Radio 1

Voorproevers

Society NL ↓ 696 episodes

Boek, documentaire of podcast? Voorproevers maakt een eigenzinnige keuze uit het non-fictie aanbod. Verwonderd en met open blik interviewen we auteurs of makers over hun werk. Over mens, maatschappij, technologie, geschiedenis,wetenschap, ...

Author

Radio 1

Category

Society

Podcast website

www.vrt.be

Latest episode

Jun 26, 2026

Where to listen?

Podcasts in the app Replaio Radio Coming soon

Podcasts are coming to the app soon. Install now and be the first to see a whole new take on podcasts

Get it on Google Play Install for free Android 5M+ downloads · 4.8 rating iOS soon

Episodes

Jens Dendoncker over de Romantiek 01.12.2025

Jens Dendoncker is veel dingen: stand-up comedian, presentator, én grote fan van kunst. Die laatstgenoemde passie wil hij nu graag met het publiek delen. Hij trekt het land rond met een voorstelling over zijn favoriete kunsthistorische periode: de Romantiek. Verwacht geen grappen maar een 'spreekbeurt' over kunstenaars als Caspar David Friedrich en Eugène Delacroix en tragische figuren als de jong...

Dagboek van een gerechtspsychiater, zedenzaken. 29.11.2025

Het gaat niet alleen om de bekende verhalen van seksuele misdrijven. Véél mensen worstelen met seksueel-afwijkende verlangens en -geaardheden. Bijlànge niet de meerderheid gaat over tot ontoelaatbaar gedràg. Hoe kunnen we helpen voorkomen dat mensen die grens overstappen? Zijn wij wel bereid om het taboe mee op te heffen en klaar voor meer nuance in ons oordeel? Het boek is een poging. Het gesprek...

Wat weten we over de Galliërs? 28.11.2025

'Gallia est omnis divisa in partes tres...Horum omnium fortissimi sunt Belgae': de beroemde openingszinnen van Julius Caesars 'De Bello Gallico'. Waren die 'oude Belgen' inderdaad dappere vechtersbazen omdat ze het verst van de Romeinse 'beschaving' leefden? Is Caesar een betrouwbare bron? Wat weten we eigenlijk over deze vroege bewoners van ons land? Over hun leven, gewoonten, cultuur. Vragen voo...

Waarom de Einsteintelescoop zo belangrijk is voor ons land, de wereld, het universum 27.11.2025

Ons land, of toch de Euregio Maas-Rijn, is een van de kandidaten om de Einsteintelescoop te vestigen. Die Einsteintelescoop is eigenlijk geen telescoop, maar een uniek ondergronds meetstation dat zwaartekrachtgolven moet detecteren: echo's van zwarte gaten en zelfs de oerknal. Een nieuw venster op het heelal. In hun podcast 'Einsteintelescoop: ET voor de vrienden' vertellen Daniel Mayerson en Bert...

De bewezen kracht van bewegen 26.11.2025

Het menselijk lichaam is gemaakt om te bewegen. Miljoenen jaren lang waren onze voorouders voortdurend in beweging. Vandaag zitten we stil, en dat blijft niet zonder gevolgen. In haar boek 'De beweegreden' legt inspanningsfysioloog Eline Lievens (samen met Wim Derave) uit waarom een gebrek aan lichaamsbeweging één van de grootste bedreigingen is voor onze gezondheid, én vertelt hoe kleine verander...

Waarom het nog niet te laat is om het klimaatprobleem op te lossen 24.11.2025

Hoewel we ons niet kunnen permitteren het klimaatprobleem nog langer voor ons uit te schuiven, is er geen nood aan doemdenken. Hannah Ritchie is data-analist aan de Universiteit van Oxford en schreef 'Nog niet te laat, een hoopvolle gids om het klimaatprobleem op te lossen'. In het boek staan 50 vragen en antwoorden. Hoogleraar geografie en klimaatexpert Nicole Van Lipzig (KU Leuven) las het boek...

In de ban van de jaarring. Wat oude bomen ons vertellen. 22.11.2025

Dendrochronologie, of de wetenschap die jaarringen bestudeert, is ràzend interessant. Dat weet een dendrochronoloog als Valerie Trouet al lang. Maar ook comedian en columnist Michael Van Peel is gepassioneerd door bomen, én door de boeken van Trouet. Haar jongste, 'In de ban van de jaarring', vertelt verhalen over oude bomen overal ter wereld. Bomen die branden en overstromingen overleefden, waarv...

Waarom politici onze problemen niet kunnen oplossen 20.11.2025

'Waarom politici onze problemen niet kunnen oplossen': dat is de provocerende ondertitel van het boek 'Het betonnen beleid'. Auteur Quinten Jacobs is een jonge jurist met een klare kijk op de werking van de staat. Volgens Jacobs is de beleidsruimte waarmee politici kunnen werken flinterdun. Daarom lijken alle regeringen zo op elkaar en dat is niet goed. Wat zijn de oplossingen om het schip weer te...

Het verhaal van Wilhelmina Drucker, de oerfeministe die haar naam gaf aan de Dolle Mina's 19.11.2025

In de jaren zeventig was de naam van een feministe een Dolle Mina. Die naam hadden ze zelf gekozen en kwam niet zomaar uit de lucht gevallen. Ze verwezen daarmee naar de oerfeministe Wilhelmina Drucker (1847-1925). Eén van de meest tot de verbeelding sprekende strijders van de eerste feministische golf in Nederland. Geen onbekende in de geschiedenis van de vrouwenbeweging, maar nu is er de definit...

Is de vrije wil een illusie? En wat betekent dat dan? 18.11.2025

Waarom schreef professor Farah Focquaert een boek? Waarom besloot Bruno haar te interviewen? Is dat een eigen keuze? Een geval van vrije wil? Of leidt een complex samenspel van afkomst, opvoeding, cultuur, gewoontes en kosmische toevalligheden tot het feit dat ze tegenover elkaar zitten? Daarover en over veel meer gaat het boek 'Beter leven zonder vrije wil' van Farah Focquaert. Een gesprek over m...

Arm Vlaanderen: een wereldgeschiedenis. Honger, ziekte en globalisering in de 19de eeuw 17.11.2025

'Arm Vlaanderen' is de lievelingsafsluiter geworden van lezersbrieven en posts op sociale media. Onze leiders? Arm Vlaanderen! Tv programma’s? Arm Vlaanderen! De kranten? Arm Vlaanderen! Maar voor historicus Maarten Van Ginderachter is Arm Vlaanderen vooral de periode in de 19de eeuw waarin Vlamingen letterlijk arm en ziek waren. Niet omdat ze achterlijk waren, maar omdat ze verstrikt raakten in e...

'Late vader': vader worden als je al de zestig bent gepasseerd 15.11.2025

Wat onderscheidt een late vader van een vroege? Een late vader van een kinderloze man? Een vader-tout-court- van een niét-vader? Word je een ander mens als je een kind krijgt? Hoor je dan plots bij een andere groep? Wat betekent het voor je kind, zo'n oude vader? Hoe oud wil je worden? Wat is oud genoeg voor je kind? Schrijvers Thomas Rosenboom en Herman Brusselmans schuiven aan bij Annemie Peeter...

Het waargebeurde verhaal van een kind van zes en een noodoproep in Gaza 14.11.2025

Op het Film Fest Gent kaapte een bijzondere film de hoofdprijs weg. 'The Voice of Hind Rajab', een kleine film over grote thema’s, een waargebeurd verhaal. 29 januari 2024. Vrijwilligers van de Rode Halve Maan ontvangen een noodoproep. Een meisje van zes zit vast in een onder vuur genomen auto onder in Gaza en smeekt om hulp. Terwijl ze proberen haar aan de lijn te houden, doen ze alles wat ze kun...

'Aangereden': hoe ga je verder nadat je leven in één klap veranderd is? 13.11.2025

Stel je voor: je loopt fluitend te flaneren over één of andere Parijse boulevard, alles gaat geweldig. Maar dan word je aangereden. De tijd staat even stil. Je leven voorgoed veranderd in één milliseconde. Het overkwam Kenneth Berth. In plaats van in een hoekje te kruipen ging Kenneth aan de slag met die levensveranderende gebeurtenis en ging praten met lotgenoten. Resultaat: een voorstelling en e...

Hoe de achttienjarige Vera een van de meest legendarische jazzconcerten ooit organiseerde 12.11.2025

'The Köln Concert' van Keith Jarret is de best verkochte solo jazzplaat ooit. Een liveplaat, opgenomen in Keulen op 24 januari 1975. De film 'Köln75' gaat niet echt over Jarret, en eigenlijk ook niet over dat concert, maar over de achttienjarige Vera Brandes, en hoe die na een hindernissenparcours er toch in slaagde om Jarret om elf uur 's avonds voor een volle Keulse opera te laten spelen. Een fi...

Geert Mak en Kathleen Van Brempt in gesprek over 'Wisselwachter', Amerika en Europa 10.11.2025

Op Boektopia in Kortrijk praatte Bent Van Looy met schrijver Geert Mak over zijn boek 'Wisselwachter', en met Europees parlementslid Kathleen Van Brempt. 'Wisselwachter' is een boek over twee mannen, hun echtgenotes, en een wereld in brand. Een boek over Amerika én Europa. Over de jaren '30 en '40 maar ook over vandaag.

Vrouwenzaken Zakenvrouwen in Museum Plantin Moretus 08.11.2025

Voorproevers zendt uit van tussen brieven, aantekeningen en testamenten die u nooit eerder te zien kreeg. Ze komen uit de archieven van het Plantin Moretus Museum en zijn geschreven door de vrouwen van de familie. Ze werpen een nieuw licht op de rol van vrouwen in die tijd: ze waren zàkenvrouwen en hadden behoorlijk wat macht. Waarom hebben we ons al die tijd gefocust op mànnen? Wat zegt dat over...

Met Michael Van Peel terug naar de Noordkaap. De wereld is veranderd, zijn medereizigers ook? 07.11.2025

In 2019 reisde Michael Van Peel met zijn Vespa naar de Noordkaap, 'een parking en een giftshop aan een mistig uiteinde van het Europese continent', maar ook 'een magneet voor mafketels en reizigers'. Over zijn ontmoetingen onderweg schreef hij nadien het boek 'Nordkapp Stories'. In 2025 nam hij opnieuw contact op met de mensen die hij toen ontmoet had. Zijn ze net als de wereld veranderd? Zijn ze...

Herinneringen aan al het leven op aarde dat we dreigen te verliezen 06.11.2025

Tijdens het leven van journaliste Tine Hens is de biodiversiteit op onze aarde er zwaar op achteruit gegaan. Niet alleen zeldzame soorten verdwijnen, ook wat ooit gewoon was, wordt steeds zeldzamer. Met haar 'Archief van mogelijk verlies' werpt Hens een dam op tegen dit geheugenverlies. Ze haalt herinneringen op aan kieviten, palingen, olmen, spreeuwen, leeuweriken, korenbloemen. Aan sneeuw, glets...

Peter Adriaenssens over hoe een puberbrein functioneert 05.11.2025

Pubers opvoeden, bestaat er een moeilijkere opdracht? Wat met smartphones, sociale media, seks en drugs? Menig ouder zit tijdens die onstuimige tienertijd met de handen in het haar. Hierbij is het goed om weten dat het puberbrein nog in constante ontwikkeling is. In zijn boek 'De flexgeneratie' schetst Peter Adriaenssens wat er tijdens die cruciale jaren in al die jonge hoofden gebeurt. Hij legt h...

Midas Dekkers over hoe onze tekortkomingen ons menselijk maken 04.11.2025

Is de mens nu nog niet af? Na miljoenen jaren evolutie is er nog altijd veel te wensen over. Survival of the sukkels. En dat is maar goed ook. Onvolmaaktheid is juist onze charme. In zijn nieuwe boek 'Het menselijk tekort' legt bioloog Midas Dekkers uit dat het tekort hetgeen is dat ons menselijk maakt.

Een portret in liefdesbrieven aan een mysterieuze vrouw 03.11.2025

In de podcast 'Liefste Lies' slaagt Heleen Hummelen erin om, samen met Wieky de Boer, iemand tot leven te wekken die we enkel uit brieven kennen. In het stadsarchief van Sittard bevindt zich een koffer met honderden brieven, geschreven tussen 1940 en 1952 en allemaal gericht aan één vrouw: Lies. Het blijken liefdesbrieven van meer dan veertig aanbidders te zijn, zowel mannen als een enkele vrouw....

De geheime kamer 01.11.2025

Jan Van Langendonck heeft dappere voorouders. Zowel zijn moeder als zijn grootouders zaten tijdens de Tweede Wereldoorlog in het verzet. Jan zocht en vond een hoop verhalen daaromtrent. Op basis daarvan maakte hij een theatervoorstelling, 'De geheime kamer'. Het nichtje van Jan, Anne-Marie Van Langendonck, woont in Warschau en helpt Oekraïners in nood. Ook zij is dapper. Annemie Peeters wil weten...

Hoe verliep een terechtstelling in de zestiende eeuw: voor beul, slachtoffer en publiek? 31.10.2025

Vierendelen, onthoofden, ophangen, op de brandstapel, wurgen. Een beetje beul moest het allemaal kunnen. Toch als hij zich staande wilde houden in de Lage Landen van de zestiende eeuw toen openbare executies de normaalste zaak van de wereld waren. Isabel Casteels onderzocht voor haar boek 'Kronieken van de dood' hoe onze verre voorouders daar over dachten. Hoe ging het er precies aan toe? Wie ware...

Over opklimmen en invechten en toch een buitenstaander blijven 30.10.2025

Rasit Elibol is een succesvol journalist. Na 25 jaar keert hij terug naar Wormer, het dorp waar hij opgroeide als een van de weinige migrantenkinderen, worstelend met verslavingen en geweld. Nu hij is opgeklommen op de sociale ladder en een geslaagde carrière heeft als schrijver en journalist voelt hij zich opnieuw de buitenstaander. Vanuit dat perspectief reflecteert Elibol op het Nederland van n...

Listen to the Voorproevers podcast in Replaio

Radio and podcasts in one app - free, with no sign-up. Install today and do not miss the launch

Get it on Google Play

Replaio is not a podcast publisher; show names, artwork and audio belong to their authors and are distributed through public RSS feeds.