Mao Powiedziane

Kontynuujemy temat bioetyki w Chinach, przyglądając się jednemu z największych skandali naukowych w XXI wieku. Chiński naukowiec He Jiankui w 2018 roku ogłosił światu, że pomógł "stworzyć" pierwsze genetycznie zmodyfikowane dzieci. Rozkładamy tę sprawę na czynniki pierwsze, rozmawiając o systemie oceny bioetyki w chińskiej nauce. Ponadto, poświęcamy sporo uwagi zwierzętom w laboratoriach...

Aborcja w Chinach kojarzona jest przede wszystkim w kontekście polityki jednego dziecka, gdzie służyła jako środek przymusu, który nierzadko stosowany obok sterylizacji, pozbawiał kobiet marzeń o kolejnym potomstwie. O tych zjawiskach mówiliśmy już w naszych poprzednich odcinkach, w tym pierwszym, poświęconym polityce demograficznej Chin. Z kolei w tym odcinku, wychodzimy poza okres polityki jedne...

Chiny poza byciem (do niedawna) najliczniejszym państwem świata, mają pokaźne diaspory w wielu innych krajach. W jaki sposób Chińczycy trafiali do tych państw historycznie? Jak wygląda to dziś? Jaką rolę w dzisiejszych nielegalnych migracjach odgrywają chińskie media społecznościowe? Dyskutujemy także o warunkach czekających na imigrantów w Chinach i podejściu Chin do ich napływu. Zachęcamy do ods...

Oglądając zdjęcia Pekinu czy Szanghaju z lat 80-tych, z pewnością naszą uwagę przykuwają rowery sunące arteriami miast. Czterdzieści lat później Chiny są największym rynkiem motoryzacyjnym na świecie. Jednak nie to jest najbardziej zaskakujące. Państwo Środka jest także zdecydowanym liderem pod względem liczby zakupionych i wyprodukowanych aut elektrycznych. W dzisiejszym odcinku rozmawiamy o tym,...

Chiny są jednym z krajów, gdzie obowiązuje kara śmierci. Co więcej, to właśnie w Państwie Środka wykonuje się jej według szacunków najwięcej, chociaż oficjalne statystyki nie są upubliczniane. Kara śmierci, podobnie jak i inne rodzaje kar w Chinach to temat obszerny i ulegającym ciągłym zmianom. W dzisiejszym odcinku bierzemy na tapet temat kar w Chinach właśnie. Omawiamy je w szerokim kontekście,...

Kontynuujemy nasz technologiczny wątek sprzed dwóch tygodni. Dziś rozmawiamy o technologiach i koncepcjach technologicznych, które kształtują dyskurs o przyszłości w USA czy Europie. Oczywiście, przyglądamy się im z chińskiej perspektywy. Rozmawiamy więc o tym czy ChatGPT jest dostępny za Wielkim Murem, jaka jest chińska odpowiedź na niego i jak wygląda korzystanie z tego typu technologii w warunk...

Chociaż według pierwotnego planu, ten odcinek miał poruszać kilka wątków związanych z chińskim internetem i obecnymi w nim technologiami, to nasza rozmowa skupiła się na jednym, ale niebagatelnym wątku: cyberprzemocy. Poruszyliśmy kilka głośnych przypadków ofiar cyberbullyingu, staraliśmy się wskazać na społeczne konteksty tych niepokojących zjawisk, a wreszcie – rozmawialiśmy o tym, czym różnią s...

Gdy zapytacie kogoś z Polaków o największe minusy życia w Chinach, to skażenie powietrza jest wymieniane jednym (nomen omen) tchem, obok cenzury czy różnic kulturowych. Dziś, także dla Chińczyków, kwestia zanieczyszczenia jest jedną z największych bolączek. Nierzadko są oni w wyrażaniu troski o środowisko bezpośredni, co prowadziło do protestów. Świadomość problemu ewoluowała jednak w chińskim spo...

24 lutego, w datę rocznicy rosyjskiej inwazji na Ukrainę, Chiny opublikowały swój plan na jej zakończenie. Sam tytuł, który mówi o „ukraińskim kryzysie”, wskazuje jednak, że nastawienie i język, którego Państwo Środka używa do opisu wojny, różnią się od tych do jakich jesteśmy przyzwyczajeni w Europie. W dzisiejszym odcinku staramy się więc rzucić więcej światła na obraz wojny w chińskich oczach....

W styczniu tego roku chińskie władze podały dane demograficzne za 2022 rok. Informacja ta momentalnie wzbudziła falę komentarzy. Wiele z nich w defetystycznym tonie wieszczy nadejście gigantycznych problemów dla Państwa Środka, które nie będzie mogło korzystać już z dywidendy demograficznej. W dzisiejszym odcinku wracamy do tematu liczebności chińskiej populacji, rozmawiając o przyczynach jej ubyt...

Rola Chin w polityce międzynarodowej rosła w ostatnich dekadach proporcjonalnie do siły militarnej i gospodarczej kraju. Status potęgi zaczął być z czasem coraz dobitniej podkreślany przez dyplomatów z Państwa Środka. Rosnąca asertywność chińskiego MSZ doprowadza coraz częściej do tarć z oficjelami z krajów, które nie postępują po myśli Pekinu. Taki styl uprawiania polityki zagranicznej został och...

Powiedzieć, że Chiny przeszły w ostatnich dwóch dekadach gigantyczne przeobrażenie – to jak nie powiedzieć nic. Ale bez wątpienia jednym z najbardziej wyrazistych przykładów tej zmiany jest rewolucja systemu płatności spod znaku kodów QR, z których korzysta dziś zdecydowana większość populacji. W dzisiejszym odcinku Mao Powiedziane rozmawiamy o drodze, która doprowadziła do tego stanu rzeczy, o ty...

Wspominaliśmy już wcześniej o tym co urazić może chińską dumę. W ostatnich dniach wielu Chińczyków znów poczuło się wytkniętych palcem i dyskryminowanych. A to ze względu na regulacje wprowadzane przez Japonię, Koreę Południową czy państwa zachodnie na przyjezdnych z Chin. Potraktowaliśmy ten temat jako punkt wyjścia do dyskusji o kwestii dumy narodowej, korzeni nacjonalizmu i jego współczesnych o...

Chiny porzuciły politykę zero-Covid po latach nietolerancji dla najmniejszych nawet ognisk i drakońskich środków stosowanych do egzekwowania tego celu. Jednak, pomimo tak długiego okresu jej trwania, zmiana nastąpiła w błyskawicznym tempie. Skutkuje to chaosem, objawiającym się brakami leków, przepełnionymi szpitalami, nieadekwatnymi statystykami czy zmieniającymi się raptownie nastrojami społeczn...

Wraz z pogarszającą się sytuacją materialną wielu Chińczyków, w Państwie Środka odrodziły się lęki przez przestępczością zorganizowaną. Wielką traumą w tym kontekście są uprowadzenia, a w szczególności lęk przez porwaniami dzieci. W przypadku Chin nie chodzi jednak zazwyczaj o porwania dla okupu czy dokonywane przez jednego z rodziców. W tym odcinku rzucamy więcej światła na to zjawisko. Rozmawiam...

Wydarzenia ostatnich dni są w Chinach bez wątpienia przełomowe. Wszystko wskazuje na to, że polityka zero-Covid w swej najostrzejszej formie odchodzi do lamusa. Jednak różne, czasem niejednoznaczne decyzje rządu centralnego i decydentów na lokalnych szczeblach, a także nieoczywiste dla niektórych lęki Chińczyków, sprawiają, że  proces zmian jest niezwykle złożony. W tym odcinku Mao Powiedziane roz...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   Ten odcinek nagraliśmy bardzo spontanicznie, w reakcji na wzbierającą falę niepokojów społecznych w Chinach, które gdzieniegdzie objawiały się nawet protestami i otwartą krytyką rządzących. Omówiliśmy główne punkty zapalne na mapie chińskich protestów. Postaraliśmy się także zarysować szersze tło dla tych wydarzeń, które zazwyczaj...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   Temat starzenia się chińskiego społeczeństwa jest coraz częściej podnoszony w kontekście scenariuszy rozwoju Państwa Środka, i ich konsekwencji dla ładu światowego. Faktycznie, już w 2030 roku, osoby powyżej 60 roku życia, będą stanowiły 25% całej tutejszej populacji. Ale poza wciąż niejasnymi konsekwencjami gospodarczymi, warto za...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   Chiny mogą poszczycić się ogromnym sukcesem w zakresie eliminacji analfabetyzmu. I chociaż z pewnością w ostatnich kilkudziesięciu latach dokonano wiele, to sprawa jest o wiele bardziej złożona niż są w stanie przekazać suche statystyki. W dzisiejszym odcinku rozmawiamy o najnowszej historii walki z analfabetyzmem, nauce chińskiego...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   Już od dłuższego czasu nie nagraliśmy odcinka o luźniejszej tematyce. W tym tygodniu to zmieniamy. Porozmawialiśmy o wybranych sposobach rozrywki i relaksu jakie wybierają Chińczycy, wśród nich: karaoke, podróże wewnątrz kraju czy gry na podstawie scenariusza. Jak zwykle, jest to też świetny punkt wyjścia dla dyskusji i dygresji na...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   Po niedawno zakończonym XX Zjeździe KPCh, nabrały na sile doniesienia o chęci wyjazdu, z jaką noszą się zamożni Chińczycy. I do nas takie głosy dochodzą. W dzisiejszym odcinku staramy się wytłumaczyć więc z czego te obawy wynikają, czy są uzasadnione i czy wyjazd z Chin jest w ogóle wykonalny. Ponieważ kwestia potencjalnej decyzji...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   W ciągu ostatnich piętnastu lat w Chinach wybudowano dziesiątki tysięcy kilometrów połączeń szybkiej kolei. Od 2013 roku, gdy inwestycje te nomen omen weszły na szybsze tory, średnio pompowane jest w nie 800 miliardów RMB rocznie. Te wysiłki dały Państwu Środka pozycję niekwestionowanego lidera na tym polu. Dla chińskich rządzących...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   Trwa właśnie najważniejsze wydarzenie polityczne w Chinach. Odbywający się co pięć lat zjazd Komunistycznej Partii Chin, w tym roku, po raz dwudziesty. Wszystkie oczy skupione są na osobie Sekretarza Generalnego Partii Xi Jinpinga, który z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, zostanie wybrany na swoją trzecią kadencję. W ty...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   Gdyby w teleturnieju Familiada padło pytanie o przymiotnik zestawiany ze słowem „podróba”, z dużym prawdopodobieństwem najwyżej punktowaną odpowiedzią byłaby „chińska”. Nie ma w tym nic zaskakującego, gdyż Chiny przez lata zalewały świat takimi produktami: odzieżą, obuwiem czy elektroniką. W tym odcinku Mao Powiedziane zagłębiamy s...

Zostań patronem tego podcastu na www.patronite.pl/maopowiedziane   W co wierzą Chińczycy? Czym są chińskie religie? Jak wpływają one na życie Chińczyków? To duże i złożone pytania, na które nie uda nam się odpowiedzieć wyczerpująco w jednym podcaście. Będziemy więc omawiać te tematy systematycznie, po części. Trafiła nam się akurat do tego świetna okazja, bo zarówno w tradycji buddyjskiej, jak i t...