Ekspresem przez historię w Radiu Lublin

23 listopada 1976 roku nurek Jacques Mayol jako pierwszy zszedł na głębokość poniżej 100 metrów bez aparatu oddechowego. Był chyba najsłynniejszym francuskim nurkiem, często nazywanym przez prasę "człowiekiem-delfinem".

20 listopada 1947 roku późniejsza królowa brytyjska Elżbieta II poślubiła Filipa Mountbattena. Brytyjska rodzina królewska nie zapatrywała się zbyt przychylnym okiem na wybór Elżbiety...

9 listopada 1946 roku rozpoczęła się I wojna indochińska. Ten konflikt można przyrównać do otwarcia puszki Pandory. Propaganda komunistyczna nazywała go brudną wojną z oczywistych - propagandowych - powodów, ale nie ulega wątpliwości, że uwikłanie się Francuzów w tę wojnę było wielkim błędem.

18 listopada 1945 roku w Warszawie odsłonięto Pomnik Braterstwa Broni. Był to niezwykle gorzki moment w historii Warszawy. Niemal miasto widmo, wyburzone niemal do cna przez niemieckich barbarzyńców po upadku powstania rok wcześniej. Powstańcy nie otrzymali pomocy od Sowietów, których armia stała po drugiej stronie rzeki - Stalin przyglądał się unicestwianiu stolicy Polski i różnymi decyzjami prze...

17 listopada 2003 roku Arnold Schwarzenegger rozpoczął urzędowanie jako 38. gubernator stanu Kalifornia. Patrząc z jednej strony to kariera w iście amerykańskim stylu, ale nie zapominajmy, że to także owoc determinacji i żelaznej dyscypliny. Najbardziej zadziwiające jest w życiu człowieka, urodzonego w austriackim Thal to, w jak różnych dziedzinach potrafił odnieść sukces.

16 listopada 1972 roku - w Paryżu została przyjęta Konwencja o ochronie światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego. Dziś termin dziedzictwo kulturowe jest oczywistym i nikomu nie trzeba tłumaczyć, co kryje się pod tym pojęciem. Warto jednak pamiętać, że nie zawsze tak było.

13 listopada 1889 roku - urodziła się Jadwiga Falkowska, polska harcmistrzyni, żołnierz AK. To piękny życiorys, który warto przypomnieć. Jak w soczewce skupia on bowiem los Polski tamtych czasów. 

12 listopada 1921 roku rozpoczęła się konferencja waszyngtońska. Było to jedno z bardzo wielu spotkań dyplomatycznych, związanych z porządkiem świata po I wojnie światowej. Choć działania wojenne ustały w 1918 roku reperkusje tego gigantycznego konfliktu były długofalowe i wielopłaszczyznowe. Zmienił się układ sił.

11 listopada 1918 roku Ignacy Daszyński udał się wraz z częścią rządu do Warszawy i złożył dymisję na ręce Józefa Piłsudskiego. Do dziś trwają spory historyków, czy stało się to 11 czy już 12 listopada. Mniejsza o to - najważniejszy był wydźwięk tego wydarzenia w tym przełomowym dla Polaków czasie. 

10 listopada 1942 roku - Winston Churchill wypowiedział słynne słowa dotyczące zwycięskiej II bitwy pod El Alamein Nawet ktoś kto nie interesuje się historią na pewno zetknął się z tymi słowami Churchilla. Brzmiały one: "To nie jest koniec. To nie jest nawet początek końca. Ale to jest, być może, koniec początku". Przypomnijmy zatem ich historyczny kontekst.

9 listopada 1920 roku została zawarta Konwencja polsko-gdańska. Był to dokument, którego przygotowanie zajęło sporo czasu, ale tylko jedna ze stron była zainteresowana respektowaniem ustaleń w nim zawartych. Wolne Miasto Gdańsk - autonomiczne miasto państwo powstałe pod auspicjami Ligi Narodów było w swej istocie jeszcze jednym zarzewiem konfliktu w okaleczonej pierwszą wojną światową Europie.

6 listopada 1937 roku  Włochy przystąpiły do Paktu antykominternowskiego. Najpierw kilka słów o genezie samego paktu. Głównymi inspiratorami tego antysowieckiego dokumentu byli oczywiście Niemcy. Hitler od samego początku swojego urzędowania w roli kanclerza nie ukrywał się z jawnie antykomunistycznymi poglądami, co szybko znalazło ujście w wydawanych przez niego zarządzeniach.

5 listopada 1605 roku udaremniono zamach na życie króla Anglii i Szkocji Jakuba I Wielu turystów nie znających dobrze angielskiej historii zastanawia się, będąc 5 listopada w Wielkiej Brytanii, skąd to zamiłowanie do fajerwerków i wszechobecnego tego dnia hałasu. Wszystko ma swoje źródło w historii i to dość odległej.

4 listopada 1944 roku w Budapeszcie niemieccy saperzy omyłkowo wysadzili część Mostu Małgorzaty. Może zadecydował element paniki - wojna była już wszak formalnie przegrana - Niemcy jednak panicznie bojąc się - jak najbardziej zasłużonej - zemsty bronili się fanatycznie.

3 listopada 1971 roku w Warszawie zmarła Janina Porazińska, autorka literatury dziecięcej i młodzieżowej,  redaktorka pism dla dzieci, założycielka Płomyka.  „W Wojtusiowej izbie” , „Był sobie król” czy też „Szewczyk Dratewka” należą do klasyki polskiej literatury dziecięcej. Kształtując dziecięcą wrażliwość i wyobraźnię, wychowały kilka pokoleń Polaków.

2 listopada 1932 roku - Józef Beck został ministrem spraw zagranicznych w rządzie Aleksandra Prystora. Postać Becka kojarzymy najczęściej z dramatycznymi miesiącami tuż przed wybuchem II wojny światowej, a przecież w polskim życiu politycznym pełnił on ważne funkcje już wiele lat wcześniej. 

30 października 1873 roku ksiądz i pszczelarz Jan Dzierżoń został ekskomunikowany. Jan Dierżoń to postać niezwykle zasłużona dla pszczelarstwa. Nie bez powodu tak często w wielu fachowych opracowaniach jest nazywany „ojcem współczesnego pszczelarstwa”.

29 października 1863 roku założono Międzynarodowy Czerwony Krzyż. To ponadnarodowa organizacja humanitarna, niosąca pomoc ofiarom konfliktów i wojen. Warto wspomnieć, że jej potoczna nazwa nie do końca jest tą prawidłową.

28 października 1939 roku Niemcy przeprowadzili w podtoruńskiej Barbarce pierwszą zbiorową egzekucję polskich więźniów. Od pierwszych dni wojny z Polską a potem okupacji Niemcy rozpętali nieznaną wczesniej spiralę terroru. To, co wydarzyło się w jesienne dni w podtoruńskiej Barabarce podkreśla ich - nomen omen - barbarzyńskie postępowanie. Opowieści o tym, że SS było zbrodniczą formacją a regularn...

27 października 1922 roku rozpoczął się faszystowski zamach stanu zwany marszem na Rzym. Wielu historyków uważa, że traktaty kończące I wojnę światową były w wielu przypadkach zarzewiem nowych konfliktów, które w kolejnych latach pozwoliły dojść do władzy takim jednostkom jak Mussolini.

26 października 1937 roku odbyła się premiera filmu "Dziewczęta z Nowolipek" w reżyserii Józefa Lejtesa. Zawsze kiedy oglądamy polskie filmy zrealizowane niedługo przed wybuchem II wojny światowej, wielu z nas zadaje sobie pytanie - co by było, gdyby? Jak rozwinąłby się nasz przemysł filmowy, gdyby nie straszna cezura września 1939 roku?

23 października 1944 roku w Lublinie został powołany UMCS. UMCS to (oczywiście obok KUL-u) największa i najstarsza uczelnia Lublina.

22 października 1873 roku zawarto Sojusz Trzech Cesarzy. Nic dziwnego, że właśnie wtedy nastąpiło porozumienie monarchów trzech mocarstw - Imperium Rosyjskiego, Cesarstwa Niemieckiego i Austro-Węgier. Mieszkańcy owych imperiów w swej przeważającej części mieli już dość panujących stosunków społecznych i naciskali w przeróżny sposób na szeroko pojętą liberalizację.

21 października 1959 roku w Nowym Jorku otwarto Muzeum Guggenheima. To tak słynny i charakterystyczny budynek, że często, choć mieści w sobie niezliczoną ilość wspaniałych dzieł, sam bywa nazywany dziełem sztuki. Każdy, kto choć raz był w Nowym Jorku z rozrzewnieniem wspomina moment, w którym pierwszy raz ujrzał bryłę muzeum i wspinał się białym, owalnym, wznoszącym się korytarzem.

20 października 1791 roku Sejm Czteroletni uchwalił akt Zaręczenia Wzajemnego Obojga Narodów. Był to dokument zawierający szczegółowe przepisy wykonawcze do Konstytucji 3 maja. Co szczególnie istotne, te ostatnie dotyczyły unii polsko-litewskiej.