Arif'in İstanbul Güncesi

Koniçiva. Bu bölümde Serhat ile ben Tokyo gezimizi anlatıyoruz. Gündelik yaşamdan mimariye, tarihten gastronomiye, köyden kente, meraklı ve gittiği memleketin kültürüne ilgi duyan gezginlerin gözünden bir Japonya sohbeti… Bizi dinlediğiniz için domo arigato.

Refik Kara ile Haliç’ten Karadeniz’e uzun bir yolculuk yaptık. Çocukluğunda komşuları olan Yahudilerin lezzetli reçellerinden Balat’ın zengin kültürüne, yüzülen Haliç’ten yüzülmeyen sulara, İstanbul’da tükenen balıklardan tükenmeyen tatlara, Teksas Tommiks’lerden İstanbul siyasetinin bitmek bilmeyen cambazlıklarına varan pek geniş bir sohbet. Riva çekek yeri mûkîmi değerli Refik abi, kararan ve ku...

Emrecan Ağtaş ile Dağtaş projesi kapsamında çıkardığı yeni albümü ve müzik hayatını konuştuk. Müziğin, kitleler tarafından dinlenme kaygısı gütmeden, kişinin hislerine kulak vererek üretilmesi gerektiğini ifade eden Emrecan; kendi sesini arayan, kendi sesini bulan insanların yaptığı işlerin de daha zamansız olacağını söylüyor.

Tuğçe Tezer ile Şehir Planlama nedir ve nasıl oluru konuştuk. Hayatını eğitim ve öğretime adayan Tezer’in bu süreçteki yolculuğunu, onun İstanbul’unu ve dolaştığı dünya kentlerini dinledik. “İstanbul’dan bir yere gidecek olsam bu Antakya olurdu.” diye ifade eden Tezer’in, özetle, yaşadığı ve gönül verdiği şehirlerin ihya ve inşasına kattığı değere bir parça tanıklık ettiğimiz verimli ve hoş bir so...

Büşra Kölmük ile metal heykeli, onun sanatını ve bu mecradaki yolculuğunu konuştuk. Doğayı ve ekstrem sporları da seven Büşra, İstanbul’un tarihi ve mimari dokusunun korunmamış olmasından yakınırken, yine de bu şehirde olmaktan, şehrin ona sunduğu imkanlardan memnun olduğunu iletiyor.

Arif bu bölümde, meclisten geçirilmeye çalışılan köpeklerin toplatılıp, uyutulup, öldürülmesinin yolunu açacak olan Hayvan Hakları Yasasına karşı, mitolojik Kerberos’tan semavî Kıtmir’e uzanan bir anlatımla çıkıyor karşımıza. Yetkililere, köpeklere ilişmeyin diyor Arif ve başka yöntemlerin mümkün olduğuna dikkat çekiyor.

Serhat Arıkan ile İstanbul’u, gezdiği ülkeleri, kentleri, sevdiği filmleri, yönetmenleri konuştuk. İç mimar olan Serhat ile alan tasarım uzmanı olarak çalıştığı yıllara dair de sohbet ettik. Barcelona’dan İstanbul’a, Kubrick'ten Wenders’e kanaatlerini ifade eden Serhat; bir gün muhakkak film çekeceğim diyor.

Âsûde Alkaylı ile İstanbul bağlamında tarihi markaları, onun İstanbul’unu, danışmanlığını yaptığı yüzyıllık markaları konuştuk. Âsûde’nin İstanbul’u, Tarih profesörü merhum Halûk Dursun dersleri ile başlamış ve o zenginlikte de devam etmiş. Hülâsa, Zürih’te başlayan hayat yolculuğundan, Haliç kıyılarına duyduğu sevgiye varan tatlı bir Âsûde sohbeti diyelim.

Zahid Sarıhan ile elektronik müziği konuştuk. Hard Reset ismiyle daha çok Tech House türünde üretimler yapan Zahid, onlarca alt türü olan elektronik müziğe kulak verdiğimizde, herkese hitap edecek bir tarzın mevcut olduğunu ifade ediyor ve ekliyor: “İstanbul’un keşmekeşinde Downtempo ve Chill Out türünde parçalar dinleyerek sakinleyebilirsiniz.”

Arif’ten bu bölümde İstanbul adalarının pek kıymetlisi olan Burgazada’yı dinleyeceğiz. Peride Celâl’den John the Baptist’e, Methodios’tan Sait Faik’e, Halide Edip’ten Makedon Kralı İskender’e, adanın zengin tarihini anlatıyor Arif. Güney Ege’ye inecek vakti ve nakti bulamayanları da, Adanın güzide yerlerinden olan Kalpazankaya mevkiine davet ediyor.

Miray Kayıkçı Sezen’den İnsan Kaynakları hayatını, tahsilini gördüğü psikoloji ilmini ve bu alanın mesleği ile olan yakınlığını dinleyeceğiz. Boğaziçi Üniversitesi’nde okumasının sebebini dahî, doğup büyüdüğü yer olan Sarıyer’de olmasına bağlıyor Miray. Hacıosman bayırından Kireçburnu’na inen yokuşu da, evi olarak tanımlıyor.

Bu bölümde İstanbullu Arif’i en çok üzen yapılardan, Zeytinburnu’nda inşa edilen ve tarihî İstanbul silüetini bozan onaltıdokuz kulelerini dinleyeceğiz. Danıştayın ve reis-i cumhurun fazla katları traşlayın dediği ve müteahhitin kulak asmadığı bu projenin, bir kamu meselesi olarak tekrar gündeme gelip çözülmesi arzusunda Arif.

Esra Şener’den moda tasarımını, ürün tasarımını ve onun bu mesleğe giden yolculuğu ile terzi annesinden gelen ilhamlarını dinleyeceğiz. İstanbul için de hem Fatih, hem Harbiye diyor Esra. Bazen arasında kalsak da, İstanbul’un her yeri hepimizin diye ekliyor.

Uyutma adı altında köpeklerin toplatılıp öldürülmesini tasarlayan yasa, toplumun büyük bir kesimi tarafından karşı çıkılan ve fakat siyasilerin bir kısmının ısrarla hayata geçirmeye çalıştığı merhamet yoksunu bir teşebbüstür. Bu karardan acilen vazgeçilmesi, köpeklerin şartlarının iyileştirilmesi; kentte, insan ve hayvanlara uygun yaşam koşulları sunacak şekilde tasarıların geliştirilmesi, vicdan...

Arif’ten bu bölümde Emirgân’ı dinleyeceğiz. Paşalarla Sultanların, şairlerle hattatların, sahilinde balıkçıların, korusunda aşıkların misafir olduğu semtin, uzak yakın tarihinden anlatılar sunuyor Arif. Picasso ile başlayan Atlı Köşk anılarına, William Turner ile devam etmek istiyormuş bir de.

Sükûnet, dinginlik ve huzurun metropelde nasıl mümkün olabileceğini Schopenhauer ve Spinoza ile el ele anlatan Arif, zihin yolu ile ulaşılacak olan bu hisleri, kentin sakin ve kalabalık caddelerinde de temin edebileceğimizi düşünüyor. Söz gümüşse sükût altındır ve dahî sükûnet sarraftır diyor Arif.

Arif bu bölümde bizlere, mistik anlamlar yüklenen yedi rakamının İstanbul’un köklü tarihindeki yerini ve kentin yedi tepe üzerine kurulu olduğu efsanesini anlatıyor. Bununla birlikte tarihî yarımada içerisinde bulunan bu mizansen yedi tepe ve çevresindeki Bizans, Roma ve Osmanlı dönemi mimarilerini içeren gezilesi bir İstanbul turuna çıkarıyor bizi.

Arif bu bölümde bizlere “Her şeyin arkhesi sudur.” diyen Thales’ten, Bozdoğan Kemerini inşa ettiren İmparator Valens’e; 1 Mayıs İşçi Bayramı’nda, yapılış amacı su\hayat yolu olan kemerin, özgürlüğe karşı barikat görevine evrilemesine giden uzun bir yolu anlatıyor. Ferhat ile Şirin’in aşklarına saygıyla sunuyor bu bölümü Arif.

Bu bölümde Arif’ten, Arif’in İstanbul günlerini dinleyeceğiz. Hayatındaki değerli insanlara, kentin sıklıkla uğradığı semtlerine, mekânlarına dair anlatıların olduğu bu bölümde; Arif’i biraz daha yakından tanıyacağız.

Cumartesi Annelerinin kaybolan evlatlarını, faillerini, oturma eylemiyle gündeme getirdiği, Ellinci Yıl Cumhuriyet Anıtının olduğu Galatasaray Meydanı'nın özgür günlerini diliyor Arif ve ekliyor: Cumhuriyet; cumhurun haklarının temin edilmesi ile var olur, aksi halde, meşruiyetine halel gelmesi kabil-i mümkündür.

Arif’in ilk bölümde dinlediğimiz mektubuna Emmannuelle’in cevabı olan bu bölümde; Fransız filmleri, kitapları, şiirleri ile birlikte, İstanbul’un başka bir zihinde uyandırdığı anlamları dinleyeceğiz. İnce feraset çifte kerametten üstündür diyen Ema, bakalım başka neler söylüyor.

Arif’ten bu bölümde, İstanbul silüetinin önemli simalarından Beyazıt Kulesi’nin tarihini, yangınları gözetlemek için kullanıldığı yıllardaki işleyişini, kulenin ağalarını, gözcülerini, atla çıkılan, atla çıkılmayan merdivenleri dinleyeceğiz. Beyazıt Kulesi’ne seksenli yılların meşhur tiyatrosu Devekuşu Kabare’den de bir selam gönderiyor Arif.

Arif bu bölümde, Ramazan bayramının etimolojisinden, kültüründen, kuşaklar arası değişiminden ve kendisinin bu değişimlere dair düşüncelerinden bahsediyor. Bizlere Geçmiş Bahar Mimozaları dizisini önerirken, büyüklere olduğu gibi küçüklere de saygı ve sevgiler diyor Arif.

Arif bu bölümde, Tocqueville ve Tanpınar’la el ele, yerel seçimler sonrası değişen tablodan, değişimin sebeplerinden, hürriyet ve demokrasiden bahsediyor. Kazananlara istikbâle müteallik tavsiyeler verirken, kaybedenlere Hân-ı Yağma’yı armağan ediyor.

Bu bölümde Arif’ten, İstanbul boğazının simgelerinden Şehir Hatları vapurlarını, az bilinen çok bilinen yönleriyle bu köklü kurumun dününü bugünü ve Paşabahçe vapurunun serencamını dinleyeceğiz. Şehrin kimliğinin korunmasına dair yaklaşımlarını, Artemis’i, Hüseyin Hâki Efendi ile Karl Lake beyi, şairleri şiirleri, hülâsa güncesinin dopdolu bir bölümünü aktarıyor Arif.