Επειδή η Ελληνική Λογοτεχνία

Αθήνα, τέλη του 19ου αιώνα. Τα πεζοδρόμια της πόλης έχουν μετατραπεί σε προεκτάσεις των καταστημάτων. Μανάβικα, οπωροπωλεία και υαλοπωλεία εκθέτουν τα εμπορεύματά τους πάνω στον δρόμο, ενώ οι πεζοί προσπαθούν να περάσουν ανάμεσα σε πυραμίδες από πορτοκάλια, πανέρια με αυγά και στοίβες από εύθραυστα γυαλικά. Ο Εμμανουήλ Ροΐδης, με το χαρακτηριστικό σατιρικό του ύφος, σχολιάζει την κατάσταση σε ένα...

Στο διήγημα «Μία Επίσκεψις Παρά τω Κῳ Εισαγγελεί», ο Δημήτριος Καμπούρογλου δεν αφηγείται απλώς μια ιστορία. Φέρνει αντιμέτωπους τον νόμο και τη συνείδηση. Ένας κατάδικος δεν ζητά αθώωση. Ζητά δικαιοσύνη. Και ένας άτεγκτος εισαγγελέας βλέπει τον «χαρακτήρα» του να ραγίζει.«Ὅ,τι δὲν κατώρθωσαν χίλιοι κακοήθεις,τὸ κατώρθωσεν ἕνας τίμιος. Μοῦ ἐχάλασε τὸν χαρακτῆρά μου…»Άραγε, ό,τι είναι νόμιμο είναι...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Το διήγημα «Η Πεθαμένη» του Παύλου Νιρβάνα δεν είναι μια ιστορία ανατροπών· είναι μια ψυχολογική μελέτη του ανεκπλήρωτου έρωτα σε μορφή σύντομου διηγήματος. Μέσα από την παράξενη σχέση του Αντρέα με τον σύζυγο της Μαργαρίτας, αναδεικνύεται η δύναμη της ζήλιας, της μνήμης και της απώλειας. Στα σχόλια, συνδέουμε το διήγημα με το Συμπόσιο του Πλάτ...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Στο σύντομο αλλά αιχμηρό αυτό διήγημα του Ανδρέα Λασκαράτου, ο «αφορισμένος» συγγραφέας δεν στρέφεται κατά της πίστης, αλλά κατά της υποκρισίας. Η «Εξομολόγηση Αμαρτωλού σε Παπά Αμαρτωλότερον» είναι ένα θεατρικό, σατιρικό κείμενο με κλιμακούμενη ένταση και ανατροπή που αποκαλύπτει πώς η πίστη χωρίς ακεραιότητα γίνεται εμπόρευμα. Ο Λασκαράτος δε...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Το «Ημερολόγιον Ομογενούς» του Εμμανουήλ Ροΐδη, γραμμένο το 1878, παραμένει ένα από τα πιο καυστικά σατιρικά κείμενα της νεοελληνικής λογοτεχνίας. Μέσα από το ημερολόγιο μιας νεαρής Αθηναίας, ο Ροΐδης γελοιοποιεί τους προικοθήρες μνηστήρες, ξεσκεπάζει τον γάμο ως οικονομική συναλλαγή και σατιρίζει την αστική κοινωνία της εποχής του. Και όμως —...

— Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία δεν είναι ανιαρή! Τι συμβαίνει όταν ο χρόνος φτάνει στο τέλος του;Όταν η ζωή περνά μπροστά σου σαν ταινία;Μια γυναίκα στέκεται στην άκρη της πόλης. Και η πόλη γίνεται ο καθρέφτης της ζωής της. Το σχολείο. Ο γάμος. Το διαζύγιο. Το βιβλιοπωλείο. Η απώλεια της θυγατέρας της. Μέσα στην ομίχλη του χρόνου εμφανίζεται ο φύλακας άγγελος. Και της λέει κάτι που αλλάζει τα π...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Το διήγημα «Τα Μάρμαρα» του Κώστα Κρυστάλλη μπορεί να μοιάζει απλοϊκό. Δεν είναι. Πρόκειται για ένα λαογραφικό διαμάντι που καταγράφει με σπάνια ακρίβεια την καθημερινότητα των ελληνικών χωριών στα τέλη του 19ου αιώνα: την κοινότητα, την συλλογική προσπάθεια, το φιλότιμο και την ανάγκη για έναν κοινό σκοπό. Ο Κρυστάλλης δεν περιγράφει· ζωγραφίζ...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Στο επεισόδιο αυτό εξερευνούμε τον Ιουλιανό τον Παραβάτη μέσα από επτά ποιήματα του Κωνσταντίνου Π. Καβάφη. Όχι ως απλό ιστορικό πρόσωπο, αλλά ως τραγική μορφή παγιδευμένη ανάμεσα στον Χριστιανισμό και τον Εθνισμό, στην ιδεολογία και την εξουσία, στην αισθητική και την πολιτική πράξη. Ο Καβάφης δεν καταδικάζει τον Ιουλιανό· τον ανατέμνει. Μέσα...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Κωνσταντίνος Καβάφης | Κ. Π. Καβάφης | Ποίηση Καβάφη | Ιθάκη ΚαβάφηςΟ Αλεξανδρινός ποιητής Κωνσταντίνος Καβάφης, ο «αόρατος» δημόσιος υπάλληλος της Αλεξάνδρειας, έζησε μια φτωχική «Ιθάκη» αλλά έγραψε καβαφική ποίηση που άλλαξε την ελληνική ποίηση και τη νεοελληνική λογοτεχνία. Από την Ιθάκη και τον Ιουλιανό εν τοις μυστηρίοις, τον Καισαρίωνα κα...

- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Στο διήγημα «Ιατρεία της Βαβυλώνος», ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης ασκεί καυστική σάτιρα στην κοινωνία του τέλους του 19ου αιώνα, αποδομώντας την ψευδοεπιστήμη, την αγυρτεία, τον κιτρινισμό του Τύπου και τη λατρεία του χρήματος. Μέσα από μια σύνθετη αφηγηματική κατασκευή και έναν παραληρηματικό «εφευρέτη», αναδεικνύει τον Μαμωνά ως τη νέα θρησκεία...

- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Η «Κεχριωνίτισσα» του Ανδρέα Λασκαράτου είναι μια σκληρή και διαχρονική σάτιρα για τη θρησκευτική εκμετάλλευση, τα «θαύματα» επί πληρωμή και τον κοινωνικό φανατισμό. Σε αυτό το επεισόδιο διαβάζουμε και σχολιάζουμε το κείμενο, αναδεικνύοντας γιατί ο Λασκαράτος θεωρείται ένας από τους πιο αιχμηρούς και επικίνδυνους συγγραφείς της νεοελληνικής λογο...

- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Στις «Μάγισσες», ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης δεν αφηγείται μια ιστορία υπερφυσικού τρόμου, αλλά ένα βαθιά κοινωνικό και ψυχολογικό δράμα. Το διήγημα φωτίζει τη δύναμη της προκατάληψης, της δεισιδαιμονίας και του κοινωνικού φόβου σε μια ελληνική κοινότητα του 19ου αιώνα, όπου η άγνοια ντύνεται με θρησκευτικό λόγο και οδηγεί στον στιγματισμό και τη...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Στο σατιρικό δοκίμιο «Τα Ευτυχήματα της Αρρώστειας», ο Εμμανουήλ Ροΐδης ανατρέπει την κοινότοπη αντίληψη της ασθένειας - ειδικά στα χέρια ιατρών του 19ου αιώνα - ως δυστυχίας και την παρουσιάζει ως πρόσκαιρο προνόμιο. (... με την προϋπόθεση βέβαια πως οι ιατροί δεν θα καταφέρουν να στείλουν τον ασθενή τους στα θυμαράκια)Μέσα από ειρωνεία, φιλοσ...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Στο συγκεκριμένο απόσπασμα από τις «Νησιώτικες ιστορίες», ο Αργύρης Εφταλιώτης κάνει αυτό που ξέρει καλύτερα: αφήνει την ιστορία να μιλήσει μόνη της. Χωρίς ρητορεία. Χωρίς λογοτεχνική επίδειξη. Με μια καθαρή, νησιώτικη δημοτική γλώσσα, δουλεμένη όσο χρειάζεται για να φαίνεται αδούλευτη. Ο μπαρμπα-Γιάννης και ο γάδαρός του, ο Ψαρός, δεν παρουσιά...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Ο Ανδρέας Λασκαράτος αφηγείται ένα παράδοξο όνειρο: βρίσκεται μπροστά στην πόρτα του Παραδείσου και αντικρίζει τον Άγιο Πέτρο όχι ως άνθρωπο, αλλά ως σκύλο, σύμβολο μιας καθαρότερης και πιο έντιμης ψυχής από εκείνη των περισσότερων ανθρώπων. Ο Παράδεισος αποκαλύπτεται ως τόπος χωρίς κλειδιά, δόγματα και θρησκευτικούς διαχωρισμούς· εκεί μετρά μό...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Ένα φαινομενικά απλό διήγημα του Γεωργίου Δροσίνη αποκαλύπτεται ως σκοτεινή αλληγορία για τον έρωτα, την αυταπάτη και την παραφροσύνη ...Ο ξύλινος βιολιστής, φτιαγμένος από το «ξύλο της αγάπης», ερωτεύεται μια πάνινη κούκλα με καρδιά από άχυρα και οδηγείται, από το «πολύ του έρωτος», στην καταστροφή. Σε έναν κόσμο όπου οι άνθρωποι επισκευάζουν...

Στο παραμύθι «Η Μηλιά» ο Εμμανουήλ Ροΐδης, το 1895, επιλέγει την μορφή ενός γλυκανάλατου παραμυθιού για να χλευάσει την κατάντια μας..Την οικονομία, την εξουσία, τους διορισμούς, την αναξιοκρατία και τις αυταπάτες μιας κοινωνίας που θέλει να πιστεύει σε θαύματα και πάνω από όλα την τάση όλων μας να ακούν "παραμύθια".Μας ξεγελά δηλαδή, κάνοντάς μας να πιστέψουμε πως ακούμε μια δακρύβρεχτη ιστορία,...

-- Επειδή η νεοελληνική λογοτεχνία, δεν είναι ανιαρή! Σε αυτό το επεισόδιο διαβάζουμε και σχολιάζουμε το συγκλονιστικό κείμενο του Λασκαράτου "Ιστορία μιας αποθαμένης", μια σκοτεινή σάτιρα που κινείται ανάμεσα στο γκροτέσκο και την τραγωδία. Μια γυναίκα που θάβεται ζωντανή γίνεται αφορμή για ένα αμείλικτο κοινωνικό κατηγορητήριο: κομπογιανίτες γιατροί, διαφθαρμένος συμβολαιογράφος, συγγε...

Στο σατιρικό διήγημα «Ο κουρεύς των νεκρών», ο Ιωάννης Κονδυλάκης παρουσιάζει έναν κουρέα που, μέσα από την καθημερινή του επαφή με τις ανθρώπινες «κεφαλές», καταλήγει φιλόσοφος της ματαιότητας. #ΕλληνικήΛογοτεχναί

... εδώ και 200 χρόνια, οι δάσκαλοι και οι παπάδες .... διώχνουν κόσμο

κάθε τόπος τα προβλήματά του, ... και η Ελλάδα τους Έλληνες (ορισμένους εξ αυτών φυσικά)

... το δικαίωμα των πολιτικών να λαθεύουν απεριορίστως....

Πλατωνικός Έρωτας ίσον μαλακόν παξιμάδιον δια τους μη έχοντας οδόντας ....

.... και ο τιμιώτερος από τους εννέα τρόπους, η κλοπή!

από τον Ροϊδη, γραμμένο γύρω στα 1900, ... για το σήμερα