Historia BEZ KITU

Historia BEZ KITU

History PL ↓ 216 episodes

Popularnonaukowy kanał o historii najnowszej prowadzony przez historyków i nauczycieli. Jesteśmy grupą historyków, nauczycieli, edukatorów i osób, którym zwyczajnie zależy na przekazywaniu wiedzy o przeszłości uwzględniający różne punkty widzenia i zgodny z regułami warsztatu historycznego. Zamierzamy oddawać głos profesjonalnym, uznanym historykom odpowiedzialnie analizującym przeszłe wydarzenia. Chcemy tworzyć alternatywę zarówno wobec usłużnej wobec władzy historiografii d

Be sure to visit the podcast's website and support the creator: podcasters.spotify.com

Author

Historia BEZ KITU

Category

History

Podcast website

podcasters.spotify.com

Latest episode

Nov 18, 2026

Where to listen?

Podcasts in the app Replaio Radio Coming soon

Podcasts are coming to the app soon. Install now and be the first to see a whole new take on podcasts

Get it on Google Play Install for free Android 10M+ downloads · 4.7+ rating iOS soon

Episodes

Los jeńców wojennych w niewoli niemieckiej (1939-1945). Dr Jan Daniluk 06.11.2024

Prawo międzynarodowe od XIX w. regulowało prowadzenie wojen i traktowanie jeńców wojennych. Z perspektywy wydarzeń II wojny światowej ogromne znaczenie miała trzecia konwencja genewska, podpisana 27 lipca 1929 r. Polityka III Rzeszy wobec jeńców wojennych zmieniała się – była wypadkową zarówno czynników ideologicznych, jak i gospodarczych. Wziętych do niewoli traktowano inaczej zależnie od narodow...

Ruch dysydencki w ZSRR. Dr Marek Radziwon 02.11.2024

Ruch dysydencki w Związku Radzieckim bywa różnie pojmowany i definiowany. Według jednych narodził się on po odwilży w 1956 r., według innych dopiero w połowie lat sześćdziesiątych. Dysydenci bronili praw człowieka, ale niezmiernie rzadko formułowali postulaty polityczne. Ruch ten w ZSRR liczył zaledwie kilkaset osób. Działali jawnie, w granicach obowiązującego prawa. Tym samym byli narażeni na rep...

Lech Wałęsa. Wielki powrót. Część II rozmowy z prof. Andrzejem Friszke 23.10.2024

Lech Wałęsa pozostał niekwestionowanym liderem związku pomimo jego rozwiązania przez władze. W 1987 r. stanął na czele Krajowej Komisji Wykonawczej NSZZ „Solidarność”. Dzięki jego autorytetowi wygaszono falę strajków w 1988 r. Otworzyło to drogę do rozmów z władzami, których finałem były obrady okrągłego stołu, a następnie wybory kontraktowe. Ku zaskoczeniu zarówno strony rządowej i solidarnościow...

Ukraińska Powstańcza Armia, czyli radykalizm w działaniu. Prof. Grzegorz Motyka 16.10.2024

Wraz z wybuchem wojny niemiecko-sowieckiej w czerwcu 1941 r. nacjonaliści ukraińscy spod znaku OUN-B powołali do życie we Lwowie własny rząd. Z racji tego, że Niemcy mieli inne plany zagospodarowania zdobyczy na wschodzie ukraiński ruch nacjonalistyczny został zmuszony do działalności w podziemiu, a jego zbrojne ramię – Ukraińska Powstańcza Armia – z biegiem czasu przystąpiło do walki z Niemcami....

Skąd się wzięła Rumunia ? Prof. Błażej Brzostek 09.10.2024

Przez stulecia tereny Rumunii podlegały różnym wpływom – m.in. tureckim, a od XIX w. rosyjskim. Dzięki tym ostatnim Wołoszczyzna i Mołdawia znalazły się w kręgu oddziaływania kultury cywilizacji zachodniej. Proces budowania rumuńskiej tożsamość narodowej rozpoczął się w XIX w. Służyła temu reforma szkolnictwa i zmiana alfabetu na łaciński czy reforma rolna, która nadała chłopom różne wolności osob...

Z dziejów polskich biegów maratońskich I rozmowa z Markiem Troniną i dr. Kamilem Potrzuskim 02.10.2024

Współczesny bieg maratoński jest koncepcją nowożytną z końca XIX w., ale zainspirowaną starożytną bitwą pod Maratonem z 490 r. p.n.e. W 2024 r. przypada 100-lecie polskiego maratonu. 2 listopada 1924 r. w Rembertowie sportowcy po raz pierwszy pobiegli na dystansie 42 km 195 m. W związku z tym zapraszamy państwa w podróż po historii rodzimego jak i światowego sportu. Jak wyglądały starożytne igrzys...

Współcześni niewolnicy? Robotnicy przymusowi w III Rzeszy. Marta Pawlińska 25.09.2024

III Rzesza na masową skalę wykorzystywała pracę robotników przymusowych. Rekrutowała ich ze wszystkich podbitych krajów Europy w czasie II wojny światowej. Wśród nich było kilka milionów mieszkańców przedwojennej Polski. Najczęściej w polskiej pamięci zbiorowej i w polskiej historiografii zachował się jej negatywny obraz. Z relacji części przymusowych pracowników wiemy, że niektórzy mieli dużo szc...

Kręte ścieżki Lecha Wałęsy. Rozmowa z prof. Andrzejem Friszke 18.09.2024

Po raz kolejny naszą uwagę poświęcamy osobie Lecha Wałęsy, ze szczególnym uwzględnieniem okresu lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych. Od momentu pracy w Stoczni Gdańskiej im. Lenina zaangażował się on w działalność związkową, ale dopiero po kilku latach wyrósł na osobą rozpoznawalną w środowisku robotniczym i opozycyjnym Gdańska. Cieniem na jego biografii kładzie się współpraca ze Służbą Bezpi...

„Grandeur de la France”. Wielkość Francji i długi cień Generała de Gaulle'a. Prof. Tomasz Orłowski 11.09.2024

Znaczącą rolę w wojennej i powojennej historii Francji odegrał generał Charles de Gaulle. W czerwcu 1940 r. przedostał się do Wielkiej Brytanii i założył tam Komitet Wolnej Francji. Stał się symbolem oporu i niezgody na kolaborację. W czerwcu 1944 r. stanął na czele Tymczasowego Rządu Republiki Francuskiej. W 1946 r. zrezygnował z władzy, by po ośmiu latach wrócić do polityki jako prezydent V Repu...

Strajk w Stoczni Gdańskiej / Bogdan Borusewicz 04.09.2024

Na początku sierpnia 1980 r. – kilka miesięcy przed osiągnięciem wieku emerytalnego –zwolniono z pracy w Stoczni Gdańskiej Annę Walentynowicz, działaczkę Wolnych Związków Zawodowych. To wydarzenie stało się iskrą, która wywołała strajk. Głównym inicjatorem protestu robotników był Bogdan Borusewicz, również działacz WZZ, KOR oraz redaktor niezależnych pism „Robotnik” i „Robotnik Wybrzeża”. Przygoto...

Dziki Wschód. Transformacja po polsku 86–93 / dr Michał Przeperski i Paweł Krysiak. SPOTKANIA Z KLIO 28.08.2024

SPOTKANIA Z KLIO: Z dr. Michałem Przeperskim (Instytut Historii PAN) - o jego książce „Dziki Wschód. Transformacja po polsku 1986–1993" rozmawia red. Paweł Krysiak (Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN”) Zapraszają: Pracownia Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej im. Jerzego Kłoczowskiego Ośrodka „Brama Grodzka – Teatr NN” ‪  @BramaGrodzkaTeatrNN  w Lublinie oraz portal Historia bez kitu #histori...

Czekanie na rewolucję. Prof. Andrzej Friszke i prof. Sławomir Łukasiewicz / SPOTKANIA Z KLIO 21.08.2024

SPOTKANIA Z KLIO: Z prof. Andrzejem Friszke (ISP PAN) - o jego książce "Czekanie na rewolucję. Komuniści w II Rzeczypospolitej 1921–1926" - rozmawia prof. Sławomir Łukasiewicz (KUL) Zapraszają: Pracownia Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej im. Jerzego Kłoczowskiego Ośrodka „Brama Grodzka – Teatr NN”  @BramaGrodzkaTeatrNN  w Lublinie oraz portal Historia bez kitu #historiabezkitu Po więc...

SPOTKANIA Z KLIO: "Przesiedleńcy" / Z prof.Grzegorzem Hryciukiem rozmawia dr Mariusz Zajączkowski 14.08.2024

SPOTKANIA Z KLIO: "Przesiedleńcy" / Z prof. Grzegorzem Hryciukiem - o jego książce " Przesiedleńcy. Wielka epopeja Polaków 1944–1946" - rozmawia dr Mariusz Zajączkowski Zapraszają: Pracownia Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej im. Jerzego Kłoczowskiego Ośrodka „Brama Grodzka – Teatr NN”  @BramaGrodzkaTeatrNN  w Lublinie oraz portal Historia bez kitu #historiabezkitu Po więcej...

Zamach na Kutscherę. Dekonstrukcja mitu. Waldemar Stopczyński 07.08.2024

Przez dziesięciolecia znaliśmy zniekształconą wersję przebiegu zamachu z 1 lutego 1944 r. na Franza Kutscherę, dowódcę SS i policji na dystrykt warszawski. Powstała ona w oparciu o narrację dwóch bezpośrednich uczestników akcji. Później utrwalił ją film wyreżyserowany przez Jerzego Passendorfera, zatytułowany „Zamach” oraz książka Piotra Stachiewicza. Dopiero na początku lat dziewięćdziesiątych po...

Wielka gra. Hazard podczas II wojny światowej. Dr Jan Daniluk 31.07.2024

Zjawisko hazardu jest stare jak nasza cywilizacja. Nowoczesny hazard narodził się w Europie dopiero w XVII w. Biznes ten kwitł zwłaszcza w okresie II wojny światowej. Domy rozrywki w III Rzeszy w ciągu pierwszych lat wojny zwiększyły swoje zyski kilkukrotnie. Nawet Polacy w Generalnym Gubernatorstwie chętnie korzystali z tej formy rozrywki, za co krytykowała ich prasa podziemna. Zapraszamy do wysł...

Narodziny Ukrainy. Prof. Mykoła Riabczuk 24.07.2024

Ukraina rozwijała się pod silnym wpływem Rosji, a skala rusyfikacji tamtejszej ludności była olbrzymia. Od 1922 r. państwo to stało się jedną z republik związkowych ZSRR. Dzięki polityce ukrainizacji z lat dwudziestych bolszewikom udał się proces przekształcania chłopów w Ukraińców sowieckich. Po odzyskaniu niepodległości w 1991 r. większości jej mieszkańców nie przeszkadzały silne wpływy sąsiada...

Breżniew i jego czasy, czyli początek końca Sowietów. Dr Marek Radziwon 17.07.2024

Droga na szczyty władzy zajęła Leonidowi Breżniewowi trzydzieści kilka lat. Przyszły sekretarz generalny Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego w latach 1964–1982 pracę partyjną zaczynał w latach trzydziestych, ale dopiero po II wojnie światowej zaczął zajmować ważne stanowiska. Wiele zawdzięczał znajomości z Nikitą Chruszczowem, a potem przyczynił się do odsunięcia swojeg...

Zdrajcy czy realiści? Kolaboracja w czasie II wojny światowej. Prof. Piotr M. Majewski 10.07.2024

Słowo „kolaboracja” po II wojnie światowej – zwłaszcza w językach słowiańskich – nabrało negatywnego zabarwienia. Wcześniej funkcjonowało raczej w neutralnym znaczeniu i używano go wymiennie jako synonim współpracy. Kolaboracja podczas II wojny światowej przybierała wiele form. Poszczególne narody różnie oceniały współpracę swoich elit politycznych z III Rzeszą (np. Słowacy czy Norwegowie). Potępi...

Westerplatte ofiara czy beneficjent polityki historycznej? | Mateusz Jasik 03.07.2024

Obrona Westerplatte stała się głośna w Polsce już we wrześniu 1939 r. za sprawą informacji prasowych i radiowych, chociaż na tle innych bitew kampanii polskiej 1939 r. nie odegrała dużego znaczenia. Po zakończeniu II wojny światowej upamiętnianie tego wydarzenia było uwikłane w politykę historyczną władz PRL. Przez wiele lat po wojnie teren Wojskowej Składnicy Tranzytowej pozostawał zniszczony i z...

Chruszczow - biografia nieoczywista. Prof. Mirosław Filipowicz 26.06.2024

Rewolucje miały to do siebie, że wynosiły do władzy ludzi, którzy w poprzednich systemach nigdy by jej nie zdobyli. Przykładem takiej kariery był niewątpliwie Nikita Chruszczow, pochodzący z chłopskiej ukraińskiej rodziny. Pierwszy sekretarz Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego w latach 1953–1964 doszedł do tego stanowiska w wyniku walki o władzę po zmarłym w marcu 1953...

Okupacja na Podhalu. Zawiłe dzieje polskich górali | Wojciech Szatkowski 19.06.2024

Na kilka lat przed wybuchem II wojny światowej niemiecki wywiad wojskowy zainteresował się góralami z Podhala. Pojawiła się idea Goralenvolku – „narodu góralskiego” – którą po wybuchu wojny poparły niektóre wpływowe rodziny podhalańskie i rozpoczęły współpracę z Niemcami. W odpowiedzi na nią powstała organizacja konspiracyjna Konfederacja Tatrzańska, która została jednak dość szybko rozbita przez...

Zimna wojna – rywalizacja mocarstw czy starcie cywilizacji ? | Prof. Sławomir Łukasiewcz 12.06.2024

Na powojenny porządek w Europie wpłynęły decyzje Wielkiej Trójki w czasie II wojny światowej. Wielka Brytania, Stany Zjednoczone i Związek Sowiecki wyznaczyły strefy wpływów, jednak ostatni z sojuszników był zainteresowany rozszerzaniem własnej. W latach czterdziestych rozpoczęła się zimna wojna, czyli rywalizacja na wielu płaszczyznach, która przypieczętowała podział świata na dwa bloki państw de...

Francja Entre-deux-guerres. Od zwycięstwa przez kryzys do klęski 1918-1940 | prof. Tomasz Orłowski 05.06.2024

Francja wyszła z I wojny światowej zwycięsko, poniosła jednak ogromne straty ludnościowe i materialne. To tragiczne doświadczenie przełożyło się później na jej politykę, na myślenie Francuzów o wojnie, a konsekwencje tego uwidoczniły się po wybuchu II wojny światowej. Jej scena polityczna była bardzo zróżnicowana, ale nie zradykalizowała się tak jak w niektórych państwach europejskich. Gospodarka...

Polskie Państwo Podziemne. Zapomniany rozdział naszej historii. Dr Janusz Marszalec 29.05.2024

Po raz pierwszy określenie „Polskie Państwo Podziemie” pojawiło się na łamach wydanej w Londynie „Polski Walczącej” w grudniu w 1943 r., po czym weszło do języka prasy w okupowanym kraju. Przyjęło się mówić o nim jako o pewnego rodzaju fenomenie. W Europie w czasie II wojny światowej istniały partyzantki liczniejsze niż Armia Krajowa, ale nigdzie indziej nie powstała tak sprawnie działająca strukt...

Homo Sovieticus czyli utopia w praktyce | Jędrzej Piekara 22.05.2024

Wyrażenie Homo Sovieticus po raz pierwszy pojawiło się w latach sześćdziesiątych XX wieku na Zachodzie, ale na dobre do języka weszło w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych za sprawą rosyjskich emigrantów – m.in. Aleksandra Zinowiewa i Michaiła Hellera. W Polsce to sformułowanie kojarzymy często z osobą ks. Józefa Tischnera, który poświęcił dwa artykuły problemowi człowieka sowieckiego. Kim...

Listen to the Historia BEZ KITU podcast in Replaio

Radio and podcasts in one app - free, with no sign-up. Install today and do not miss the launch

Get it on Google Play

Replaio is not a podcast publisher; show names, artwork and audio belong to their authors and are distributed through public RSS feeds.