Ses Olsun

Mario Benedetti’nin, kendi ifadesiyle, 'bir takıntıya dönüşen anlaşılır olmak güdüsü', şiirleri kadar öyküleri, romanları kadar oyunları için de geçerli. O bize edebiyatın açtığı çeşitli kanallarda, uzun kulaçlar atmayı gösteriyor. Üstelik bugüne kadar hiç denemediğimiz yöntemlerle, aklımızdan pek az geçirdiğimiz düşüncelerle. Onun öyküleri hayatın hissedilen yanına denk düşüyor. Bu yüzden onu oku...

Edebiyat, kimi zaman en yaşanılası dünyanın kapılarını açıp cömertçe bizi içeri alıyor; kimi zaman yaşadığımız dünyanın katlanılmaz yanlarını gözler önüne seriyor. Konunun ağırlığı hafifleyecek diye bir şart yok, ama okunduğu an yazarla okur bir araya geliyor, yükü birlikte sırtlıyor. Okurken, omuzlarımızda olduğu kadar yüreklerimizde ve aklımızda bir ağırlık bırakan, ama bunu birlikte kaldırmaya...

John Berger soruyor: "Bir resim ne zaman biter?", Bir Zamanlar Bir Resimde metninde, bunun ve birçoğunun cevabını arıyor.  Berger, okurlarına yalnızca günü, zamanı, yaşamı hissettiren metinler değil; sanatı anlama ve okuduğuyla bir olma hali de sunuyor. Onu Türkiye’de kurduğu dostluklardan, resim sanatı ile ilgili düşüncelerinden, önce BBC’de yayınlanan daha sonra kitap haline gelen Görme Biç...

53 yaşındaki bir kadının, 28’indeki bir kadına söyleyeceği bir şey var, kadınların birbirinden öğreneceği çok şeyin küçük ama pek önemli bir kısmı: Hayatının kontrolü insanın kendinde olmalı, bunun için insan sorgulamayı hiç bırakmamalı. Bu hafta, Sine Ergün’ün kaleminden sıcak, bilge bir sohbet Ses Olsun istedik, ‘Neden ve Ne İçin’ yayında. Keyifli dinlemeler!

Bu kez, edebiyatın pek çok dalında ürettikleriyle okurlarına eşsiz bir miras bırakan Yaşar Kemal'in bir röportajı Ses Olsun dedik. Onun büyük bir incelik ve ustalıkla edebiyata dahil ettiği röportaj türü, edebiyatın sınırlarının ne kadar geniş, derinliğinin ne ölçüde büyük olduğunu gösteriyor bize. Yaşar Kemal'in yazdıklarını okurken dilimizde kalan o masalsı tat, röportajları ile bizi başka bir y...

Öykünün ikinci yarısı yayında. İç savaşlar, iklim değişikliği, petrol canavarları, umut arayışları… Göçün birçok sebebinin ardında gözyaşları, acı ve karanlık var. Fawaz Husên, Atmaca adlı öyküsünde, iki dostun göçten yıllar sonra kavuşmasını öyle sıcak anlatıyor ki yaşanan acı, derinden bir mutlulukla karışıp hüzünlü bir gülümsemeye dönüşüyor okuyanın yüzünde. Bakalım dinleyen için de öyle olacak...

İç savaşlar, iklim değişikliği, petrol canavarları, umut arayışları… Göçün birçok sebebinin ardında gözyaşları, acı ve karanlık var. Fawaz Husên, Atmaca adlı öyküsünde, iki dostun göçten yıllar sonra kavuşmasını öyle sıcak anlatıyor ki yaşanan acı, derinden bir mutlulukla karışıp hüzünlü bir gülümsemeye dönüşüyor okuyanın yüzünde. Bakalım dinleyen için de öyle olacak mı?

Bu hafta Baudelaire’den bir küçük düzyazı şiir, 'Ses Olsun' dedik ve Paris Sıkıntısı kitabından pek sevdiğimiz “Herkese Kendi Düşü”nü seslendirdik. “Omuzlarınızı ezen, sizi toprağa doğru çeken zamanın korkunç ağırlığını duymamak için, durmamacasına sarhoş olmalısınız. Ama neyle? Şarapla, şiirle ya da erdemle, nasıl isterseniz, ama sarhoş olun.” der Baudelaire, yaşama dair sıkıntısını da çözümlerin...

Etgar Keret (1967-..) İsrailli bir öykü, çizgi roman ve senaryo yazarı.  Nimrod Çıldırışları, Tanrı Olmak İsteyen Otobüs Şoförü ve Samir El Youssef ile ortak çalışması Gazze Blues Avi Pardo çevirisiyle Türkçe'ye kazandırılmış kitapları arasında. Çağdaş edebiyatın yaratıcı yazarlarından biri olan Keret, ironik öyküler yazıp takıntılı ve tuhaf karakterlere yer verir. "Hayatı yazdığım gibi yaşas...

Evde iki çocuk, birinin hikayesini diğerinden dinliyoruz. Havva anlatsa kendi hikayesini, o neler derdi kim bilir? Murat Özyaşar, öğrencilerinden Havva'ya mektup yazmalarını istemiş. Ardından Havva'ya Mektuplar adlı bir kitapta toplanan bu mektuplarından birinde, öğrencilerden biri Havva'ya ses vermiş ve bakın ne demiş: "Merhaba ben Havva. Size bu mektubu çok hızlı yazıyorum çünkü ömrüm yetmeyebil...

Füsun Akatlı, Nezihe Meriç için “En bungun, en umutsuz, umarsız öyküleri bile sonunda feraha çıkar.” demiş. Zor Yokuşu'nda da görüyoruz: Mektubu yazan kadın, yazdığı kişi kadar kendisiyle de hesaplaşıyor; Meriç'in diğer kadın karakterleri gibi cesur, kendi çelişkilerinin farkında, içindeki çatışmadan kaçmıyor. Umutsuzluğu, bungunluğu başka türlü bir hayatın mümkün olduğuna inanmasından geliyor – b...

Dışarıda ararken burnumuzun dibindekini kaçırıyor olabilir miyiz bazen? Cevabı, Ayfer Tunç'un Doğru adlı öyküsünde.

Bu hafta öykünün, öykücülüğün ne olduğunu Ahmet Büke'nin Sait Faik'e yazdığı satırlar üzerinden düşünüyoruz. Öykücünün kaderi sizce de bir damladan deniz olmaya çalışmak mı?

Barış Bıçakçı'nın kaleminden, o pek tanıdık anneanne-torun günlerinden biri.

Yeniyetme bir delikanlı olarak yaşadığı İkinci Dünya Savaşı sırasında, bombalar altında yıkılan Selânik’te yazarın kendi aile çevresinde gelişen traji-komik olaylarla örülen bu öykülerin ayrıntılarında Yunanistan’ın gizli çağdaş tarihini bulmak mümkün. Yeni gelişmekte olan bir toplumsal yapının kuruluş sancıları içinde yaşama tutunmaya çalışan küçük insanın sıkıntıları, artık kaybolmaya yüz tutan...