępowanie przeciwko Wielkiej Brytanii, zarzucając jej łamanie umowy brexitowej ws. kontroli celnych. - Wielka Brytania, przedłużając okres, w którym nie wprowadza się kontroli, powinna była porozumieć się z Unią Europejską - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Katarzyna Żukrowska ze Szkoły Głównej Handlowej.

Komisja Europejska odrzuca zarzuty dotyczące niesprawiedliwego podziału szczepionek na koronawirusa, które postawiło pięć krajów. - Jeżeli spojrzymy na świat, to okazuje się, że tylko dosłownie kilka krajów jest w lepszej sytuacji niż Unia Europejska jako całość - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Paweł Kowalski z Uniwersytetu SWPS.

Specjalny wysłannik prezydenta USA ds. klimatu John Kerry ocenił, że koszt przystosowania światowej gospodarki, by ograniczyć zmiany klimatyczne, wynosi 2,5-4 bilionów dolarów. Podczas spotkania z francuskimi politykami Kerry wezwał największe gospodarki świata do szybszych redukcji emisji gazów cieplarnianych i zapewnienia, że do 2050 r. osiągną neutralność klimatyczną. Ekspert energetyczny Jakub...

Konsul z konsulatu generalnego RP w Brześciu Jerzy Timofiejuk ma opuścić Białoruś. Powodem jest udział konsula w uroczystości upamiętniającej Żołnierzy Wyklętych. Dr Adam Eberhardt, dyrektor Ośrodka Studiów Wschodnich podkreśla, że to pretekst.

Polityka energetyczna, konkurencji czy polityka handlowa Unii Europejskiej - to niektóre z tematów, w których warto poprawić współpracę między Francją a Polską, gdyż mamy do nich podobne podejście - powiedział sekretarz stanu ds. europejskich Francji Clement Beaune. Beaune przebywa z dwudniową wizytą w Warszawie.

Papież Franciszek w drodze powrotnej do Rzymu z uznaniem wypowiedział się o przywódcy szyitów Alim as-Sistanim, którego odwiedził w Nadżafie. Nazwał go "wielkim mędrcem i człowiekiem Bożym". - To było wezwanie do dialogu, do pojednania, do wzajemnego przebaczenia, ale przede wszystkim do budowania nowej przyszłości - mówi o wizycie w Iraku Krzysztof Gołębiowski z KAI.

Wojskowe śmigłowce, wozy opancerzone, czołgi, ogromne siły policji i wojska na ulicach oraz niemal całkowity brak ludzi na trasie przejazdu papieskiego orszaku - tak Bagdad powitał papieża Franciszka, który przybył w piątek z historyczną wizytą do Iraku. - To pierwszy zwierzchnik Kościoła katolickiego, który odwiedza ten kraj - podkreśla Krzysztof Tomasik, publicysta KAI.

Premier Węgier Viktor Orban poinformował, że europosłowie z partii Fidesz opuszczają grupę chadeków w Parlamencie Europejskim. Viktor Orban już wcześniej groził, że Fidesz wystąpi z Europejskiej Partii Ludowej, jeśli grupa w Europarlamencie przyjmie zmiany w jej regulaminie, które umożliwiają wykluczenie nie tylko jednego posła, ale też całej partii. Takie zapisy zostały przyjęte (3.04). Prof. Łuk...

Ubiegłotygodniowy unijny wideoszczyt ujawnił duże różnice zdań przywódców co do tzw. strategicznej autonomii. Za tą koncepcją i zbliżeniem z Rosją opowiedział się prezydent Francji Emmanuel Macron. Andrzej Talaga, analityk, zwraca uwagę na twarde "nie" ze strony Niemiec. - Ale francuska koncepcja groźna jest dla Polski - zauważa.

Szef Rady Europejskiej Charles Michel spotkał się z prezydentem Wołodymyrem Zełenskim, aby porozmawiać m.in. o walce z korupcją na Ukrainie. - W tym momencie chodzi głównie o reformę wymiaru sprawiedliwości, który niestety blokuje działanie instytucji antykorupcyjnych - mówi w Programie 1 Polskiego Radia Maciej Zaniewicz z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych.

Ambasadorowie państw Unii Europejskiej przyjęli propozycje sankcji wobec Rosji z powodu uwięzienia Aleksieja Nawalnego, lidera opozycji. Ministrowie nie przychylili się do propozycji współpracowników Nawalnego, czyli nałożenia sankcji na rosyjskich oligarchów. Dr Małgorzata Bonikowska uważa, że to przykład na różne postrzeganie Federacji Rosyjskiej w UE.

Unia Europejska ma zwiększać swoje zdolności do działania autonomicznego, ale we współpracy z NATO. Takimi ustaleniami zakończył się wideoszczyt z udziałem europejskich przywódców, poświęcony bezpieczeństwu i obronie. Wojciech Lorenz zauważa, że to Francji przede wszystkim zależało, żeby uniezależnić się od Stanów Zjednoczonych.

Na rozmowach w Soczi na południu Rosji Aleksandr Łukaszenko podziękował Władimirowi Putinowi za pomoc gospodarczą Moskwy dla Mińska. Białoruski dyktator oświadczył, że do podpisania gotowe są już niemal wszystkie z 33 map drogowych, które dotyczą poszczególnych dziedzin integracji. Czy złe relacje Rosji i Białorusi z Zachodem spowodują większą integrację obu państw?

Ministrowie spraw zagranicznych Unii Europejskiej tworzący Radę Spraw Zagranicznych UE rozmawiali za pośrednictwem łączy wideo z amerykańskim sekretarzem stanu USA Antonym Blinkenem. - Jest szansa na koordynację działań w sprawie nałożenia sankcji na Rosję - podkreśla Michał Baranowski.