Radio Jasna Góra

Piękno zbawia świat

Arts PL ↓ 169 episodes

Audycja o wybitnych dziełach sztuki chrześcijańskiej oraz ich twórcach. Porusza zagadnienia architektury, rzeźby i malarstwa od okresu wczesnośredniowiecznego po czasy współczesne. A przewodnikami w owej podróży po pięknie zawartym w sztucę są Izabela Banaszewska - historyk sztuki oraz o. Tomasz Mordziałek paulin.

Author

Radio Jasna Góra

Category

Arts

Latest episode

Jun 28, 2026

Where to listen?

Podcasts in the app Replaio Radio Coming soon

Podcasts are coming to the app soon. Install now and be the first to see a whole new take on podcasts

Get it on Google Play Install for free Android 5M+ downloads · 4.8 rating iOS soon

Episodes

Diego  Velázquez - Scena kuchenna z wieczerzą w Emaus 18.05.2025

To jeden z nieoczywistych obrazów, interpretacyjna łamigłówka, w którą malarz wciąga widza, jednocześnie wymagając od niego znajomości Biblii i bystrości umysłu. Velázquez każe nam zatrzymać się na istocie tego, co dokonało się w Emaus i zachęca by umiejętnie przesłanie orędzia o zmartwychwstaniu Chrystusa przenieść na naszą codzienność.

Tryptyk z Legendą św. Stanisława 11.05.2025

Gotycko – renesansowe, rzeźbione dzieło sztuki na sześciu przestrzeniach relacjonuje nam najważniejsze sceny z życia głównego patrona Polski. Hagiografia przenika się tutaj z legendą oraz potwierdzonymi cudami. Ukazuje wskrzeszonego Piotra zaświadczającego prawo Stanisława do wsi Piotrawin. Przedstawia moment jego zabójstwa dokonany przez króla Bolesława Śmiałego i bezczeszczenie jego zwłok  oraz...

Jan Matejko – Hołd Pruski 04.05.2025

Homagium i inwestytura malują się na pierwszym planie wielkoformatowego i wielopostaciowego dzieła Jana Matejki obrazującego chlubę Korony. Na znajdującą się na kolanach króla Zygmunta Starego otwartą Biblię przysięga , pozostając w przyklęku ostatni wielki mistrz krzyżacki Albrecht Hohenzollern. Nie wszystko jednak w tym obrazie zwiastuje świetlaną przyszłość  naszego państwa.    

Rubens – Zdjęcie z krzyża – tryptyk 27.04.2025

Wzruszająca, pełna napięć, dramatyzmu a jednocześnie napawająca spokojem, czcią i troską scena, została skomponowane piramidalnie. W przedstawieniu grupy Ukrzyżowania, która za pomocą całunu ściąga z krzyża swojego Zbawiciela zastosowano trzy rodzaje wysokości. Postacie znajdują się w strefie górnej, środkowej i dolnej a samo ciało Jezusa przechodzi przez wszystkie te poziomy. Mistrzowski rysunek...

Tintoretto – Zmartwychwstanie 20.04.2025

Osnute tajemnicą, odbywające się w ciemności i ciszy ogrodu Zmartwychwstanie Jezusa, w obrazie weneckiego mistrza wypełnione jest jednocześnie siłą eksplozji oraz zdumienia. Kompozycja sprawia, że gubimy się nie czując pionu ani poziomu. Nad naszymi głowami unosi się, ukazany w skrótach perspektywicznych Chrystus, z szatami rozpostartymi niczym skrzydła anioła. Światłość wydobywająca się spod unos...

Tintoretto – Ukrzyżowanie 13.04.2025

Monumentalna, ogromnych rozmiarów, wielowątkowa scena Ukrzyżowania została namalowana w weneckiej Scuola Grande di San Rocco. Krzyż Chrystusa stoi w centrum wydarzeń, na jakie składają się zgiełk związany z krzyżowaniem łotrów, i ustawianiem ich narzędzi tortur, ból i lament uczennic i uczniów Jezusa, rozmowy tłumów, zawziętość grających w kości, obojętność gapiów, odgłosy prychania obecnych tu zw...

Adam Chmielowski – Ecce Homo 06.04.2025

Wyjątkowo rozbudowany ikonograficznie motyw Ecce Homo - prezentacji umęczonego, ubiczowanego i ukoronowanego cierniem Jezusa został w obrazie polskiego malarza zredukowany do jednej tylko postaci.  Sylwetkę Zbawiciela widzimy frontalnie w ujęciu od pasa, w tle za nim fragment architektury dziedzińca Piłata. Malarz stawiając nam tak wyraźnie przed oczy upokorzonego Chrystusa, każe nam tym samym poc...

Fra Angelico – Naigrawanie 30.03.2025

Fresk z celi siódmej. Umieszczony obok „Pocałunku Judasza” oraz „Piłatowego umycia rąk” to kolejna scena medytacji i kontemplacji Męki Pańskiej, jaką maluje Guido di Pietro – Fra Angelico we florenckim klasztorze San Marco. Postacie oprawców zredukowane zostały tu do plującej twarzy i rąk, które zadają ból. Artysta koncentruje się przez to bardzo silnie na motywie indywidualnego upokorzenia oraz s...

Honoré Daumier – Chcemy Barabasza! 23.03.2025

Niczym korespondent z czasów Chrystusa - Honoré Daumier, doskonały obserwator życia społecznego, relacjonuje dla nas przebieg procesu nad Jezusem. Postać Zbawiciela widzimy umieszczoną w środku obrazu, na tarasie pałacu Piłata. Patrzymy na Niego z dołu, z wysokości szkaradnego tłumu, który domaga się Jego śmierci. Artysta posługując się karykaturą celowo przerysowuje sylwetki oskarżycieli. W efekc...

Fra Angelico – Pocałunek Judasza 16.03.2025

W centrum grupy postaci w Ogrodzie Oliwnym są Jezus i Judasz. Tego drugiego widzimy jednak od tyłu, w momencie gdy składa pocałunek na policzku swojego Nauczyciela. Naszą uwagę zwraca natomiast pytający wzrok Jezusa. Wzrok, który spowoduje, że w umyśle zdrajcy pojawi się wyrzut. Żołnierze zdezorientowani mocą jednego tylko zwrotu Jezusa - „Ja Jestem” zachowują rezerwę. Piotr w swej gwałtowności zr...

Francisco Goya – Chrystus w Ogrodzie Oliwnym 09.03.2025

Jezus z rozłożonymi rękoma i wzrokiem utkwionym w górze całkowicie i dobrowolnie poddaje się woli Ojca. Cierpienie, którego doświadcza obrazuje kielich goryczy trzymany w dłoniach przez eterycznego anioła. Samotność Jezusa w wymowie obrazu podkreśla czuwający w lewym dolnym rogu obrazu pies – symbol wierności, który zastępuje nieobecnych uczniów – tych którzy nie potrafili czuwać i trwać na modlit...

Rogier van der Weyden – Ołtarz siedmiu sakramentów 02.03.2025

Malarz dopasowuje kształt tryptyku o dwóch skrzydłach niższych do przekroju trójnawowego kościoła zobrazowanego na ołtarzu. Centralną scenę rozgrywającą się we wnętrzu nawy głównej stanowi  krucyfiks i grupa ukrzyżowania poszerzona o trzy Marie: Marię Magdalenę, Marię Salome oraz Marię żonę Kleofasa. Chrystus na krzyżu jest martwy ale Jego śmierć nastąpiła przed chwilą, o czym świadczy niezastygła...

Rembrandt  - Dawid i Saul 23.02.2025

Obraz przedstawia siedzącego króla Saula, przysłuchującego się grającemu na harfie Dawidowi. Sposób w jaki ukazany został władca – oraz atrybut, który trzyma w dłoni zdradzają jago nieufność wobec muzykanta oraz narastające poczucie zagrożenia. W odczytaniu dramatyzmu tej sceny w charakterystyczny dla Rembrandta sposób prowadzi nas światło, które buduje nastrój i wprowadza nas w świat skomplikowan...

Kościół Santo Stefano Rotondo w Rzymie 16.02.2025

Wczesnochrześcijańska budowla centralna. W planie prezentująca około z wpisanym w nie krzyżem greckim z rozszerzonymi  po bokach ramionami. Cella główna to najwyższa struktura bryły kościoła. Obok dwa niższe obejścia, także na planie koła. Kolumnada w nawie głównej podtrzymuje gładkie belkowanie. Obejścia rozdzielone łukami arkad. Budowla jest doskonałym przykładem przeniesienia planu bazyliki pię...

Philippe de Champaigne – Ex voto 09.02.2025

Cud uzdrowienia cysterki – siostry Catheriny, a prywatnie córki artysty, został ukazany na obrazie Ex voto, którego tytuł mówi sam za siebie. Został namalowany, jako votum dziękczynne Bogu i świadectwo Jego cudownej interwencji. Na płótnie widzimy sparaliżowaną córkę malarza oraz jej współsiostrę i matkę przełożoną klasztoru Port Royal w Paryżu -  Agnès Arnauld, która modlitewnie wstawia się za ch...

Andrea Mantegna – Ofiarowanie Jezusa w świątyni 02.02.2025

Święta Rodzina i starzec Symeon w otoczeniu malarza i jego młodej żony Nikolozji , siostry Giovanniego Belliniego – to główni bohaterzy przedstawienia. Obraz przesycony symboliką śmierci, ofiary męczeńskiej Chrystusa oraz symboliką światła, stał się również alegorią „dobrej śmierci”.

Pieter Bruegel – Nawrócenie Szawła 26.01.2025

To kolejny obraz o wydźwięku politycznym, który dotyka okresu rządów hiszpańskich w Niderlandach, podzielonych przez reformację. Bruegel zastosował tu niebanalną aluzję. Porównuje postawę „pałającego rządzą zemsty do chrześcijan” Szawła, do hiszpańskiego księcia Alby – Ferdynanda Álvarez de Toledo, który niezwykle brutalnymi metodami próbował zaprowadzić katolicyzm w protestanckiej części Niderlan...

Giotto – Gody w Kanie Galilejskiej 19.01.2025

W wyjątkowy sposób pierwszy cud Jezusa został zobrazowany na fresku w Kaplicy Scrovegnich w Padwie. Ukazany tutaj moment przemiany wody w wino ma swoją wyjątkową chronologię, którą odnajdujemy podążając za głównymi postaciami zobrazowanej tu sceny biblijnej. Najpierw w interakcji ze sługami widzimy Maryję, potem nasz wzrok znajduje Jezusa błogosławiącego stągwie z wodą, wreszcie dostrzegamy staros...

El Greco – Chrzest Jezusa 12.01.2025

O chrzcie Chrystusa w Jordanie mówią wszystkie cztery ewangelie, jednak nowatorskie ujęcie tematu, rozszerzonego o wiele symbolicznych szczegółów, a także o specyficzny dobór postaci asystujących scenie chrztu, pozwalają sądzić, że obraz mistrza El Greca wydaje się być wizją św. Jana Chrzciciela, którą relacjonuje dla nas pierwotnie jego uczeń, a następnie uczeń Jezusa - najmłodszy z apostołów i a...

Leonardo da Vinci – Pokłon Trzech Króli 05.01.2025

Monochromatyczny szkic autorstwa Leonarda da Vinci powstały na dziesięciu topolowych deskach to największy, niebędący freskiem obraz, jaki zostawił po sobie nasz mistrz. W centrum umiejscawia on Maryję, siedzącą pod skarpą z Dzieciątkiem na kolanach. Trzej mędrcy ukazani zostali wraz z orszakiem, którego członkowie „wianuszkiem” otaczają postać Maryi. Obraz, podobnie jak inne dzieła Leonarda rodzi...

Nicolas Poussin – Rzeź niewiniątek 29.12.2024

Zaskakująca kompozycja tego obrazu przywodzi na myśl metopę antycznego fryzu. Dramat na jaki spoglądamy na płótnie dzieje się przed antyczną świątynią. Główne postacie tej sceny ubrane są na antyczną modłę. Tutaj jednak kończy się podobieństwo do typowych dla tego artysty obrazów, w których wplata on antyczne elementy w świat biblijnych historii. W scenie rzezi niewiniątek Poussin odbiega od narra...

El Greco – Adoracja pasterzy 22.12.2024

Nieokreślona, ciemna przestrzeń tła z lekko zarysowaną grotą. W centrum Matka Boża i Dzieciątko, przy którym, niczym przy ognisku grzeją się pasterze i wołek, który swym oddechem ogrzewa jego nagie ciało. Czym jest dla naszego malarza tytułowa adoracja? Modlitwą spojrzeń, modlitwą serca, umysłu i oczu. Kontemplacją tajemnicy wcielenia. Rozmową Stwórcy i stworzenia. Stanem aktywnego słuchania, któr...

Peter Paul Rubens – Nawiedzenie św. Elżbiety 15.12.2024

Temat Nawiedzenia św. Elżbiety pojawia się, jako fragment większej całości, a dokładnie skrzydło tryptyku Zdjęcie z krzyża. Mistrz flamandzkiego malarstwa zestawia nam w obrazie stojące naprzeciw siebie, w portyku monumentalnej architektury, dwie pary małżonków: Maryję i Józefa oraz Elżbietę i Zachariasza. Obie kobiety są w stanie błogosławionym. Resztę wymowy dopełnia symbolika, która wskazuje na...

Bartolomé Estéban Murillo – Narodziny Dziewicy 11.12.2024

Mistrzowski podział światła, uwzględniający różne jego źródła. Trzy plany w obrazie, z czego pierwszy wpisany w trójkąt prostokątny – takie doświadczenia prowadzi Murillo na przeznaczonym dla katedry w Sewilli obrazie Narodziny Dziewicy z 1600 r., a przy tym wszystkim wprowadza nas w przestrzeń bardzo intymnej chwili – narodzin Matki Boga. Narodzin, którym asystują mieszkańcy niebios.

Jacopo Tintoretto – Zwiastowanie 01.12.2024

Zawiła kompozycja, niespotykana siła wyrazu, eksperymenty świetlne oraz ogromna estetyzacja składają się na dużych rozmiarów obraz przeznaczony do Scuola Grande di San Rocco w Wenecji, na którym Tintoretto maluje spektakularne Zwiastowanie.

Listen to the Piękno zbawia świat podcast in Replaio

Radio and podcasts in one app - free, with no sign-up. Install today and do not miss the launch

Get it on Google Play

Replaio is not a podcast publisher; show names, artwork and audio belong to their authors and are distributed through public RSS feeds.