MOC HISTORII

To unikatowe odkrycie z lat 90-tych XX wieku dokonane w Zawichoście. W Polsce istniały tylko dwie tego typu budowle, a w Europie było ich kilka. Jego powstanie datuje się na XII wiek. Jak wyglądał i czym był tetrakonchos – o tym opowiadają w kolejnym programie "Moc Historii" Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Leży poza granicami województwa świętokrzyskiego, ale należy do diecezji kieleckiej. Jego początki sięgają końca XI wieku, a pisał o nim już Gall Anonim. Miasto upodobali sobie polscy królowie. Na spacer jego ulicami wybrał się na przykład Stanisław August Poniatowski. Do Żarnowca wybieramy sieęrazem z Cezarym Jastrzębskim i Robertem Szumielewiczem.

Urodził się w Moskorzewie, niedaleko Szczekocin. Od młodości był związany z ruchem ariańskim. W rokoszu Zebrzydowskiego opowiedział się po stronie króla. Był też współtwórcą Katechizmu Rakowskiego, który UNESCO wymienia jako jedno z najważniejszych dzieł w historii ludzkości. Hieronim Moskorzowski jest bohaterem kolejnego programu "Moc Historii", który jak zawsze prowadzą Cezary Jastrzębski i Robe...

We Wszystkich Świętych odwiedzimy kościoły pod ich wezwaniem. Jednym z bohaterów będzie też obecnie nieco zapomniany św. Eustachy. Jakie są jego związki z ziemią świętokrzyską?

Pierzchnica, w powiecie kieleckim, to jedna z niewielu miejscowości, na terenie której znajdują się aż cztery cmentarze. Kiedyś był tu także jeszcze piąty cmentarz - żydowski. Na spacer wśród najciekawszych pierzchnickich nagrobków wybieramy się w programie "Moc Historii", a oprowadzają nas Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Jest położona w niedalekiej odległości od Kielc. Do 1972 roku była tu siedziba gminy. Przez wiele lat funkcjonowała tu m.in. huta żelaza. Teraz to miejscowość o najstarszym rodowodzie gminy Piekoszów. O ciekawej historii Zajączkowa opowiadamy w kolejnym programie "Moc Historii"

Przed laty stał tu dwór i gorzelnia. Dziś już nie ma po nich śladu, ale są dokumenty, z których możemy je dokładnie odtworzyć. Oprócz Polaków, żyła tu także ludność niemiecka i żydowska. O dalszych dziejach wsi Czartoszowy, w gminie Łopuszno opowiemy w kolejnym odcinku programu: Moc Historii

Kilkanaście tysięcy lat temu powstały tu liczne jeziora. Naukowcy nazwali ten teren Pojezierzem Świętokrzyskim. Pierwsze wzmianki o tej miejscowości pochodzą z XV wieku, a jej nazwa związana jest z legendą. Czy Czartoszowy, w gminie Łopuszno mają coś wspólnego z czartem?

Budynek pochodzi z XVIII wieku i przetrwał do dziś . W czasach PRL uległ jednak zniszczeniu i został rozkradziony. Po II wojnie światowej był tam m.in. posterunek milicji i areszt. Dawną świetność przywróciła mu rodzina Szczerbowskich , która w 1968 roku kupiła zabytkowy obiekt.

Utrata po pierwszym zaborze żup solnych w Bochni i Wieliczce zmusiła króla do poszukiwań soli w innych miejscach. Zdecydowano się wykorzystać złoża wód solankowych w Busku-Zdroju, z których można było pozyskać ten cenny surowiec. Pod koniec XVIII wieku zaczęła tam działać królewska warzelnia soli. Wizytował ją sam Stanisław August Poniatowski. M.in. o królewskiej wizycie w Busku opowiadają Cezary...

Dziś to znany kurort uzdrowiskowy, gdzie przyjeżdżają kuracjusze z całego kraju. Jednak Busko-Zdrój nie zawsze kojarzyło się z sanatoriami. Znacznie wcześniej lecznicza solanka była wykorzystywana do zupełnie innych celów. O początkach warzenia soli w Busku opowiadają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Kopiec księcia Jerzego Adama Czartoryskiego za dwa dni zostanie odsłonięty i poświęcony na Św. Krzyżu. Zniszczyli go Rosjanie po upadku powstania styczniowego. Pozostał jedynie kamienny krąg podstawy. Co wspólnego ma książę Jerzy Adam Czartoryski ze Świętym Krzyżem i jaka była historia kopca – o tym opowiadają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz w programie "Moc historii"

Z tą miejscowością związany był m.in. słynny Spytek z Melsztyna, którego wnuczka była matką chrzestną króla Władysława Jagiełły. Swoją siedzibę rodową mieli tam również Dębińscy. Przebywał tu też słynny reformator Jan Łaski. O ciekawej historii Dębian, w gminie Czarnocin opowiadamy w kolejnym programie "Moc historii", a historie miejscowości przedstawiają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Pierwsze wzmianki o tej miejscowości pochodzą z pierwszej połowy XIII wieku. Dużo informacji podaje też Jan Długosz. Jednak historia wioski sięga czasów znacznie odleglejszych. Ciekawych odkryć dokonał tu wybitny archeolog Erazm Majewski. Przeczów, w gminie Łubnice, będzie kolejnym przystankiem w programie "Moc historii", który jak zawsze prowadzą Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Najwięcej informacji o tej miejscowości pochodzi z okresu Średniowiecza. Z Bożydarem, bo o nim mowa związany jest z m.in. kasztelan wojnicki Maciej Tęczyński, który z miłości do żony, po zwycięstwie pod Grunwaldem zrezygnował z dalszej walki. Jaki wpływ miało to na naszą historię – o tym m.in. opowiadają w programie "Moc historii" Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

15 sierpnia obchodzimy święto Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Ten motyw przedstawiamy był na przestrzeni wieków przez wielu artystów, m.in. Fra Angelico, Tycjana, czy Velazgueza. W regionie świętokrzyskim jeden z ciekawszych obrazów, autorstwa Bartłomieja Strobla znajduje się w ołtarzu głównym kościoła pod wezwaniem św. Floriana w Koprzywnicy. Czyje twarze uwiecznił na swoim płótnie artyst...

Znane są z gipsowych kamieniołomów. Przy odrobinie szczęścia można tu też napotkać resztki kopców granicznych. Dawniej wieś była otoczona licznymi błotami. Jeszcze w czasie drugiej wojny światowej Niemcy, aby je pokonać musieli specjalnie wybudować drogę. Gartatowice w gminie Kije są kolejnym przystankiem w najbliższym programie Moc Historii.

Jan Długosz pisze o miejscowości w XV wieku. Jednak ślady obecności ludzkiej sięgają tam już pradziejów. Jednym z właścicieli wsi był m.in. pradziadek króla Stanisława Leszczyńskiego. W pewnym momencie funkcjonowało tam trzynaście karczem. Nawodzice, w gminie Klimontów, są bohaterem kolejnego programu "Moc Historii", który jak zawsze prowadzą: Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Pierwsze wzmianki o tej miejscowości pochodzą od Jana Długosza. Później informacje się urywają i kolejne pojawiają się dopiero w XIX wieku. To tu przez prawie 10 lat mieszkał wybity polski dowódca – generał Ignacy Prądzyński. Więcej o historii Przepiórowa w audycji „Moc Historii" w której rozmawiają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

To był swego rodzaju precedens. W XIX wieku dochodzi do dwukrotnej kasaty klasztoru w Piotrkowicach. Kult maryjny kultywowali tam karmelici, bernardyni, a po nich redemptoryści, którzy prowadzili również działalność edukacyjną. O kulisach likwidacji zgromadzeń opowiadają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Ich początki wiążą się z drewnianym kościołem pod wezwaniem Św. Krzyża. Pierwszy mieszkaniec pojawił się w Minostowicach w 1386 roku. Właścicielami wsi byli m.in. Ossowscy. Dlaczego więc został zniszczony nagrobek księdza Stanisława Ossowskiego? Rozważania na ten temat prowadzą Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz

Urodził się w Starym Korczynie. Sprowadził cystersów na ziemię świętokrzyską. Prawa miejskie zawdzięczają mu m.in. Jędrzejów, Wąchock i Kraków. Książe Bolesław Wstydliwy jest bohaterem kolejnego programu "Moc Historii" który prowadzą Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Leży na pograniczu województwa świętokrzyskiego w sąsiedztwie rzeki Wisły. Jego początki sięgają epoki brązu, a konkretnie kultury mierzanowickiej, której nazwa pochodzi od miejscowości Mierzanowice, w powiecie opatowskim. O ciekawej historii i związkach Dębna z Lasocinem w najnowszym odcinku "Mocy historii", który prowadzą Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz

Kontynuując historię Woli Murowanej, w gminie Nowiny, przypomnimy losy tamtejszej huty ołowiu z którą przez wieki związany był rozwój wioski. Z miejscowością wiąże się też skarb odnaleziony na początku XX wieku. Co łączy znalezisko z charakterystyczną kapliczką – o tym opowiadają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Założono ją we wczesnym średniowieczu. Największy rozwój zawdzięcza Stanisławowi Małachowskiemu, marszałkowi Sejmu Czteroletniego. Wieś gościła też króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Co wiąże Petrykozy z Konstytucją 3 Maja? O tym opowiadamy w kolejnym odcinku programu "MOC HISTORII" który jak zawsze poprowadzą Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.