Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka

Czytanie sprawia, że więcej wiemy, możemy oderwać się od rzeczywistości, poznać nieznane historie… A co jeśli czytanie pozwala nam też pokonać granicę czasu i przestrzeni i uzyskiwać tak nieograniczone zbiory doświadczeń, że musielibyśmy żyć co najmniej 1000 lat, by przeżyć je bezpośrednio? I co jeśli na to wszystko istnieją dowody naukowe? Czytając, nasz mózg wchodzi w ciało bohatera literackiego...

Po wdrożeniu przez Javiera Milei wielkiego planu reform – i osiem miesięcy po wyborze tego kontrowersyjnego polityka na prezydenta – przyglądamy się z bliska Argentynie. Dlaczego Argentyńczycy zagłosowali na człowieka, który epatuje agresją i jest nieprzewidywalny? Czym dziś żyje ten 46-milionowy kraj? Kto rządzi argentyńskimi klubami piłkarskimi? Odwiedzamy stadion Boca Juniors, najpopularniejsze...

W 6. odcinku "Raportu - sezonu nieogórkowego" rozmowa o emocjach, które w wielu z nas buzują odkąd Rosja ponownie napadła na Ukrainę. Od ponad dwóch lat obserwujemy działania dyplomatów i sytuację na froncie; nauczyliśmy się, gdzie jest Chersoń, a gdzie Charków – ale przecież wciąż zastanawiamy się też: co dalej? Czy i gdzie zatrzyma się Putin? Czy wojna dotrze do Polski? Lęk przed nią p...

Czy tchórz może pisać o odwadze? A łotr o dobru? Co jest ostatecznym świadectwem pisarza - jego powieść czy jego biografia? Czy można i czy należy oddzielać dzieło od twórcy? Czy mały człowiek może być wielkim artystą? Jaką rolę odgrywa literatura? Czy powinna opisywać świat i kondycję człowieka? Czy chronić nas przed złem? To pytania, na które poszukamy odpowiedzi w tym odcinku Raportu o książkac...

Nie spełniły się nadzieje milionów Wenezuelczyków na zmianę prezydenta – władze ogłosiły, że wybory wygrał Nicolás Maduro. Opozycja twierdzi, że wybory sfałszowano, miejsce nadziei zajęły zaś gorycz i złość: w Caracas i innych miastach Wenezueli trwają protesty. Z kraju wyjechało już niemal 8 milionów ludzi. Czy dołączą do nich kolejni? Jak imigrantów z Wenezueli przyjmują pamiętający własną dykta...

W piątym odcinku "Raportu - sezonu nieogórkowego" porozmawiamy o tym, jak wstyd i lęk dziurawią nam język... obcy język. Dlaczego boimy się rozmawiać w języku obcym, dlaczego często krępujemy się, gdy musimy porozmawiać po angielsku? Nawet jeśli całkiem dobrze umiemy po angielsku. A nawet jeśli nie całkiem dobrze umiemy, to czy powinniśmy się tego wstydzić? Z czego wynikają nasze komplek...

„To jest moja osobista wojna z Putinem o język rosyjski. A droga do przywrócenia godności języka i kultury rosyjskiej prowadzi przez zwycięstwo Ukrainy w wojnie z Rosją” – mówi Michaił Szyszkin, rosyjski pisarz, gość dzisiejszego odcinka Raportu o książkach. I dodaje: „Kiedy zaczyna się wojna i tragedia, literatura zawsze przegrywa. Literatura niemiecka nie uchroniła ludzkości przed Auschwitz. A l...

Dwie główne organizacje palestyńskie Hamas i Fatah zawierają porozumienie o powołaniu rządu jedności narodowej, a premier Izraela po raz czwarty występuje przed połączonymi izbami Kongresu broniąc metod prowadzenia wojny przez Izrael i proponując zawarcie antyirańskiego sojuszu. Jak zmiany polityczne w Waszyngtonie wpłyną na Izrael i Palestyńczyków? Czy dojdzie do wojny Izraela z Hezbollahem i jak...

Dziś o słowie na „S”, które w ostatnich miesiącach wywołuje mnóstwo emocji, zwykle skrajnych, gdzieniegdzie stało się synonimem społecznej i politycznej opresji, a przeciwnicy tego, co to słowo oznacza traktują je, jak klucz do wyjaśnienia zła, którego dziś doświadczają mieszkańcy Bliskiego Wschodu. My zaczniemy od wyjaśnienia: czym jest syjonizm – bo o nim mowa. Skąd się wziął, na czym polega jeg...

Co dzieje się z naszą młodością, miłością, przyjaźnią i marzeniami, kiedy dorastamy w kraju, który zostaje przejęty przez bandytów? „Pewnie zakładano, że gramatyka i matematyka wystarczą, żeby przygotować człowieka do życia, ale nie nauczyłam się nadążać za zawrotnymi przemianami w kraju, który przez siedemdziesiąt lat ukrywał pod maską swoją prawdziwą twarz”  - mówi narratorka powieści Nino Harat...

Donald Trump oficjalnie zatwierdzony jako kandydat Republikanów na prezydenta USA, a J. D. Vance jako kandydat na wiceprezydenta. W ponad półtoragodzinnym przemówieniu na konwencji Republikanów w Milwaukee Trump opowiedział o szczegółach zamachu mówiąc, że przeżył, bo „Bóg jest po jego stronie”. Kandydat Republikanów zapowiedział zakończenie wszystkich konfliktów międzynarodowych i budowę żelaznej...

Skoro lato - to podróże, skoro podróże – to samoloty. W 3. odcinku "Raportu - sezonu nieogórkowego" zapraszamy na rozmowę o lataniu. Nie o "technikaliach" czy karierze pilota, lecz o lotnictwie jako innym świecie, z którego można czerpać coś więcej niż bonusowe mile. Czy prowadząc samoloty, nabywamy emocji i wrażeń dostępnych wyłącznie dla pilotów? Czy, podobnie jak astronauci,...

Ten odcinek literackiego Raportu szczególnie polecam miłośnikom baśni i zapachu starych książek… A co, a raczej kto łączy jedno i drugie? Bracia Grimm – Jacob i Wilhelm. Znamy ich głównie z baśni, które nie tylko towarzyszyły większości z nas od dzieciństwa, ale także na trwałe wpisały się w naszą literacką wyobraźnię. To takie utwory, które mogłoby się wydawać, że zawsze po prostu były… A to niep...

Były prezydent USA Donald Trump padł ofiarą zamachu. W sobotę podczas wiecu wyborczego w Butler w stanie Pensylwania 20-letni Thomas Crooks próbował zabić Trumpa oddając do niego kilka strzałów. Polityk został ranny w ucho i szybko ewakuowany ze sceny przez agentów Secret Service. Jeden z uczestników wiecu zginął, dwóch zostało rannych. Donald Trump po kilku godzinach opuścił szpital bez fizycznyc...

Obietnica pomocy militarnej i politycznej dla Ukrainy, ale bez gwarancji i kalendarza członkostwa – to wynik szczytu NATO w Waszyngtonie. Rosja jest głównym zagrożeniem dla Sojuszu, a Chiny decydującym czynnikiem wspomagającym agresję Rosji na Ukrainę – głosi deklaracja końcowa. Skąd ta konfrontacyjna retoryka wobec Pekinu? Prezydent Biden upiera się, że jest najlepszym kandydatem w wyborach amery...

Był sobie kiedyś kraj, którego największą siłą była izolacja. Oddzielony od świata, nazywany był wyspą, chociaż nigdy nie miał dostępu do morza. Był jednak wyspą inności. Izolacji zawdzięcza szybkie wybicie się na niepodległość. W izolacji realizował śmiałe pomysły. Gospodarczo, politycznie i społecznie był wielką antytezą KOLONIALIZMU. Był niezależny, a o swoich mieszkańców dbał do tego stopnia,...

Drugie Chiny, a może wolne Chiny? Czy o tym właśnie myślimy, kiedy mamy Tajwan na końcu języka? Dlaczego tak trudno przychodzi nam myślenie o Tajwanie bez nawiązania do chińskiego Wielkiego Brata? Może dlatego, że czytamy za mało tajwańskiej literatury? Dlatego w tym odcinku Raportu o książkach opowiemy o Tajwanie widzianym oczami współczesnych tajwańskich pisarek i pisarzy - a to krajobraz, który...

W brytyjskich wyborach największa w historii porażka konserwatystów – po 14 latach do rządzenia wraca Partia Pracy. Powrotu do Europy raczej nie będzie, ale czy nowa władza przyniesie „nowe otwarcie” w relacjach z Unią? Co zwycięstwo laburzystów oznacza dla Wielkiej Brytanii i dlaczego po dość nudnej kampanii mieszkańcy Wysp tak licznie im uwierzyli? Jaki będzie premier Keir Starmer? Amerykański S...

Na początek trzeciego sezonu nieogórkowego porozmawiamy o traumie, wychodząc od doświadczenia Rwandy i ludobójstwa w tym kraju, do którego doszło w 1994 roku. Między kwietniem a lipcem śmierć, zwykle w okrutnych okolicznościach poniosło około 800 tysięcy ludzi,  głównie z plemienia Tutsi, choć nie tylko. Dziś nie o samym ludobójstwie, ale o sposobach radzenia sobie z nim. O tym, jak Rwandyjczycy p...

Trzy tytuły: „Powróceni”, „Raj” - i ten najnowszy - „Nad morzem” - to powieści Abdulrazaka Gurnaha, które ukazały się w polskim tłumaczeniu w ciągu trzech lat od nagrodzenia tego pisarza literackim Noblem. Kiedy miał osiemnaście lat Zanzibar - wyspa, na której się urodził stała się częścią Tanzanii, a obywatele pochodzenia arabskiego byli prześladowani. Wtedy wyjechał do Wielkiej Brytanii. Dziś na...

Sześcioro negocjatorów mianuje nowe władze Unii Europejskiej, a włoska premier porównuje Unię do oligarchii. Dlaczego prawica, która jest trzecią siłą w PE, nie brała udziału w negocjacjach? Węgry przejmują prezydencję Unii pod hasłem:  Make Europe Great Again , a Francja szykuje się do wygranej Zjednoczenia w wyborach parlamentarnych. W jakim kierunku zmierza Europa? Czy nowo wybrane władze będą...

Ponad 1300 osób zmarło podczas dorocznej pielgrzymki muzułmanów do Mekki w Arabii Saudyjskiej. Powodem była przede wszystkim ekstremalnie wysoka temperatura, ale także złe zarządzanie dorocznym wydarzeniem przez władze i nadużycia ze strony agencji zajmujących się pielgrzymami. Jak ta tragedia wpłynie na prestiż Arabii Saudyjskiej, która chce odgrywać czołową rolę w regionie? Gość: Krzysztof Płomi...

„Książki pozwoliły uniknąć mi rozpaczy, to one utrzymują mnie przy życiu. Są moim okopem, który chroni mnie przed światem” - mówi Arturo Pérez-Reverte. Zanim stał się autorem uwielbianych na całym świecie powieści, takich jak: „Szachownica flamandzka”, „Kapitan Alatriste” czy „Królowa Południa” przez 20 lat był korespondentem wojennym. I to właśnie wojna była dla niego intensywną szkołą, z której...

Koncern farmaceutyczny Pfizer pozwany za rzekome ukrywanie skutków ubocznych szczepionek na Covid. Co wiemy o skutkach wirusa cztery lata po wybuchu pandemii? Czy działania podjęte wówczas przez władze na świecie były skuteczne w ich zwalczaniu? Czy dalej mamy się bać Covidu, czy strach nie był dobrym doradcą nawet w najbardziej śmiercionośnym okresie pandemii? Producent czipów, firma Nvidia jest...

Korea Północna i Rosja podpisały układ o wzajemnej pomocy wojskowej w przypadku agresji na jeden z krajów. Pjongjang w pełni popiera rosyjską inwazję na Ukrainę – mówi Kim Dzong Un podczas wizyty Władimira Putina. Południowokoreańskie i zachodnie służby twierdzą, że Korea Północna dostarcza Rosji broń w zamian za żywność. Jak reagują na zbliżenie obu liderów Chiny? I co na to Korea Południowa? Goś...