MISCHA!

Moeten we vluchten, vechten of bevriezen als we worden geconfronteerd met de klimaatcrisis? Bevriezen, vindt hij. Oftewel, een moment van bezinning, rouwen om het verlies dat ons te wachten staat. Daarnaast spraken we over de positieve kant van een psychose: 'De extase over het pure zijn en dat alles er is.'

Ze wil niet shockeren, ze wil ruimte maken en truttigheid - 'alles wordt pedofilie' - taboes en stoffigheid wegblazen. En de haat op twitter, die raakt haar niet meer: 'Dan moeten ze echt met nieuwe scheldwoorden komen, want ik heb alles al gehoord.'

Zorg gaat veel verder dan het medische deel, uitgevoerd door zorgverleners. Zorg zit in ons allemaal. Hij ziet het als zijn missie om alle vooroordelen en misverstanden uit de weg te ruimen. 'Het hospice is juist een hele levendige plek.' 

Hij noemde me ooit 'dat meisje', ik noemde hem vervolgens 'boomer'. Hoogste tijd dus voor een gesprek over dingen die niet meer kunnen of juist wel. 'Als je een man bent zoals ik, dan zijn mensen er op uit om je verkeerd te begrijpen.'

Hoe bepaal je of Chinezen écht gelukkig zijn? En in hoeverre kun je als correspondent écht begrijpen waarom ze het regime accepteren? We spraken over Xi Jinping op zijn berg en de steeds onrustiger wordende bodem.

Als je ergens de eerste in bent, dan word je automatisch een rolmodel. Een taak die ze serieus neemt. We spraken over de angst om alles te verliezen in je wens om samen te vallen met jezelf. Hoe je je kracht terug kunt vinden in je nieuwe kwetsbaarheid. En waarom je altijd een aanloop moet nemen om in het water te springen, erop vertrouwen dat je nooit vergeet hoe je moet zwemmen.

Dementie leidt tot geheugenverlies, maar ook tot communicatieverlies. Hij onderzoekt hoe we wél in contact kunnen blijven met mensen met dementie, onder andere door reclamestrategieën toe te passen, zoals 'de ja-kamer' en 'de illusie van de keuze'. En leve de verbeelding, want die verliezen we nooit.

Hilversum, daar vindt ze wat van. Ze vindt het een giftige omgeving waarin vrouwen van kleur niet aan bod komen. Een plek die ze liever weert. Toch is ze naar de studio gekomen. Wel anderhalf jaar te laat, maar toch.

Het geeft haar troost en blijdschap, deze vriendschap met de tv die al op haar achtste begon. Iedere ochtend om 7 uur 34 analyseert ze de kijkcijfers en ziet ze wat de gevolgen zijn van 'een slordige programmering'. Tegelijkertijd weet ze wat écht belangrijk is in het leven: liefde, gezondheid en familie waarmee je samen op de bank van een gezellig tv-programma kunt genieten, liefst eentje waarbij...

Ouder worden vindt hij heerlijk, er vallen steeds meer puzzelstukjes op hun plek. Zijn belangrijkste levensles? Hoop houden tegen beter weten in, want er kunnen ieder moment violen gaan spelen.

Natuurlijk spraken we over muziek. En over de liefde. En over de liefde voor muziek en hoe je die het beste in woorden vat. Of juist niet, want dat vindt hij juist het mooiste aan muziek, dat die je laat voelen wat je niet kunt zeggen.

Hij duikt erin. Soms letterlijk, meestal figuurlijk. In open water, in de flipperkast, in een glas bier, in de wetenschap, in de Mavo-klas. De verbindende factor? Dat is zijn enthousiaste zelf.

Eigenlijk is hij heel begripvol. Zelfs in die mate, dat hij bereid is voorbij de feiten te kijken. Zich te verplaatsen in de burger die niet alles snapt wat er in Den Haag gebeurt - ook dat begrijpt hij - maar die het wel verdient om gehoord te worden.

We spraken over woorden vinden voor het onzegbare (bijna onmogelijk, maar dat is helemaal prima), over het duiden van angst (niet te doen), over de schoonheid van voetbal (de crosspasses van Paul Scholes) en het briljante van Nina Simone (ze ontstijgt haar eigen nummers).

Na al die jaren in de rechtbank al die zaken te hebben bijgewoond, zou je misschien verwachten dat haar vertrouwen in de mensheid minder is geworden. Maar ze is juist milder geworden, want 'we zijn allemaal mensen die stomme fouten maken.' Tijd voor meer vergevingsgezindheid.

Natuurlijk heeft een journalist andere belangen dan een woordvoerder. Maar dat hoeft niet te betekenen dat ze zich gespannen tot elkaar verhouden, vindt hij. Toch is de praktijk vaak anders. En, niet vergeten, het is geen vanzelfsprekendheid dat iemand zich laat interviewen. Gelukkig stemde Ton wel in.

'Leef je mooiste leven!' Dat is zijn motto, maar hoe weet je wat je mooiste leven is? We bespraken de maakbaarheid van het leven, hoe hij de kritiek van zweverigheid pareert en waarom zoveel clichés toch waar blijken te zijn.

Eigenlijk is hij persoonlijk niet zo geinteresseerd in het privéleven van BN-ers, maar hij heeft wel een liefde voor verhalen vertellen. We spraken over de opkomst van entertainmentnieuws, hoor en wederhoor, de juicekanalen, en waarom iedereen om de Koning lacht.

We zijn het erover eens: het obsessieve streven naar geluk moet stoppen. 'Misschien is het leven gewoon de pijlen ontduiken die op ons worden afgevuurd, af en toe lachen, iets eten en daarna sterven.'

Hij wil een neutrale duider zijn, geen activist, geen wereldverbeteraar. Trouwens, hij kan slecht tegen oorlog. Wil er geen enkele film of documentaire over zien. Luisteren naar dode muzikanten doet hij liever ook niet. Wat hij wel wil? Zichzelf steeds opnieuw uitvinden, relevant blijven.

Natuurlijk gaan we de diepte in, want ze heeft een hekel aan oppervlakkigheid. Dus spraken we over blinde vlekken, aannames, vinkjes en de vorming van identiteit. En over er écht voor de ander zijn.

Ik beloof je: nadat je dit gesprek hebt geluisterd, ga je anders nadenken over de stilte. Over welke rol stilte speelt in de politiek. Ze vertelt wat we kunnen leren van laboratoriummuizen, wat de kunst is van het oneens zijn en over het leven in het algemeen: 'Als je het leven niet moeilijk vindt, dan heb je niet goed opgelet.'

Natuurlijk bespraken we de verkiezingsuitslag. Maar hij gaf ook levenslessen waar politici én niet-politici iets mee kunnen: hoe je fouten klein kunt houden. Hoe je jezelf blijft in een onnatuurlijke beweging. En: sluit je aan en neem inititatief, want zo vind je houvast én liefde.

Hij strijdt tegen wokisme en hij doet dat door het te ridiculiseren. En hij weigert zijn taalgebruik aan te passen, omdat anderen dat opleggen. We belanden in een felle discussie over NOS sport, lukt het ons om aan het eind weer nader tot elkaar te komen?

We spraken over moreel leiderschap en over ons instrumentalistische land. En hoe je troost kunt putten uit het focussen op je zekerheden in tijden van onzekerheid.