Klub Ciekawych Wszystkiego

Podobno kosmiczny teleskop Jamesa Webba znowu wbił naukowców w fotele. Publikatory naukowe doniosły ostatnio, że ten kosmiczny detektyw zajrzał w najdalsze zakątki Wszechświata i - zobaczył coś, czego tam nie powinno być. To "coś" astronomowie nazwali "łamaczami Wszechświata". Tego określenia użył  m.in . współautor badania przekazu z teleskopu Webba, Joel Leja, astrofizyk z Uniwersytetu Stanowego...

"Jak oni śmieli przedsięwziąć odmianę formy rządu, którą ja gwarantowałam?!”  "Co za myśl! Toż to sprowadzi do Polski większą część chłopów z Białej Rusi, a tych w pozostałych częściach mojego kraju zbałamuci" - piekliła się caryca Katarzyna na wieść o uchwaleniu Konstytucji przez sejm Rzeczypospolitej, zwany Czteroletnim lub Wielkim. To w Rosji. Wcześniej w Polsce, czyli 3 maja 1791 roku, w kated...

A gdybyście zobaczyli zdjęcie, na którym papież Franciszek serdecznie ściska dłoń Władimira Putina, dziękując mu za działanie na rzecz pokoju na świecie - jaka byłaby Wasza reakcja? Inteligentny człowiek stworzył sztuczną inteligencję i zaczął się z nią bratać. Rodzi się pytanie: po co? To trwa już ponad 50 lat. I nie zauważył ten inteligentny człowiek, że sztuczna inteligencja powoli przejmuje co...

„Żydzi! Okupant przystępuje do drugiego aktu waszej zagłady! Nie idźcie bezwolnie na śmierć! Brońcie się!" – napisano w odezwie Żydowskiej Organizacji Bojowej, wydanej w styczniu 1943 r. Co wiemy o powstaniu w getcie warszawskim? Że rozpoczęło się 19 kwietnia 1943 r. w przeddzień święta Pesach - i trwało 26 dni. Że w powstaniu w getcie zginęło ok. 12 tys. Żydów. Ci, którym udało się przeżyć trafil...

Dla nas, laików, zainteresowanych historią caput mundi, czyli „głowy świata” - jak już w starożytności nazywano Rzym - początki Wiecznego Miasta toną w mrokach przeszłości. Znamy mit o bliźniętach - Romulusie i Remusie i wilczycy, która ich wykarmiła. Wiemy, że na tych ziemiach żyli Etruskowie - ale kim naprawdę byli, czego dokonali, co po sobie zostawili i dlaczego zniknęli - to już niekoniecznie...

"Tak, w końcu dotarłem do tej stolicy świata! Widzę teraz wszystkie marzenia mojej młodości... Tylko w Rzymie można zrozumieć Rzym" - pisał Johann Wolfgang von Goethe. Moim i Państwa gościem będzie pisarz, publicysta i tłumacz, pan Jacek Bocheński, autor Trylogii rzymskiej - Boski Juliusz, Nazo poeta, Tyberiusz Cezar. I mając tak znakomitego przewodnika zapraszam na rzymskie drogi śladami literatu...

Mordercza wojna, którą rozpętała Rosja w Ukrainie, oparta na kłamstwach i dezinformacji, trwa już rok. Ile jest ofiar - dokładnie nie wiadomo. Tysiące, tysiące. Masowe morderstwa ludności cywilnej. Tortury, gwałty kobiet, mężczyzn i dzieci. Masowe uprowadzenia dzieci do Rosji i przymusowa ich rusyfikacja. Zmuszanie Ukraińców do zabijania swoich. Równane z ziemią obiekty infrastruktury krytycznej,...

Pępek świata. Jerozolima – Al-Quds – Jeruszalaim "Święte miejsce trzech wielkich religii. Pole bitwy ścierających się cywilizacji. Zarzewie krwawego fanatyzmu i kolebka idei pojednania. Od ponad trzech tysięcy lat fascynuje i przyciąga jak magnes." Jerozolima – Al-Quds – Jeruszalaim. A oto nasi goście: Prof. dr hab. Jolanta Młynarczyk z Wydziału Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, jest specjal...

Nasze oczy w kosmosie NASA podsumowała miniony rok 2022 przedstawiając w krótkim filmie najważniejsze działania Amerykańskiej Agencji Kosmicznej. Amerykanie naprawdę mają powody do dumy, bo to m.in: udana Misja Artemis I, pierwszy test obrony planetarnej, niezwykłe zdjęcia przesłane przez Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba. Może rozmowa z naukowcami: prof. dr hab. Pawłem Moskalikiem i dr hab. Radosła...

Tell Qaramel - tajemnice najstarszej osady świata. Motto Wydziału Archeologii UW brzmi: "Cała Wstecz! Bo przeszłość ma przyszłość!" Czy realizując to wezwanie archeolodzy mogą wywrócić do góry nogami nasze myślenie o historii ludzkości? I to jeszcze jak! Do niedawna żyliśmy w przekonaniu, że położone na zachodnim brzegu Jordanu Jerycho może być najstarszym miastem świata. Tymczasem... Zapraszam do...

Obchody święta Bożego Narodzenia chrześcijanie wczesnych wieków zaczęli celebrować po to, aby zastąpić święta innych niechrześcijańskich religii, z których zresztą czerpali pełnymi garściami. Stąd w obchodach Bożego Narodzenia wiele elementów zaadoptowanych ze starożytnych kultów boga słońca, tak silnie obecnych i popularnych w kulturach starożytnego Egiptu czy Rzymu. Taka jest powszechna opinia,...

Big Bang czyli Wielki Wybuch, niemal 13 mld 800 mln lat temu spowodował narodziny Wszechświata. Z potężnej eksplozji jednego punkciku, osobliwości, wyłoniły się przestrzeń i czas, materia i energia. Z tą teorią już się oswoiliśmy. Ale jeśli przed Wielkim Wybuchem nie było przestrzeni, to nie mogło być żadnego punktu w tej przestrzeni. A to by znaczyło, że Wszechświat wyłonił się z próżni - czyli z...

Demostenes, polityk starożytnej Grecji, w jednej ze swoich słynnych Mów określił funkcje kobiet krótko: „Hetery służą nam do rozkoszy, konkubiny na co dzień, małżonki – by zapewnić sobie legalne potomstwo i wierną strażniczkę domowego ogniska." Poeta Semonides z Amorgos w wierszu O kobietach - pierwszym mizoginistycznym dziele literatury zachodniej - porównywał kobiety do psa, świni, osła, klaczy...

Nie pamiętam, kto powiedział, że "Polska odrodzona po 1918 roku to w zasadzie historia dwóch ludzi: Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego". Czy rzeczywiście? Piłsudski nazwał Dmowskiego "jedynym politykiem, z którym warto dyskutować", choć nie ukrywał, że dzielą ich trudne do pokonania różnice. Dmowski odpowiedział, że Piłsudski "to niewątpliwie wielki człowiek, choć nie mogliśmy w niczym uzgodn...

Czy ktoś z państwa wie, dlaczego Wenecję ciągle zalewa Acqua Alta? Dlaczego tama budowana od 2003 roku, z ogromnym nakładem funduszy europejskich, ciągle nie działa tak, jak trzeba? Czy ktoś wie, dlaczego jeden z najbardziej znanych sycylijskich mafiosów dobrowolnie oddał się w ręce policji, a raczej jednego konkretnego komisarza? Jak nam kojarzy się Italia? Dolce Vita! Radość i smakowanie życia,...

Audycja Hanny Marii Gizy. Czy to możliwe, że geny neandertalczyka - żyjącego od kilkuset do kilkudziesięciu tysięcy lat temu - mają wpływ na to, kto z nas zachoruje np. na Covid-19, a kto nie? Okazuje się, że tak. To szokujące odkrycie - że geny wymarłych hominidów wpływają na reakcję naszego układu odpornościowego na infekcje - przyniosło prof. Svante Pääbo, szwedzkiemu paleobiologowi, specjaliśc...

Obiecałam Wam tę audycję, drodzy, kochani Słuchacze. Ci dawni, z którymi moja znajomość antenowa trwa już bez mała 30 lat i związana jest z antenami Polskiego Radia - Trójki a później Dwójki. A także ci nowi, którzy w podcastach wytropili Klub Ciekawych Wszystkiego całkiem niedawno - w ciągu ostatniego roku. Obiecałam, że odpowiem na pytania, sugestie i propozycje przesłane drogą mailową. I dotrzy...

Tora jest świętą Księgą judaizmu. Jest Księgą nad Księgami dla Żydów na całym świecie. Ale są dwie Tory, w których są np. dwa różne opisy stworzenia świata, dwa różne opisy stworzenia człowieka. Tak, jakby Bóg wahał się, nie był pewien swoich decyzji. Te zaskakujące niejasności, próbują wyjaśnić midrasze, z których dowiadujemy się m.in. że za grzech pierworodny nie ponosi odpowiedzialności, nieświ...

Mogła urodzić się we Lwowie - przyszła na świat w Kattatałdyku na Uralu. Mogła wychowywać się wśród - środkowoazjatyckiej przyrody, w urzekającym krajobrazie Kirgizji - dzieciństwo i młodość spędziła w powojennym Szczecinie. Mogła pracować i żyć w Warszawieo ukończeniu filologii polskiej w Uniwersytecie Warszawskim, w nowym mieszkaniu z mężem i małym synkiem - wyruszyła w drogę w poszukiwaniu miej...

Pracownicy Muzeum Krajoznawczego w Melitopolu zostali zmuszeni do klęczenia, z pistoletami przystawionymi do głów i poddani przesłuchaniu przez rosyjskich żołnierzy. Nie zdradzili miejsca ukrycia eksponatów muzealnych m.in. kolekcji złota Scytów. A jednak znalazł się ktoś, kto również znał tę kryjówkę i Rosjanie ukradli skarb. O Scytach, którzy wypijali krew pierwszego zabitego wroga, a do wspólne...

Jakaż to musiała być pasja, skoro udało mu się przekonać ojca, który chciał, aby został browarnikiem i przejął rodzinny interes, skoro przez wiele lat z uporem odbudowywał swoje wielkie obserwatorium astronomiczne strawione przez pożar i własnoręcznie wykonał pięćdziesięciometrowy teleskop, skoro precyzyjnie narysował niebo, czyli zilustrował opracowany przez siebie Atlas nieba, skoro trzysta lat...

Andrzejek był tak maleńki, kiedy jego ojciec porzucił rodzinę, że nie zdołał zapamiętać, jego twarzy. Kiedy miał niespełna 11 lat, w wypadku zginęła jego mama. To mogłaby być historia, jakich wiele - ale nie jest. Gdzie przepadł nastolatek, który musiał przyjąć trudny poród i ukrywać niemowlę przed ludźmi, którzy objęli władzę? Co się stało z malutką dziewczynką, która przyszła na świat, kiedy za...

możliwe, że papież nie potwierdził tego aktu bullą? Że cesarz niemiecki nie pogratulował sąsiadowi? Czy to możliwe, że nie odnotowali radośnie tego wydarzenia mnisi z klasztorów w sąsiednich państwach, ani ci, którzy przybyli do Polski razem z Dobrawą? Zapiski na temat tego wydarzenia - uznawanego przecież za przełomowy moment w historii Polski - pojawiły się w Kronikach dopiero dziesiątki lat póź...

"Jeśli zablokujesz współpracę z nami - to kto uratuje ISS (Międzynarodowa Stacja Kosmiczna) przed niekontrolowaną deorbitacją i spadnięciem na Stany Zjednoczone lub Europę?" - taką groźbę na Twitterze skierował pod adresem prezydenta USA Joe Bidena szef rosyjskiej agencji kosmicznej Dmitri Rogozin. Czy sankcje związane z inwazją Rosji na Ukrainę mogą rzeczywiście wpłynąć na współpracę na Międzynar...

W czwartek 24 lutego 2022 r. o godzinie 3.45 polskiego czasu rosyjskie wojska Putina zaatakowały Ukrainę. Trwa okrutna, mordercza wojna. Zabijani są mężczyźni, gwałcone kobiety, zabijane dzieci. "Gdzie jest Brutus? Czy jest w Rosji Brutus? Czy jest w rosyjskim wojsku bardziej skuteczny pułkownik Stauffenberg?" - napisał na Twitterze Lindsey Graham - jeden z najbardziej wpływowych republikańskich s...