Strefa Kultur Uniwersytetu SWPS

Literatura dziecięca stanowi często jeden z pierwszych elementów rozwijających wyobraźnię dziecka i kształtujących jego obraz świata. To także źródło wiedzy o relacjach dobra ze złem, o kodach kulturowych i o wartościach. Na skandynawskiej literaturze dziecięcej wychowały się w Polsce pokolenia; wystarczy wspomnieć baśnie Hansa Christiana Andersena czy książki Astrid Lindgren, autorki „Dzieci z Bu...

W naszych podcastach w Strefie Kultur Uniwersytetu SWPS już wiele razy rozmawialiśmy o kobietach w różnych częściach świata. Dziś rozmawiamy o tym, jak wygląda ich sytuacja na rynku pracy we Włoszech, Skandynawii, krajach anglojęzycznych i hiszpańskojęzycznych. W jakich rolach i sektorach kobiety pracowały praktycznie od zawsze? Od kiedy kobiety pracują masowo poza domem i jakie wydarzenia się do...

Wycieczki górskie, seanse filmowe i opowieści kryminalne jako sposób na celebrowanie Wielkanocy? Dla Skandynawów to nic nowego, obchodzą święta inaczej niż my. Choć także dla nich to okazja do spotkań z rodziną i przyjaciółmi. A jak było kiedyś? Jakie obrzędy i przesądy przeniknęły do chrześcijańskiej Wielkanocy? Na czym polegało świętowanie wiosennej równonocy w okresie przedchrześcijańskim? Czy...

Szeroka publiczność kojarzy Kolumbię z Pablo Escobarem, serialem „Narcos” czy Shakirą. Popularne w naszym kraju są również powieści kolumbijskich pisarzy mężczyzn, takie jak „Sto lat samotności” Gabriela Garcíi Márqueza czy „Rosario Tijeras” Jorge Franco. Czy kolumbijskie pisarki mogą nam opowiedzieć coś więcej albo – coś nowego o tym kraju? Jak doświadczenie trzech pisarek z trzech różnych pokole...

Silne rodzinne więzi to od zawsze kluczowy element włoskiej kultury i życia społecznego. Humorystyczne określenie „włoska rodzinka” wywołuje jednoznacznie skojarzenia z przyjaznym i pełnym gwaru otoczeniem. Ale to nie jedyna odsłona włoskich relacji. To jednocześnie długa historia tradycyjnego podziału ról, kultury macho i patriarchatu, który zwłaszcza na południu kraju daje o sobie znać także i d...

Norwegia uchodzi za jeden z najbardziej przyjaznych i tolerancyjnych krajów na Starym Kontynencie. Na stałe mieszka tam ponad 100 tys. Polaków, a rocznie kraj odwiedzają miliony turystów z całego świata. Wielu z nich rusza w tę podróż, mając jedynie stereotypową wiedzę wyczytaną na szybko w przewodniku. Tymczasem hasła: „fiordy i Wikingowie” to zdecydowania za mało, żeby naprawdę poznać i zrozumie...

U wielu z nas hasło „kuchnia włoska” wywołuje stereotypowe skojarzenia: pizza i spaghetti. Tymczasem włoskie gotowanie to znacznie więcej – to złożona kulinarna przestrzeń, która ma swoje tajemnice i tematy tabu… Co Włochom przeszkadza w cappuccino pitym po kolacji i sypaniu parmezanu na ryby? Dlaczego we Włoszech można umieścić w ogłoszeniu zapis „proszę dzwonić w porze posiłków” i wszyscy wiedzą...

W 2023 roku wyemitowaliśmy rozmowę pt. „Kobiety w różnych częściach świata”, która spotkała się z bardzo dużym zainteresowaniem odbiorców. Dlatego w 2024 roku wracamy z kolejną odsłoną rozmowy na ten temat. Okazuje się bowiem, że sytuacja kobiet w Skandynawii, Włoszech, krajach hiszpańsko- i anglojęzycznych wcale nie jest ustabilizowana, a wywalczone, zdawałoby się, raz na zawsze prawa, mogą być o...

W fascynującym świecie języków skandynawskich, dialekty stanowią klucz do poznania lokalnej tożsamości, kultury i historii. Mają także znaczenie praktyczne, bo ułatwiają lub utrudniają naukę języka. Pozwalają też rozprawić się z kulturowymi stereotypami. Ile jest dialektów w Skandynawii, jak bardzo są zróżnicowane i od czego to zależy? W jaki sposób wpływają one na poczucie wspólnoty? Jak są postr...

W ostatnich miesiącach, jeśli mowa o Argentynie, słyszymy przede wszystkim o jej nowym barwnym i kontrowersyjnym prezydencie, Javierze Mileim. Mówi się o tym, że jest anarchokapitalistą, zwolennikiem sprzedawania ludzkich organów, ale jednocześnie przeciwnikiem zalegalizowanej w Argentynie aborcji. Kto stoi za Javierem Mileim i dlaczego są to głównie kobiety? Czy nowy prezydent jest tylko marionet...

Każdy, kto interesuje się wydarzeniami politycznymi nie raz śledził pewnie jego relacje z Sejmu. Przenikliwe pytania, błyskotliwe komentarze i celne riposty to, bez dwóch zdań, jego znaki rozpoznawcze. Radomir Wit, bo o nim mowa, mógłby stać się inspiracją dla wszystkich, którym marzy się praca reportera czy komentatora życia publicznego. W rozmowie z dr Sylwią Szostak, Radomir Wit opowie o swojej...

W ostatnich latach w Polsce pojawia się coraz więcej festiwali kina oraz platform VOD oferujących wybrane latynoamerykańskie produkcje polskiemu widzowi. Czasem jednak w natłoku propozycji mogą nam umknąć te, na które szczególnie warto zwrócić uwagę. Przy popularności produkcji takich jak „Narcos” łatwo też zbudować sobie zniekształcony obraz latynoamerykańskiej rzeczywistości. Na ile rynek między...

W szwedzkich dziełach literackich z drugiej połowy XIX wieku i pierwszej połowy XX wieku odnajdujemy interesującą opowieść o dążeniu kobiet do równouprawnienia. Pomimo że Szwecja, podobnie jak inne kraje skandynawskie, jest teraz liderem w dziedzinie równości płci, historia ta ukazuje, jak długa i trudna była droga kobiet do uzyskania pełnych praw. Literatura szwedzka z tego okresu, szczególnie dz...

Czy w czasach animacji 3D i globalnej dostępności bajek z dowolnej części świata, rysunkowa historyjka o uproszczonej warstwie fabularnej i umownej kresce ma szanse na zainteresowanie małych widzów? Otóż ma! Co zatem sprawia, że kultowa dla pokolenia 40+ animowana seria „Bolek i Lolek” wciąż przyciąga dzieci przed ekrany? Na czym polega ponadczasowość kreskówki sprzed… ponad pół wieku? Ten i wiele...

„Przyjaciele” – amerykański serial komediowy emitowany przez stację NBC w latach 1994–2004, trafił na ekrany ponad stu krajów świata. Historia sześciorga przyjaciół z Manhattanu szybko zyskała status kultowej i dla wielu pozostaje taka do dziś. Mówi się nawet, że był to serial „formacyjny” dla pokolenia 35 plus, swego rodzaju „okno na świat”, bo sitcom pod płaszczykiem czystej rozrywki przemycał p...

W skandynawskich opowieściach wszelkiego gatunku rozkochał się cały świat. Specyficzna, nierzadko mroczna, narracja charakterystyczna dla skandynawskich twórców ma stałe i wierne grono odbiorców. Powieści, sagi czy baśnie dla dzieci łączy też to, że chętnie odwołują się do ludowych korzeni, czerpią z legend. Kto choć raz nie słyszał np. o trollach, stworzeniach wywodzących się z wierzeń i mitologi...

W związku z dużym zainteresowaniem, jakim cieszy się nasz podcast Bond, "Coco" i Día de Muertos. Meksykańska religijność w XXI wieku wracamy z kolejną odsłoną opowieści o meksykańskiej religijności w XXI wieku. W ostatniej dekadzie coraz częściej widujemy wizerunek Świętej Śmierci na tatuażach czy produktach popularnych marek odzieżowych. Czym jest kult Świętej Śmierci (Santa Muerte)? Czym różnią...

Indie nie gościły jeszcze jako temat w serii Projekt Azja. Czas to zmienić, a dobrą ku temu okazją jest „focus indyjski” na nadchodzącym Festiwalu Filmów Azjatyckich Pięć Smaków. Filmy wyselekcjonowane na festiwal pokazują bardzo różne aspekty współczesnych Indii: wciąż silnie obecną stratyfikację społeczną, rytuały codziennego życia (zarówno religijne jak i świecie), zróżnicowanie kulturowe, czy...

Cultural and Creative Sectors (CSS) are a robust part of the Chinese economy. With increasing central control in the Xi Jinping era, they are subject not only to the ebbs and flows of the ultra-competitive Chinese market, but also to the ever-changing policies of the state. What is the specificity of the Chinese cultural field? What is it’s organisational and budgetary structure? How far do the va...

“Coco” to jeden z najbardziej znanych i lubianych filmów amerykańskiej wytwórni Pixar, który od daty swojej premiery w 2017 roku pobudza wyobraźnię widzów na całym świecie, monopolizując wizję tego, w co wierzą Meksykanie i jak obchodzą Święto Zmarłych. Z kolei w “Spectre”, 24. odsłonie przygód Jamesa Bonda, Meksyk pojawia się tylko na początku, ale za to w postaci robiącej olbrzymie wrażenie, gig...

Due to three years of COVID-19 restrictions and the strengthening of Xi Jinping’s authoritarian rule, our grip on the latest developments in Chinese culture here in Europe has loosened. The deepening of the ideological divide between the „collective West” and the PRC has made it even more challenging to understand the changes in Chinese society over the last few years. The further we drift apart,...

Od kilku lat w Polsce coraz częściej słyszymy o feminatywach, czyli nazwach zawodów i funkcji z “żeńskimi końcówkami”. Widzimy stosowanie takich form jak gościni, wykładowczyni, a nawet chirurżka. Dla jednych to nowa norma, dla innych niezrozumiała i niepotrzebna “nowomowa”. Z drugiej strony, wraz z coraz większą liczbą osób nie identyfikujących się z binarnym podziałem na kobiety i mężczyzn powst...

9 kwietnia 1940 r. Norwegia została zaatakowana przez nazistowskie Niemcy, a po 62 dniach stawiania oporu siły zbrojne Norwegii złożyły broń. Gdy legalny rząd udał się na emigrację, zawiązały się kolaboracyjne władze, na czele których stanął Vidkun Quisling, przewodniczący norweskiej partii faszystowskiej NS (Nasjonal Samling). Dziś jego nazwisko jest symbolem narodowej zdrady i przypomina o czarn...

Trwająca już ponad półtora roku inwazja Rosji na Ukrainę przedefiniowała nie tylko europejski, ale i światowy porządek. Wbrew intencjom agresora, wojna w Ukrainie doprowadziła do zmiany strategii militarnej wielu krajów, a w jej efekcie m.in. do rozszerzenia Traktatu Północnoatlantyckiego. 18 maja 2022 roku wniosek o przystąpienie do Sojuszu złożyły Szwecja i Finlandia. Finlandia stała się 31. czł...

Tysiące amerykańskich scenarzystów filmowych, serialowych i telewizyjnych rozpoczęło strajk 2 maja tego roku. Protest trwa już ponad 100 dni, tymczasem negocjacje z wytwórniami filmowymi utknęły w punkcie martwym. Tym samym strajk autorów okazał się dłuższy niż analogiczne, historyczne dla branży, protesty z końca 2007 roku, zakończone wiosną 2008 r. Z jakimi postulatami tym razem wystąpili twórcy...