Haagse Hoorspelen met Johan Fretz

2021. Het einde van de zomer. Het is Ploumen niet gelukt om de PvdA fractie te laten instemmen met de fractie-versmelting die door Mark Rutte als harde eis is gesteld om GL en PvdA, die beloofd hebben elkaar vast te houden, te laten toetreden tot de formatie. Ze is onderweg naar de regentenkamer waar het bepalende gesprek zal plaatsvinden. Één probleempje: ze heeft het nog niet aan Jesse Klaver du...

Femke Halsema is bij uitstek degene die zich midden in de cultuurstrijd bevindt, maar dan toch vooral tegen wil en dank. Zij de belichaming van alles dat men niet kan uitstaan aan links. Hoe is dat mogelijk? Als er iemand is die de mantel der vrijheid altijd doelbewust wilde oppakken en tegen de klippen op oud links bevocht, dan was zij het toch? Natuurlijk zijn er littekens....oude wonden... maar...

We moeten terug naar de radix... dat had Sylvana Simons toch gezegd? Bij Johan wordt steeds helderder dat het duiken in het politieke verleden niet los staat van zijn eigen vlucht van persoonlijke stormen. Waarom is hij, een schrijver, medio najaar 2022 eigenlijk drie jaar lang gestopt met schrijven? En hoe helpt het herbeluisteren van het gesprek met politiek journalist en auteur van Een Links Ve...

Richting het slot schaatsen we, met flinke slagen, van de ene tijdlijn naar de andere. Maar geen zorgen: Fretz neemt je glashelder mee van heden naar verleden. In deze aflevering bevinden we ons in 2010, op 22 februari om precies te zijn. Twee dagen na de val van Balkenende IV wordt Femke Halsema ter elfder ure uitgenodigd aan de tafel van Matthijs van Nieuwkerk. En daar treft ze een oude bekende....

Klaver zag het, ondanks waarschuwingen van Halsema en vele PvdA-sceptici binnen zijn eigen partij, nog altijd zitten met de linkse samenwerking. Heilig geloof of speelde er wat anders? Genoeg over bromances in Waanzinnig Land: who run the world? Girls! Women. Lilianne Ploumen werd in 2021 de eerste vrouw die leiding zou geven aan de PvdA en het toeval wilde dat de linkse samenwerking in vele opzic...

Als politicus heb je weinig vrienden. Er zijn tenslotte maar weinig mensen die je echt kunt vertrouwen. Toch raakte Jesse Klaver min of meer bevriend met de maker van deze podcast, uw politieke true detective Johan Fretz. In het voorjaar van 2023 reisde Klaver, toen nog leider van alleen GroenLinks, af naar huize Fretz om daar aan de keukentafel een aflevering op te nemen voor Waanzinnig Land. Hoe...

Wat heb je er eigenlijk aan om het keerpunt te herleiden? Dat verandert toch helemaal niets aan de geschiedenis? Waarom zoekt Fretz houvast in het politieke verleden? Liggen de wortels van dit onderzoek niet heel ergens anders? Of is het juist een kwestie van bij de kern blijven, terug naar het begin van de detective: waarom hielden Klaver en Ploumen elkaar vast terwijl links elkaar doorgaans voor...

De ochtend van 10 juni, de dag na de zinderende parlementsverkiezingen van 2010. Koningin Beatrix weet dat zij behoedzaam te werk moet gaan bij deze formatie: de polder heeft het afgelopen decennium met de Fortuyn-revolte en de -in de ogen van Beatrix- amateuristische hork Balkenende al heel wat doorstaan, maar nu doemt er pas echt een schrikbeeld op.

We verplaatsen ons naar Paleis Huis Ten Bosch, om in te zoomen op het schaakspel dat Beatrix voor ogen had om de PVV buiten de regering te houden. Maar zoals het vaker gaat in de geschiedenis: het scheelt vaak bijzonder weinig of het loopt allemaal anders. En kan jij je nog herinneren dat, in die ene bloedstollende verkiezingsnacht, de NOS een kort moment Cohens PvdA de winst toebedeelde? Namelijk...

We hebben domweg niet goed opgelet, denkt Fretz. 2010 was misschien wel gewoon het keerpunt. Als rooie leftie hoopte hij innig op de winst van Job 'Yes We' Cohen. Maar toen het Rutte van de VVD werd was hij ook niet bepaald in paniek. Nederland zou toch nooit een VVD land worden. Toch? Was hij al maar wat radicaler geweest toen. Radicaal wordt vaak gezien als probleem, maar Sylvana Simons leerde F...

Beatrix had weinig politieke macht, maar de macht die ze had, moest optimaal worden ingezet. Zeker in 2010. Mark Rutte, de jonge onervaren winnaar die de VVD voor het eerst de grootste partij van het land had gemaakt, was tenslotte de voormalig boezemvriend van Geert Wilders. En Geert Wilders, had die in had ons landsbestuur wel wat te zoeken? Zij kon het weten: dit was tenslotte háár koninkrijk....

Het onderzoek heeft ons naar 2010 geleid. Lilianne Ploumen, een van de twee aanjagers van de linkse fusie, was destijds partijvoorzitter en zag dus van nabij hoe de al meer dan zeker geachte monsterzege voor Job Cohen door de plee werd gespoeld door genant geblunder achter schermen. Dat opende de deur daar iets dat heel lang niet voor mogelijk werd gehouden: de VVD als grootste partij van Nederlan...

Nu het jaar 2025 bijna ten einde is en ook de wegen van uw nederige podcastmaker en die van BNNVara weer scheiden, gebeurt dat bepaald niet in de mineur. Welnee! We sluiten het jaar af met het laatste deel van onze 'Keerpunt'-serie.  Detective Fretz heeft door dat zijn onderzoek hem dieper de historie van naoorlogs Nederland in sleurt, maar misschien ook wel van de intensiefste 'oorlogs'jaren van...

Nog altijd is hij niet helemaal over de verkiezingsuitslag van 2025 heen, maar Johan Fretz beseft wel hoezeer het persoonlijke partijverleden van Lilianne Ploumen invloed had op haar handelen toen ze zelf partijleider werd. Dat maakt het tijd eens zorgvuldig naar dat verleden te gaan kijken: de verkiezingen van 2010 waarin Job Cohen de gedoodverfde winnaar was, totdat het PvdA team met een verbijs...

De belangrijkste verkiezingen ooit (hoewel?) liggen achter ons, maar onze politieke podcastdetective is pas net op stoom. Wat voor conclusie kunnen we trekken uit het heden? We spreken een getuige van de eerste rang: Coen van de Ven, auteur van Een Links Verhaal, de zinderende journalistieke maar ook beslist literaire reconstructie van de linkse fusie. Voor Fretz is Coen niet alleen getuige, maar...

Met de opdracht om van GroenLinks en de Partij van de Arbeid één fractie te maken stuurt Rutte op Ruttiaanse wijze Klaver en Ploumen het zomerreces in. Een onmogelijke opgave die de linkse tortelduifjes zeker uit elkaar zal spelen. Maar daarmee is er nog geen oplossing: Kaag moet warm worden gemaakt voor het toetreden tot de formatie met Joost Eerdmans van JA21. En wat als het die linkse clubs wél...

In 2017 werd Jesse Klaver leider van GroenLinks. Een komeetachtige opkomst lag in het verschiet, maar ondanks een enorme ineenstorting voor de PvdA (van 38 naar 9 zetels) bleef Klaver steken op ‘slechts’ 14 zetels. Na die formatie was hij half gaan formeren met Rutte, Buma en Pechtold, maar haakte hij af op migratie. Tenminste: zo luidde de formele motivatie. Maar Rutte geloofde daar geen barst va...

Het is de lente van 2021 en Mark Rutte heeft zojuist wonder boven wonder de Functie Elders affaire overleeft. Nu staat hij voor de enorme uitdaging om ondanks de beschadigde verhoudingen een vierde kabinet te smeden. Links ligt volledig op apegapen: GroenLinks, de PvdA en de SP waren gezamenlijk nooit eerder zo klein. Maar PvdA-leider Lilianne Ploumen en GroenLinks-leider Jesse Klaver hebben een l...

Aan de vooravond van misschien wel de belangrijkste verkiezingen ooit neemt Johan Fretz je in deze politieke detective mee naar de wandelgangen en achterkamertjes van de lange gang naar de Linkse Fusie van GL en PVDA. Waarom lukte het deze keer wel om elkaar vast te houden? Wat is de historie van mislukte linkse bondgenootschappen? En misschien nog wel belangrijker: hoe kon links zo in de verdomho...

Wie de waarheid niet kent is gewoon een dwaas. Maar wie haar kent en haar een leugen noemt, is een crimineel." - Bertolt Brecht Wat begon als zwarte komedie bij de aanstelling van verkenner Gom van Strien, eindigt met een hoofdlijnenakkoord van Wilders I. Nou ja: Schoof I in naam. Maar we weten wel beter. Wat niet normaal kon zijn, is het inmiddels alweer een poosje. In de grande finale van deze s...

Omtzigt heeft het geprobeerd. Een wonderlijke ontsnapping aan Wilders I / Schoof I. Op 6 februari 2024 vertrekt hij van de verkennings-tafel om in het diepste geheim de pers op de hoogte te brengen van zijn vertrek van de onderhandelingen. Hij maakt alleen meteen al een enorme blunder: hij neemt een lift aan met de dienstauto van verkenner Ronald Plasterk. En dat is niet het enige dat mis gaat in...

De Faust in de Polder nadert een zinderend slot. Wat niet normaal was, is sluipenderwijs wel normaal gemaakt. Alle hoofdrolspelers op het Binnenhof lijken te lijden aan dezelfde ziekte: ze onderschatten Geert Wilders en de PVV. Allemaal denken ze de man die zich voordoet als Geert Milders te kunnen temmen en inkapselen. Pieter Omtzigt misschien wel het meest van iedereen. Hij heeft een nauwkeurig...

De finale nadert. In meerdere opzichten. Alles heeft Frans Timmermans eraan gedaan om te voorkomen dat Martin Bosma wordt verkozen tot Kamervoorzitter. En nu, op 14 december 2023, spant het er om. Trekt de Kamer een dijk op om te voorkomen dat de macher van de PVV de Voorzittershamer krijgt toebedeeld, of beweegt Nederland opnieuw een stuk dichter naar een land waarin normaal wordt gemaakt wat nie...

Terwijl het zomerreces lonkt, rommelt het binnen de VVD. Dilan Yesilgöz weet zich gesteund door veel mastodonten, want bij rechts sluiten ze de rijen wél wanneer het moet. Daar kan links, en in het bijzonder Johan Fretz, best jaloers op zijn. Toch ligt de VVD op koers richting een verdere neergang. Hoe weinig uniek dat is hoor je in deze aflevering van deze zomerserie. Want zo was het ook toen Dil...

Terwijl VVD-fractievoorzitter Dilan Yesilgöz in 2025 keldert in de peilingen, en zelfs zelfs onder het CDA uitkomt blikt Johan terug op een ander moment dat zij met weerstand werd geconfronteerd: Tijdens de formatie van 2023. Waar Edith Schippers probeert Eric van den Burg aan haar kant te krijgen, Geert Wilders Pieter Omtzigt publiekelijk intimideert en Yesilgöz zich ondertussen opmaakt voor een...