Kayıt Dışı İktisat

Petrol fiyatları birkaç gün içinde 110 doların üstünü test edip yeniden 85-90 dolar bandına savruldu. Hürmüz Boğazı’ndaki fiili tıkanma, navlun maliyetlerindeki artış, küresel enflasyon baskısı ve savaşın belirsiz endgame’i piyasaları tamamen haber akışına bağımlı hale getirdi. Türkiye cephesinde ise enerji faturası büyürken sanayi üretimindeki zayıflama, rezervlerdeki erime ve daha sıkı finansal...

1930’da Amerika çökmüş bir ekonomiydi.1970’e gelindiğinde ise dünyanın tartışmasız ekonomik süper gücüydü. Peki bu nasıl oldu? Bu videoda ABD’nin küresel ekonomik düzeni nasıl kurduğunu anlatıyoruz:• Büyük Buhran ve Roosevelt’in New Deal programı• II. Dünya Savaşı’nın yarattığı dev üretim ekonomisi• Bretton Woods sistemi ve doların dünya parası olması• IMF ve Dünya Bankası’nın kurulması• Marshall...

Ekonominin kocaman ve karmaşık dünyası Prof. Dr. Ceyhun Elgin'in kaleme aldığı "Sen De Ekonomistsin!" kitabı ile eğlenceli ve anlaşılır bir yolculuğa dönüşüyor! Prof. Dr. Ceyhun Elgin renkli örnekler, günlük hayatımızdan tanıdığımız sahneler ve mini görevlerle; paranın hikayesini ve bilinçli tüketici olmanın dünya açısından önemini anlatıyor. Kitabı almak için: https://www.kirmiziked...

ABD-İsrail-İran hattında savaş sertleşirken küresel piyasalar haftaya adeta şokla başladı. Petrol 110 doların üzerine çıktı, altın rekor seviyelere yakın, borsalarda sert satış dalgası var. Hürmüz Boğazı üzerinden enerji akışına dair korkular büyürken yeni bir küresel enflasyon dalgası kapıda mı? İran’da liderlik değişimi ne anlama geliyor, savaşın ekonomik bedeli nereye kadar gidebilir, Türkiye b...

ABD yılda 411 milyar dolar kaybediyor çünkü insanlar uyuyamıyor. Ama uyku endüstrisi 585 milyar dolarlık bir pazar. Bir tarafta sistem uykunuzu çalıyor; uzun mesailer, her zaman çevrimiçi olma baskısı, gece boyunca devam eden dikkat ekonomisi. Diğer tarafta aynı sistem size melatonin, akıllı yüzük, uyku uygulaması satıyor. Sorunu üret, çözümü sat. Bu videoda uyku yoksunluğunun neden bireysel bir d...

Ortadoğu'da füzeler uçuşurken piyasalar neden korkulan tepkiyi vermedi? Yoksa devasa bir manipülasyonun tam ortasında mıyız? Kayıt Dışı İktisat canlı yayınında, küresel savaşın ve içerideki sıcak ekonomik verilerin röntgenini çekiyoruz! Bu yayında, son açıklanan büyüme ve enflasyon rakamlarının perde arkasını (şifreleri çözerek ve herkesin anlayacağı bir dille) inceliyoruz. ABD, İsrail ve İran...

3 adam bir ülkenin tüm ekonomisini kontrol etti. Rockefeller petrolü, Carnegie çeliği, Morgan parayı ele geçirdi. Peki sonra ne oldu? Tarihte eşi görülmemiş bir çöküş. ABD ekonomik tarihi serimizin 2. bölümünde İç Savaş sonrasının "Yaldızlı Çağ"ından 1929 Kara Perşembe'sine uzanan inanılmaz hikâyeyi anlatıyoruz. Tekeller, antitröst yasaları, Ford'un devrimi, Kükreyen Yirmiler, bo...

Kayıt Dışı İktisat'ın bugünkü yayınında (4 Mart 2026), küresel ve yerel ekonomiyi sarsan üç kritik gelişmeyi masaya yatırıyoruz. ABD ve İsrail'in İran'a yönelik son hamleleri sonrası Hürmüz Boğazı'nın kapanması, petrol fiyatlarında beklenen şoku tetikledi. Dışarıda enerji maliyetleri artarken, içeride açıklanan büyüme rakamları tarım sektörünün resmen çöktüğünü gösteriyor. Üstüne g...

Yalnızlık Sizin Suçunuz Değil: Modern Dünyanın En Büyük İş ModeliYalnızlık sadece üzücü bir duygu mu, yoksa küresel ekonomiyi döndüren gizli bir yakıt mı? Bu videoda yalnızlığın psikolojik değil, "ekonomi politik" tarafını inceliyoruz. Dünya Sağlık Örgütü'ne göre yalnızlık, saatte 100 ölüme neden olan küresel bir salgın. Ancak bize anlatılan hikaye hep eksik: "Daha çok sosyalleş...

Piyasalar açıldı; savaşın ilk fiyatlamasını konuşuyoruz. Hürmüz riski petrolü nereye taşır? Altın–gümüşte yeni denge nerede? BİST’te devre kesici/sert satış ihtimali ve Türkiye’nin “kriz modu” hamleleri: OTR 5:1→3:1, TL uzlaşmalı vadeli döviz satımı, 1 hafta vadeli repo ihalelerine ara (örtülü sıkılaşma), SPK’nın piyasa düzenlemeleri…

Savaş başladı. 28 Şubat 2026'da ABD ve İsrail'in İran'a koordineli saldırısı dünyayı sarstı. Hamaney öldürüldü, İran Dubai ve Doha'yı vurdu, Hürmüz Boğazı fiilen kapandı. Peki yarın sabah piyasalar açılınca ne olacak? Bu yayında savaşın Türkiye ekonomisine etkisini üç kanaldan analiz ediyorum: petrol fiyatları ve enflasyon, cari açık baskısı, borsa ve güven krizi. Altın 5.277, gümü...

Amerika 1776’da “parası bile olmayan” bir tarım kolonisiydi; 1865’te ise modern bir devlet ve dev bir iç pazarın temellerini atmıştı. Bu bölümde Hamilton’ın sanayi-finans-merkezî devlet projesi ile Jefferson’ın çiftçi cumhuriyeti hayalinin neden kaçınılmaz biçimde çatıştığını; borçların merkezileştirilmesi, ulusal banka fikri, korumacı tarifeler, Güney’in pamuk-kölelik düzeni ve Kuzey’in sanayi/al...

ABD’nin bu hafta sonu İran’a yönelik olası bir askeri hamle yapabileceği iddiaları küresel piyasaları hareketlendirdi. Altın 5187 dolar seviyesine yükselirken, gümüş 90 dolar civarında işlem görüyor. Bu yayında jeopolitik risklerin petrol, dolar, faiz ve Türkiye ekonomisi üzerindeki olası etkilerini sade ve anlaşılır bir dille analiz ediyoruz. Savaş ihtimali mi fiyatlanıyor, yoksa piyasalarda aşır...

Obezite ve kilo alma sorunu gerçekten sizin "iradesizliğinizden" mi kaynaklanıyor, yoksa trilyon dolarlık bir endüstrinin kâr modeli mi? Bu videoda, gıda endüstrisinin kârını artırmak için insan sağlığını nasıl kasıtlı olarak hammadde gibi kullandığının ekonomi politiğini inceliyoruz. Gıdaların beynimizi uyarmak için "mutluluk noktası"na (bliss point) göre nasıl tasarlandığını...

Herkese merhaba, Kayıt Dışı İktisat'ta yepyeni bir "Günlük Ekonomi Bülteni" ile karşınızdayım! 📈Bugün piyasalarda tam anlamıyla bir hareketlilik var. Dün gece ABD Başkanı Donald Trump, Kongre'de rekor kırarak yaklaşık 2 saat süren tarihi bir konuşma yaptı. Kendi ekonomik başarısını överken, yaklaşan seçimler öncesi verdiği mesajlar küresel piyasaları nasıl etkileyecek? Diğer yan...

1989’da sosyalizmin çöküşüyle Bulgaristan sadece rejim değiştirmedi; ekonomi çöktü, sanayi dağıldı, mafya kapitalizmi yükseldi. Hiperenflasyon, kitlesel göç ve özelleştirme şokunun ardından ülke AB üyeliğiyle nasıl toparlandı? Bu bölümde şok terapi, işgücü kaybı, sanayisizleşme ve Avrupa entegrasyonunun ekonomi politiğini anlatıyorum.

Küresel piyasalar ve jeopolitik dengeler için yılın en kritik haftalarından birine giriyoruz! ABD ve İran arasındaki artan savaş riski, Meksika'da bir kartel liderinin öldürülmesiyle patlak veren büyük kaos ve Çin yeni yılının bitişiyle ortaya çıkan devasa altın talebi krizini konuşuyoruz. Tüm bu gelişmelerin küresel ekonomiye, piyasalara ve cebimize etkilerini analiz etmek için Kayıt Dışı İkt...

Nüfusunun yüzde sekseni köylü olan bir tarım toplumu, nasıl oldu da sadece kırk yıl içinde Doğu Bloku'nun en büyük elektronik ve bilgisayar üreticisi haline geldi? Kayıt Dışı İktisat'ın "Ülke Ekonomileri" serisinde bu kez sınır komşumuz Bulgaristan'ı inceliyoruz.1878 Berlin Antlaşması'ndan 1989'da Berlin Duvarı'nın yıkılışına kadar olan bu ilk bölümde; Balkanların...

ABD’nin Orta Doğu’ya yoğun askeri sevkiyatı jeopolitik riskleri yeniden küresel fiyatlamanın merkezine taşıdı. İran’a yönelik olası bir operasyon ihtimali konuşulurken petrol, altın ve güvenli liman varlıklarında sert hareketler dikkat çekiyor. Ons altın 5.000 doların üzerinde tutunurken piyasa sadece savaşı değil, aynı zamanda haftaya açılacak Çin piyasalarının yaratacağı likidite ve talep şokunu...

Yıllarca emek verdiniz, aileniz servet harcadı ve siz borçlandınız. Peki, mezun olduğunuzda elinizdeki o diplomanın kapıları artık açmadığını mı fark ettiniz? Yalnız değilsiniz. Tıpkı para gibi, diplomalar da "kontrolsüzce basıldıkça" değer kaybediyor. Bu videoda, sadece eğitim sistemini değil, diplomanın ardındaki gizli ekonomiyi masaya yatırıyoruz. Randall Collins'in "Diploma...

Fırtına Öncesi Sessizlik Bitti: ABD Sahneye Dönüyor, Bütçe ve Rezervler Ne Söylüyor? | 18 Şubat ÇarşambaPazartesi günü ABD ve Çin tatiliyle sessizliğe bürünen piyasalarda tatil bitti! ABD piyasaları bugün iş başı yapıyor ve biriken fiyatlamalar ekrana düşmeye başlayacak. "Kayıt Dışı İktisat"ta bugün, hem küresel piyasaların açılışını hem de içeride açıklanan kritik bütçe ve rezerv verile...

Telefonunuzdaki uygulamalar, dinlediğiniz müzikler, hatta arabanızdaki koltuk ısıtma özelliği... Gerçekten sizin mi? Yoksa sadece kiracısı mısınız? Bu videoda, modern ekonominin en büyük illüzyonunu; mülkiyetin sessiz ölümünü konuşuyoruz. "Shrinkflation" (küçülme enflasyonu) ile alım gücümüz erirken, "Abonelik Ekonomisi" ile varlık biriktirme yeteneğimiz elimizden alınıyor. Pla...

Bugün 16 Şubat Pazartesi... Küresel piyasaların iki dev motoru aynı anda sustu! ABD'de "President's Day" (Başkanlık Günü), Çin'de ise "Ay Yeni Yılı" tatili nedeniyle borsalar kapalı. Peki bu sessizlik hayra alamet mi yoksa fırtına öncesi sessizlik mi? Bu canlı yayında, hacimsiz piyasada oluşabilecek fiyatlama tuzaklarını, tatil dönüşü bizi bekleyen senaryoları ve Bo...

Size sürekli yapay zekanın işinizi çalacağı söyleniyor. Dünya Ekonomik Forumu 2030'a kadar 92 milyon işin yok olacağını , IMF ise gelişmiş ülkelerde işlerin %60'ının etkileneceğini belirtiyor. Ancak asıl tehlike işsizlik değil, bundan çok daha derin ve sessiz bir kriz: Değer Krizi. Bu videoda, teknoloji kanallarının ve LinkedIn gurularının anlatmadığı o korkutucu gerçeği konuşuyoruz. İşini...

Türkiye’de enflasyon gerçekten düşüyor mu, yoksa sadece düşüyormuş gibi mi görünüyor? Bu yayında, Merkez Bankası’nın açıkladığı son Enflasyon Raporu’nu, bu rapor açıklanırken merkez bankası yönetiminin verdiği mesajları ve piyasaların buna nasıl tepki verdiğini detaylı biçimde analiz ediyoruz.📊 Yayında ele aldığımız başlıklar:İç talep ve perakende satış verileriKartlı harcamalar ve tüketim eğilim...