The Progressive Podcast

รายการใหม่ #สนามกฎหมาย ตอนที่ 2 วันนี้ผมจะมาเล่าให้ฟังถึงที่มาที่ไปกรณีล่าสุดที่ศาลรัฐธรรมนูญออกจดหมายข่าวเปิดเผยว่าได้มีมติเอกฉันท์ วินิจฉัยว่าบางส่วนของ พ.ร.บ.คำสั่งเรียกของ กมธ.สภา ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ ก็กลายเป็นเรื่องราวใหญ่โต บางคนบอกถึงขนาดที่ว่าสภาจะไม่มีดาบ ไม่สามารถทำงานได้ ไม่

รายการ “สนามกฎหมาย” โดยปิยบุตร แสงกนกกุล ในตอนแรกจะว่าด้วยปัญหาเรื่องของประมุขของรัฐหนึ่งไปใช้อำนาจอธิปไตยในเขตแดนของรัฐอื่นจะกระทำได้หรือไม่และมีเงื่อนไขอย่างไรบ้าง เรื่องนี้มีประเด็นข้อถกเถียงให้ต้องพิจารณากันในทางกฎหมายและทางการเมืองระหว่างประเทศ มาฟังกัน #สนามกฎหมาย

[ รายการ Interregnum ซีรีส์ #สวมีไว้ทำไม ตอนที่ 5 : ประวัติวุฒิสภาไทยช่วงปี 2490-2500 ] ในตอนนี้ ปิยบุตร แสงกนกกุล จะพาทุกท่านไปค้นพบคำตอบว่าเหตุใดในช่วงเวลา 10 ปี ระหว่าง 2490-2500 วุฒิสภาจึงกลายเป็นสถาบันการเมืองที่สำคัญของฝ่ายกษัตริย์นิยมและอนุรักษ์นิยม การรัฐประหารเมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน 2490 นำโดย พลโท ผิน ชุณหะวัณ คือ หมุดหมายสำคัญที่สุดของการทำลายความคิด สถาบันการเมือง และรัฐธรรมนูญแบบคณะรา...

[สัมภาษณ์พิเศษปิดหลักสูตร Covid-1984 โดย ศ.ดร.นิธิ เอียวศรีวงศ์] . และแล้วการบรรยายในหลักสูตรพิเศษ Coivd-1984 ของ Common School โดยคณะก้าวหน้าก็มาถึงสัปดาห์สุดท้ายหลังจากที่เผยแพร่คลิปการบรรยายไปแล้ว 6 ครั้ง . วิกฤตครั้งนี้จะนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงขนานใหญ่หรือไม่ สังคมไทยจะเปลี่ยนไปอย่างไร กองทัพมีไว้ทำไม สันติวิธีคือทางออกของสังคมไทยหรือไม่ . หาคำตอบว่า “ความเปลี่ยนแปลง” ของสังคมไทยหลังโควิด-19 ได้...

รายการ Interregnum ซีรีส์ “ส.ว.มีไว้ทำไม” เดินทางทางมาถึงตอนที่ 4 แล้ว! ในตอนนี้ ปิยบุตร แสงกนกกุล บรรยายถึงประวัติศาสตร์วุฒิสภาไทย โดยเริ่มต้นจากช่วงปี พ.ศ. 2475-2490 ตั้งแต่สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 2 ในรัฐธรรมนูญ 10 ธันวาคม 2475 เปลี่ยนมาเป็นพฤฒิสภาตามรัฐธรรมนูญ 2489 และกลายมาเป็นวุฒิสภาตามรัฐธรรมนูญ 2490 และ 2492 สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 2 เป็น “เดิมพัน” การต่อสู้ระหว่างฝ่ายคณะราษฎร...

[ Common School Ep.6 ระเบียบโลกใหม่: ภัยคุกคามและความมั่นคงในโลกหลังโควิด-19 ] . หากภัยคุกคามในศตวรรษที่ 21 คือ ภัยก่อการร้าย และระเบียบโลกใหม่หลังสงครามเย็นสิ้นสุดลงคือ ประชาธิปไตยและเสรีนิยมใหม่ การระบาดของโควิด-19 จะกลายเป็นโจทย์ความมั่นคงใหม่หรือไม่ โลกยุคหลังโควิด-19 หน้าตาเป็นอย่างไร และประเทศไทยในยุคหลังโควิด-19 จะเป็นเช่นไร อะไรคือโจทย์ความมั่นคงใหม่ . หาคำตอบได้ในการบรรยายหลักสูตรพิเศษ CO...

[ INTERREGNUM - EP12 สภาวะยกเว้น: การดำเนินคดีหลุยส์ที่ 16 ] หลังจากสภา Convention ได้ถอดถอนหลุยส์ที่ 16 ออกจากตำแหน่งกษัตริย์และเปิดให้มีการดำเนินในความผิดฐานทรยศชาติ โดยพิจารณาจากการกระทำต่างๆ เช่น การวีโต้กฎหมายหลายฉบับ การเขียนจดหมายขอให้กษัตริย์ต่างประเทศส่งกำลังเข้ามาช่วยยึดอำนาจ ติดสินบนสมาชิกสภา และที่สำคัญที่สุดคือความพยายามหลบหนีออกจากประเทศฝรั่งเศสแต่ถูกจับกุมได้ที่ Varennes สมาชิกสภาได...

[ Common School Ep.5 กายวิภาครัฐไทย: กลไกอำนาจรัฐและอำนาจนำในสังคมไทย ] สัปดาห์นี้มาพบกับการบรรยายหลักสูตรพิเศษ COVID-1984 ของ Common School ตอนที่ 5 กายวิภาครัฐไทย : กลไกอำนาจรัฐและอำนาจนำในสังคมไทย โดย ผศ.ดร. ประจักษ์ ก้องกีรติ อาจารย์ประจำคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ วิกฤตโควิด-19 ครั้งนี้ได้เปิดเผยให้เห็นว่ารัฐราชการมีประสิทธิภาพหรือไม่ในการเผชิญหน้ากับวิกฤตครั้งนี้ การเมืองที่ไร้อำนาจนำ...

[ส.ว. มีไว้ทำไม ตอนที่ 3 ว่าด้วยระบบรัฐสภาและสภาขุนนางของอังกฤษ] รายการ Interregnum ในซีรีส์ “ส.ว. มีไว้ทำไม” มาถึงตอนที่ 3 แล้ว ในสองตอนก่อน ผมได้บรรยายถึงวุฒิสภาตามบทเฉพาะกาลของรัฐธรรมนูญ 2560 ซึ่งเป็นกลไกของการสืบทอดอำนาจของระบอบ คสช. และกำเนิดสภา Senate ในสมัยโรมัน ซึ่งถูกนำมาประยุกต์ใช้ในโลกสมัยใหม่โดยนโปเลยง โบนาปาร์ต ในชื่อของ “Sénat conservateur” เราอาจสรุปได้ว่า ต้นกำเนิดความคิดของการมีวุ...

[Common School EP.04 การไล่กวดทางเศรษฐกิจ: ถอดวิธีคิดเอเชียตะวันออก ] หากคุณเคยได้ยินคำว่า “ไทยเป็นประเทศกำลังพัฒนา” และสงสัยว่าต้องทำอย่างไรจึงจะกลายเป็นพัฒนาแล้วได้เสียที เหตุใดเกาหลีใต้และไต้หวันที่เริ่มต้นไล่เลี่ยกับไทยจึงแซงเราไปไกล หลุดจากประเทศโลกที่สามไปสู่โลกที่หนึ่งได้ เสือเศรษฐกิจแห่งเอเชียตะวันออกใช้ยุทธศาสตร์การพัฒนาอย่างไรจนประสบความสำเร็จ และประเทศเหล่านี้กำลังปรับตัวสู่เศรษฐกิจยุคห...

[ Common School EP.03 ผ่างบประมาณแผ่นดิน เส้นเลือดใหญ่ไร้ประสิทธิภาพ ] . ประเทศไทยต้องเผชิญกับวิกฤตการระบาดของโคโรน่าไวรัส ชะตากรรมของประเทศหลังจากนี้จะเป็นอย่างไร งบประมาณแผ่นดินปี 2564 ที่กำลังเข้าสู่วาระที่ 1 ในสัปดาห์นี้นั้นจะเหมือนหรือแตกต่างจากงบประมาณปี 2563 แค่ไหน หากประเทศไทยจะหลุดพ้นจากวิกฤตครั้งนี้ได้เราจะต้องออกแบบงบประมาณแผ่นดินแบบไหนที่ตอบโจทย์ประเทศไทยหลังโควิด-19 . ทั้งหมดนี้ติดตาม...

[ Common School EP.02 มองโลกผ่านซัพพลายเชน: จุดเปลี่ยนเศรษฐกิจไทย ] . การแพร่ระบาดของโคโรน่าไวรัสส่งผลให้ทั่วโลกต้องได้รับผลกระทบทางเศรษฐกิจครั้งสำคัญ ประเด็นที่น่าสนใจคือวิกฤตครั้งนี้ทำให้ห่วงโซ่การผลิตของโลกเปลี่ยนแปลงอย่างไร และประเทศไทยควรวางยุทธศาสตร์วางตำแหน่งแห่งที่ของเราอยู่ที่ไหนในห่วงโซ่การผลิตระดับโลกหลังโควิด-19 เพื่อให้ประเทศไทยใช้โอกาสนี้ฟื้นฟูเศรษฐกิจ พัฒนาประเทศให้พร้อมรับมือกับควา...

[ ส.ว. มีไว้ทำไม? ตอนที่ 2 ย้อนดูรากเหง้าในประวัติศาสตร์สากล ] รายการ Interregnum ซีรีส์ “ส.ว. มีไว้ทำไม?” ตอนนี้เป็นตอนที่ 2 ผมจะพาท่านผู้ฟังย้อนกลับไปดู ที่มาที่ไปของวุฒิสภาในประวัติศาสตร์โลก ซึ่งแน่นอนว่าต้องย้อนไปดูถึงสมัยโรมัน เรื่อยมาจนถึงช่วงหลังปฏิวัติฝรั่งเศส ผมจะเล่ารายละเอียดของวุฒิสภาโรมัน และสมัยนโปเลียนของฝรั่งเศส ว่าด้วยเรื่องระบบกลไกการทำงานและหน้าที่รวมถึงประวัติศาสตร์ที่น่าสนใจขอ...

[ การบรรยายสาธารณะหลักสูตรพิเศษ Covid-1984 ในหัวข้อ New Normal : การทำให้สภาวะยกเว้นกลายเป็นเรื่องปกติถาวร โดยปิยบุตร แสงกนกกุล ] . การบรรยายสาธารณะหลักสูตรพิเศษ Covid-1984 โดย Common School ในหัวข้อแรกวันนี้ขอเสนอเรื่อง “New Normal : การทำให้สภาวะยกเว้นกลายเป็นเรื่องปกติ” บรรยายโดยปิยบุตร แสงกนกกุล . หากคุณสงสัยว่าเพราะเหตุใดเราถึงยังคง ประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินเอาไว้ในขณะที่เราสามารถควบคุมโรคระบาดไ...

[ ส.ว. มีไว้ทำไม? ] วันที่ 5 มิถุนายน ปีที่แล้ว ที่ประชุมร่วมกันรัฐสภาลงมติเลือกบุคคลไปดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ผลปรากฏว่า พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา ได้ 500 คะแนน ส่วนธนาธร จึงรุ่งเรืองกิจ ได้ 244 คะแนน ใน 500 คะแนนที่ลงมติเลือก พล.อ.ประยุทธ์นั้น มี 249 เสียงจากสมาชิกวุฒิสภา นั่นหมายความว่า สมาชิกวุฒิสภาทุกคน(เว้นแต่ประธานวุฒิที่ทำหน้าที่รองประธานรัฐสภาซึ่งงดออกเสียง) ได้ลงคะแนนเลือก พล.อ.ประยุทธ์ เ...

[ INTERREGNUM - EP08 สภาวะยกเว้น: ความคุ้มกันตามรัฐธรรมนูญของกษัตริย์กับการพิจารณาคดีหลุยส์ คาเปต์ ] ภายหลังงดใช้รัฐธรรมนูญ 1791 และระงับตำแหน่งกษัตริย์เป็นการชั่วคราวแล้ว มีการเลือกตั้งสมาชิกสภาชุดใหม่ ในครั้งนี้ได้ขยายสิทธิเลือกตั้งออกไปกว้างขวางมากขึ้น เปลี่ยนชื่อสภาเป็น สภา Convention ผลจากการขยายสิทธิเลือกตั้งนี้เอง ทำให้ได้สมาชิกสภาหัวก้าวหน้าฝ่ายซ้ายเข้ามามากขึ้น ในการประชุมสภานัดแรก สภามีม...

[ INTERREGNUM - EP07 สภาวะยกเว้น: “ชาติตกอยู่ในอันตราย!” ระงับตำแหน่งกษัตริย์ฝรั่งเศสชั่วคราว ในปี 1792 ] ภายหลังประกาศใช้รัฐธรรมนูญ 1791 แล้ว การเมืองฝรั่งเศสเกิดการต่อสู้กันระหว่างสภาแห่งชาติกับสถาบันกษัตริย์ แม้พระเจ้าหลุยส์ที่ 16 ทรงลงพระปรมาภิไธยในคำประกาศสิทธิมนุษยชนและพลเมืองในรัฐธรรมนูญ 1791 ยอมเป็นกษัตริย์ใต้รัฐธรรมนูญ แต่พระองค์ไม่ทรงเต็มใจเลย หลายกรณีเกิดจากแรงกดดันทางการเมือง เกิดจากกา...

INTERREGNUM - EP06 สภาวะยกเว้น : กษัตริย์หรือสภาแห่งชาติ : ใครคือผู้ให้กำเนิดรัฐธรรมนูญ 1791? ] พอดแคสท์วันนี้ผมพาทุกท่านไปดูบรรยากาศข้อถกเถียงที่น่าตื่นตาตื่นใจช่วงการเปลี่ยนแปลงระบอบการเมืองการปกครองจากสมบูรณาญาสิทธิราชย์ไปเป็นระบอบใหม่ โดยเฉพาะในช่วงปี 1791 ฝรั่งเศสขณะนั้นมีความพยายามร่างรัฐธรรมนูญขึ้นมา ทำให้มีข้อถกเถียงในสภากันมากว่าชาติคืออะไรกันแน่? ระหว่างกษัตริย์หรือสภาแห่งชาติ สรุปแล้วอำ...

[ INTERREGNUM - EP05 สภาวะยกเว้น : ปฏิวัติฝรั่งเศส 1789 ] ฝรั่งเศสในช่วงหลายร้อยปีที่ผ่านมา ได้มีการเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครองมาแล้วหลายครั้งจนแทบจะนับไม่ไหว นั่นคือเหตุผลที่ผมและนักวิชาการด้านสังคม การเมืองและกฎหมายสนใจศึกษาฝรั่งเศส เพราะมันเป็นเสมือนห้องทดลองและคลังความรู้ คลังประสบการณ์ของระบอบการเมืองการปกครองต่างๆ มากมาย มีทั้งข้อสังเกต ข้อที่น่าเรียนรู้จดจำไว้เป็นบทเรียน ข้อพึงระวัง และข้อที่...

[ INTERREGNUM - EP04 สภาวะยกเว้น - สมัยโรมัน ] . “Dictator” ที่หมายความว่า “เผด็จการ” หรือ “ทรราช” ที่เราเห็นว่าเป็นคำที่มีความหมายไม่ดีนั้นเพิ่งเกิดมาไม่นานในสายธารประวัติศาสตร์ แต่ก่อนหน้านั้น “Dictator” ในสมัยโรมันถือว่าเป็นคำที่มีความหมายในแง่บวก อันหมายถึงการมีตำแหน่งผู้นำสูงสุดเพียงคำเดียวที่มีอำนาจตัดสินใจเบ็ดเสร็จเด็ดขาดหากเกิดวิกฤตปัญหากรณีใดๆ ขึ้นมา . หากจะทำความเข้าใจระบบการเมืองการปกคร...

[ INTERREGNUM - EP03 #สภาวะยกเว้น : บทนำ ] . พอดแคสท์วันนี้ผมจะพาทุกคนไปดูสายธารประวัติศาสตร์ว่า #สภาวะยกเว้น ที่เราเจอกันในหลายประเทศทั่วโลกวันนี้ ไม่ได้เพิ่งมีในวิกฤตโควิดครั้งแรกเท่านั้น แต่สามารถย้อนสืบรากเหง้าไปได้ไกลถึงยุคโรมัน จนมาถึงโลกยุคปัจจุบันไม่ว่าเราจะเรียกมันว่าอะไรก็ตาม ( สถานการณ์ฉุกเฉิน, กฎอัยการศึก, กฎหมายฉุกเฉิน, ฯลฯ ) . แต่ "สภาวะยกเว้น" จะเกิดขึ้นได้ จะต้องมีองค์ประกอบเงิ่อนไ...

[ INTERREGNUM - Special Episode อินเทอร์เรคนุม ตอนพิเศษ ว่าด้วยเรื่อง “รัฐประหารโควิด” หรือ “Covid Coup d’état” และการรวมศูนย์อำนาจที่แตกเป็นส่วนๆ หรือ “Fragmented Centralization” ] “สภาวะยกเว้น” ไม่ว่าเราจะเรียกมันว่าอะไร ( สถานการณ์ฉุกเฉิน, กฎอัยการศึก, กฎหมายฉุกเฉิน, ฯลฯ ) จะเกิดขึ้นได้ ก็ต้องมีองค์ประกอบร่วมกันอยู่ 3 ประการ คือ 1.เกิดวิกฤตการณ์ 2.นำมาซึ่งการออกกฎเกณฑ์มาตรการที่มักจะให้อำนาจพิเ...

INTERREGNUM EP01 | ยุทธศาสตร์ Left Populism Chantal Mouffe นักคิดชาวเบลเยียมเสนอว่าในช่วงเวลานี้ เป็นช่วงเร่งด่วนอย่างยิ่งที่พวกเราจะต้องเข้าไปช่วงชิง “อำนาจนำ” หรือ “Hegemony” ซึ่งแต่เดิมเป็นของลัทธิเศรษฐกิจแบบเสรีนิยมใหม่หรือ Neoliberalism (ที่นับวันก็ร่วงโรยไปเรื่อยๆ) เพื่อสร้างอำนาจนำชุดใหม่ขึ้นมาที่มีความเป็นประชาธิปไตยมากยิ่งขึ้น แต่การจะทำเช่นนั้นได้ เราก็ต้องมียุทธศาสตร์ ซึ่งตั้งชื่อว่า “L...

พบกับพอดแคสต์ใหม่ของ ปิยบุตร แสงกนกกุล #Interregnum ว่าด้วยความรู้เรื่องการเมืองชนิดเข้มข้น : ในตอนนี้ ผมขอเชิญทุกท่านมารู้จักชื่อรายการ คำว่า "Interregnum" หรือช่วงเวลาแห่งรอยต่อจากสิ่งหนึ่งไปสู่อีกสิ่งหนึ่ง จากสิ่งเก่าๆ ที่โรยราแต่ยังไม่ตายจาก สู่สิ่งใหม่ๆ ที่กำลังส่งสัญญาณออกมาแต่ยังไม่ถือกำเนิด และสิ่งนี้มันเกี่ยวกับสังคมไทยเราอย่างไร? ลองฟังกันดูครับ ต้องขออภัยด้วยที่ EP นี้เป็นการทำครั้งแรก...