Reportaż Radia Lublin

W Niemcach pod Lublinem w latach 1942 -1944 funkcjonował Obóz Pracy Budowlanej Baudienst 401 Niemce. Młodzi Polacy, tzw. junacy, zmuszani byli do pracy na rzecz fabryki amunicji, miejsca zwanego przez okoliczną ludność „Mulakiem". Na wiele lat historia obozu mieszczącego się w szkole w Niemcach została zapomniana. Pani Teresie Zembrzyckiej, autorce dokumentującej w książkach dzieje Niemiec i...

Bohaterem reportażu jest entuzjasta lokalnej historii Wojciech Werus z Krasnegostawu, który wspólnie z kolegami założył Stowarzyszenie Historyczno-Poszukiwawcze „Wolica”. Na tiktoku publikuje filmy o odkryciach i działalności grupy, wzbudzając duże zainteresowanie. Udajemy się do lasu z mikrofonem, wykrywaczem metali, saperką i w towarzystwie „detektywa historii. Oprócz tytułowego bohatera, czyli...

Opowieść o pierwszej misji Cichociemnych. Nocą z 15 na 16 lutego 1941 r. w ramach operacji „Adolphus” z Wielkiej Brytanii wystartował samolot RAF-u i skierował się w stronę okupowanej Polski. Była to pierwsza misja cichociemnych, żołnierzy należących do elity polskiej armii podziemnej. Wzięło w niej udział trzech Cichociemnych. Błąd w nawigacji sprawił, że wylądowali w niewłaściwym miejscu. Niemcy...

Był sportowcem, a potem został fotografem. Z aparatem jeździł w miejsca konfliktów zbrojnych. Napisał książkę "13 wojen i jedna", która miała być remedium na zespół stresu pourazowego z którym się zmagał. Dziś nie ma go wśród nas. Krzysztof Miller 9 lat temu przyjechał do Lublina otworzyć wystawę "Niedecydujący moment" i spotkać się ze słuchaczami Akademii Odkryć Fotograficznyc...

Cmentarze z czasów I wojny światowej na terenie gminy Jabłonna, gdzie jest aż 5 miejsc masowych pochówków żołnierzy z 1914 i 1915 roku, bo front przez te tereny przechodził dwukrotnie, są niemal zapomniane. A jest tam pochowanych łącznie około 2 tysięcy osób. Pamięć o wydarzeniach i poległych przywraca historyk sztuki Marzena Gałecka.

Tytuł reportażu pochodzi z wystąpienia redaktora Marka Zająca podczas konferencji zorganizowanej w 10. rocznicę śmierci abp. Józefa Życińskiego. Uczestnicy mówili o ponadczasowości przesłania lubelskiego metropolity. Autorka sięga do archiwalnych nagrań felietonów, spotkań i homilii abp. Józefa Życińskiego.

Rano Niemcy otoczyli miejscowość i popędzili ludzi na stację kolejową i zagnali do pociągu, który wyruszył w niewiadomym kierunku. Po drodze, w wagonach bydlęcych, mieszkańcy modlili się, śpiewali pieśń „Już idę do grobu, smutnego, ciemnego". Niektóre z kobiet zaczęły rodzić. Ci, którzy doświadczyli tych traumatycznych przeżyć, po latach, z emocjami w głosie, opowiadają o tamtych wydarzeniach i o...

Historia odkrywania ludzkich losów i przebiegu wydarzeń, które doprowadziły we wrześniu 1943 roku w miejscowości Moszenki (gmina Jastków w woj. lubelskim), do śmierci właścicielki gospodarstwa Zofii Wysmulskiej i Marianny Barszcz, szesnastoletniej dziewczyny, pomagającej jej w zagrodzie. Obie kobiety zginęły wraz z kilkoma ukrywającymi się u nich Żydami. Poszukiwania wszelkich informacji na ten te...

Filip żyje tu i teraz, nie gra na lirze i  nie czaruje swą muzyka bogów i dzikich bestii ale potrafi tak jak Orfeusz przenieść swa miłość poza granice pamięci. Grecki bohater po śmierci żony Eurydyki udał się do Królestwa umarłych aby błagać boga Hadesa o wypuszczenie ukochanej. Zagrał na lirze tak pięknie że władca podziemi zgodził się oddać mu żonę pod jednym warunkiem. Orfeusz nie mógł spojrzeć...

Od lat 70. ubiegłego wieku w publikacjach dotyczących historii Gminy Strzyżewice w powiecie lubelskim, pojawiały się informacje o kilkukrotnym pobycie na tym terenie króla Władysława Jagiełły. Dopiero kilka lat temu sędzia Ferdynand Rymarz, który już długo bada historię regionu, w którym mieszka, natrafił na dokument potwierdzający jedną z wizyt, we wrześniu 1416 roku, a więc 6 lat po bitwie pod G...

110 000 Polaków, w tym 30 000 dzieci, było objętych akcją wysiedleńczą przez Niemców w czasie okupacji. Zamojszczyzna była terenem szczególnie dotkniętym Generalnym Planem Wschodnim. To tu wypróbowywano metody kolonizacji na terenach nieniemieckich. Szczególnie okrutny los spotkał dzieci, określane dziś mianem „Dzieci Zamojszczyzny”. Mijają lata od tamtych wydarzeń, a czas powoli zaciera ślady dra...

Co robimy ze swoim życiem? Jak dużo czasu mamy? Co lub kto kryje się miedzy jedna a druga wskazówką zegara?

Zbadać nieodkryte, nazwać nienazwane, opisać, objaśnić, narysować mapy - to zadania, jakie sobie wyznaczył Sir Paweł Edmund Strzelecki Polak - odkrywca interioru Australii. Swojej misji geografa, geologa, kartografa i etnografa gotów był poświęcić wszystko: skromny majątek, miłość, zdrowie, a nawet życie. Dla następnych pokoleń stał się symbolem determinacji w odkrywaniu tajemnic, jakie kryje ziem...

80 lat temu, 19 grudnia 1943 roku, Niemcy wraz z nacjonalistami ukraińskimi dokonali pacyfikacji wsi Potok Górny w powiecie biłgorajskim. Była to prawdopodobnie zemsta za zamordowanie przez polskie podziemie jednego z Ukraińców, który dawał się we znaki miejscowej ludności. W odwecie spalono wiele budynków i zabito kilkadziesiąt osób, zarówno z Potoka, Zagródek i Dąbrówki. Jedną z ofiar był probos...

Świat traci pamięć na demencję zapada coraz więcej ludzi. Blog anonimowej opiekunki, której mąż cierpi na chorobę Parkinsona, pozwala prześledzić kolejne stadia choroby prowadzącej do otępienia i poznać emocje towarzyszące nieoczekiwanym wyzwaniom oraz dramatycznym sytuacjom. Jednocześnie uczestniczymy w życiu pacjentów z domu opieki „Arkadia”. Audycja uświadamia brutalną prawdę, że otępienie może...

Zbrodnie, występki, zaskakujące wyroki sądów - XVII wieczna "Księga złoczyńców" opisuje to wszystko ze szczegółami i choć minęło kilkaset lat, zmieniły się epoki to ludzka niegodziwość wydaje się być niezmienna. W zaułkach Starego Miasta w Lublinie nadal czai się niebezpieczeństwo. Grand Prix Marulić 2001 Przewodnik Józef Kus, tekst czyta Paweł Sanakiewicz, muzyka i realizacja Artur Gior...

Gwidon Borucki był pierwszym wykonawcą pieśni "Czerwone maki na Monte Casino". niewiele osób jednak o nim pamięta. Miał pecha po tym jak jego żona Irena wpadła w oko generałowi Andersowi i dynamiczna kariera artystyczna Boruckiego załamała się. Jego żona została drugą panią Anders a on wyemigrował aż do Australii. Jego losy opisała Bogumiła Żongołłowicz jedna z bohaterek audycji. Realiza...

Reżyserka dźwięku na kuchennym blacie i salon wypełniony krzesłami, dwie kolumny nad oknami i w takiej rodzinnej atmosferze w domy Beaty i Damiana występują artyści, których nazwiska zapełniają sale koncertowe. Dlaczego decydują się na tak kameralne występy, kto na nie przychodzi, co z tego wszystkiego mają gospodarze, którzy otwierają swój dom czasem dla kilkudziesięciu nieznanych sobie do końca...

W czasie II wojny światowej w Józefówce w powiecie tomaszowskim za działalność partyzancką Niemcy rozstrzelali żonę i sześcioro dzieci Stanisława Greszty ps. "Kwiatek". Świadkiem egzekucji był sołtys Tomasz Bieńko. Dziś jego wnuk Tadeusz Stanibuła przy pomocy mieszkańców wzniósł niewielki pomnik w miejscu zbrodni. W tym czasie historią rodziny Gresztów zainteresował się autor reportażu....

Był człowiekiem renesansu - jak mówi o nim wnuczka Ewa Bajkowska. Był bardzo muzykalny. Zdobył wykształcenie prawnicze. Został adwokatem, a potem prezydentem miasta. Wacław Bajkowski, bohater dzisiejszego reportażu, odegrał ważną rolę w procesie odrodzenia się państwowości polskiej w Lublinie u progu odzyskania niepodległości, jeszcze w czasach zaborów.  Fot. Wacław Bajkowski (zdjęcie z zasobów Ar...

Waldemar Babinicz był pisarzem, pedagogiem, regionalistą, etnografem i dziennikarzem, założycielem Uniwersytetów Ludowych. Ostatni rok życia spędził w Nałęczowie. Pierwszą pracę naukową napisała o nim Wanda Tokarczuk, matka Noblistki, która także była nauczycielką na Uniwersytecie Ludowym. Waldemarowi Babiniczowi poświęciła swoją pracę magisterską. Praca zachowała się w bogatym archiwum, które obe...

Jerzy Nowosielski łączył sztukę bizantyńską, ze sztuką nowoczesną i metafizyką ikon. Na Zamku Królewskim w Warszawie można zobaczyć wystawę jego obrazów. Oprowadzi nas po niej kuratorka Monika Przypkowska. O swoich spotkaniach z artystą opowiedzą też jego studenci z krakowskiej ASP: Joanna Barczyk i Piotr Łucjan (artystka i artysta tworzący w Lublinie). Na zdjęciu obraz "Portret skrzypaczki&q...

Tamara Łempicka w Lublinie nigdy nie była, ale to tu w Muzeum Narodowym jest teraz prawdopodobnie najwięcej prezentowanych na stałej wystawie dzieł artystki. Jej obraz ostatnio sprzedano za 14,7 mln dolarów. Jak to się stało, że obrazy najdroższej polskiej artystki trafiły do Lublina? Kim była i jest dla historii sztuki Tamara Łempicka ?

80 lat temu zginął męczeńską śmiercią z rąk nacjonalistów ukraińskich i żandarmerii niemieckiej ks. Błażej Nowosad. Miał wówczas 40 lat. Jakim był księdzem i człowiekiem, jaki miał charakter, podejście do ludzi o tym opowiadają członkowie najbliższej rodziny. Kim jest dla lokalnej społeczności Wożuczyna, koło Tomaszowa Lubelskiego, gdzie mieszkał przez kilkanaście lat i w jaki sposób postanowili g...

Eugeniusz Kasprzak, chłopak z lubelskiej dzielnicy Bronowice, w czasie II wojny walczył w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie. Między innymi pilotował samoloty, które zrzucały nad okupowaną Polską cichociemnych. Pisał wspaniałe wiersze, pięknie rysował, prowadził wyjątkowy dziennik. Po latach dziennik trafił do Polski w ręce młodszego brata Zbigniewa, który traktował go jak relikwie a brat Gien...