Alfabet Wojtusika

Odcinek #104, w którym z poetką Joanną Guzik pijemy kawę i łapiemy „Chwilę”. Rozmawiamy w mieszkaniu Wisławy Szymborskiej, w którym gościni podcastu przebywała w styczniu 2023 roku w ramach rezydencji poetyckiej. Wracamy do D jak dzieciństwa i domu z przepełnioną biblioteczką. Rozmawiamy o P jak pierwszym kontakcie z twórczością noblistki. Otacza nas Z jak zapach obecności. Pojawiają się czułe ded...

Odcinek 103, w którym w Kraków Story rozmawiam z Konstantym Przyborą o dawnej przychylności świata. Wertujemy „Wraz, czyli bez. Opowiadania i listy z krainy nonsensu” Jeremiego Przybory - zbiór listów i opowiadań w wyborze i ze wstępem Michała Rusinka. Przy kawie dywagujemy o herbacie i o B jak braczkach. Jest P jak pudełeczko sprzed dwudziestu lat, za duże jeansy z Pewexu, W jak winyl Beatlesów i...

Odcinek #102, w którym w Kraków Story pytam Karinę Caban o to, jak długo zbierała „Dużo drobnych”. Jest U jak uczenie się emocji, T jak tobołek doświadczeń i B jak budowanie świata na nowo. Pojawia się śnieg, który wiele wygłusza. W rozmowę wkrada się C jak codzienność. Z kolejnymi wersami dołączają do nas następni goście: fryzjerka, syn, panie z lokalnego sklepiku, przyjaciółka-poetka, były mąż....

Odcinek #101, w którym w Kraków Story w Pawilonie Wyspiańskiego rozmawiam z poetką i tłumaczką, Krystyną Dąbrowską, o dwoistości „Miasta z indu”, miasta z M jak metalu. Wchodzimy na ścieżkę P jak poezji i trafiamy do cichego wagonu. Mówimy o I jak intymności wczytywania się w wiersze. Pytam o twórcze trudności i trudności życiowe. Wchodzimy w znaczenia słów, których wcześniej nie było. Jest R jak...

Odcinek #100, w którym z Sabiną Jakubowską przeglądamy w Brzesku, niedaleko wsi Jadowniki, zapiski jej prababki-akuszerki, Anny Czerneckiej. Rozmawiamy o domowej R jak relikwii i świecie małych-wielkich cudów. Już pierwsza strona zeszytu przenosi nas do XIX wieku, do szkoły położnych w dawnym gmachu szpitala św. Łazarza w Krakowie. Jest P jak poród i L jak ludowa magia. Mówimy o K jak kaligrafii,...

Odcinek #99, w którym w Wydawnictwie Marginesy rozmawiam z Małgorzatą Czyńską o tym, co staje się pretekstem do portretu. Otwieramy książkę „Kobiety z obrazów. Polki” i przyglądamy się herstoriom heroin. Trafiamy do paryskiej pracowni Olgi Boznańskiej, idziemy śladami Zofii Jachimeckiej. Zatrzymujemy się na dłużej w K jak Krakowie. Jest B jak biografia i N jak narracja. Pytam o W jak wybór momentu...

Odcinek #98, w którym z Wojciechem Bonowiczem w Instytucie Myśli Józefa Tischnera mówimy o dobru, dobrej woli i o tym, jak czytać „Miłość i inne wydarzenia” w czasach lęku i strachu. Zaglądamy do zbioru tekstów ks. Józefa Tischnera. Pojawiają się P jak proste - mocne- definicje, które budują nam ścieżki rozmowy. Jest D jak dobro, drugi człowiek i Dusiołek. Pytam czym jest mądre pomaganie i mądra o...

Odcinek #97, w którym w księgarni De Revolutionibus rozmawiamy z Łukaszem Barysem o różnych poziomach wchodzenia w legendy wsi w powieści „Jeśli przecięto cię na pół”. Idziemy przez Sromutkę, ikoniczną Polskę B. Trwa karnawał dwóch światów: życia i śmierci. I trwa śledztwo w sprawie niechcianej historii Leokadii Be. Pojawia się P jak pamięć: o pańszczyźnie, dziedzicu, korzeniach. Spotykamy chłopa...

Odcinek #96, w którym z prof. Ewą Barbarą Łuczak rozmawiamy w siedzibie Wydawnictwa Marginesy o kolejności czytania prozy Ernesta Hemingwaya. Sięgamy po „Ruchome święto” w nowym przekładzie Miłosza Biedrzyckiego. Jest P jak Paryż lat dwudziestych xx wieku i próba nostalgicznego powrotu do tego, co minęło. Słyszymy piszczałkę koźlarza, idziemy kupić program gonitw. Towarzyszą nam Ezra Pound, Gertru...

Odcinek #95, w którym pytam Agatę Romaniuk w księgarni De Revolutionibus o historie opowiadane ściszonym głosem. Rozmawiamy o tym, do czego mamy za mało słów: o miłości. Bohaterowie książki pokazują nam różne jej porządki. Pojawiają się P jak parasolki na półpiętrze, T jak trójkąt i układ równoboczny, L jak listy, C jak czterdzieści lat rozłąki i cztery bliskości. Sprawdzamy zmienne tempo R jak re...

Odcinek, w którym z Anną Goc w studiu Tygodnika Powszechnego rozmawiamy o reporterskich zdziwieniach, które wprowadzają nas w opowieści o życiu ludzi głuchych. Pojawia się B jak bezsilność, O jak opresja i obcość. Pytam o słowa do reporterskiego opisu migania, o szukanie słów na oddanie "Głuszy". Motywem, który łączy wątki jest J jak Język i jednocześnie brak języka. I wtedy wraca S jak system, kt...

Odcinek #93, w którym z Sylwią Chutnik rozwijamy wątki z opowieści „Tyłem do kierunku jazdy”. Każdy z nich prowadzi nas do pytania o O jak odwagę do bycia sobą. Sprawdzamy, co to znaczy kierować się nią w życiu. Rozmowę układamy między S jak Staśką, K jak Krystyną i M jak Magdą. Przyglądamy się trzem pokoleniom różnych wolności. Mówimy o R jak relacjach - o tym, co je utrudnia i ułatwia. Przełamuj...

Odcinek #92, w którym z Mykołą Riabczukiem rozmawiamy w księgarni De Revolutionibus o wolności myślenia, czyli esejach ze zbioru „Czternasta od końca. Opowieści o współczesnej Ukrainie”. Pojawia S jak sonet.  Patrzymy na historię Ukrainy przez filtr A jak antykolonializmu. Wraca  J jak język, jego znaczenie symboliczne oraz W jak władza. Zaglądamy do teatru, w którym grają Czechowa. Kultura staje...

Odcinek #91, w którym z Barbarą Sadurską siedzimy na werandzie Goyki 3 Art. Inkubatora w Sopocie i szukamy sposobu, by opowiedzieć historię zamkniętą w „Czarnym hetmanie”. Pojawia się C jak cmentarz przodków. Wchodzimy w czas rozpięty między P jak paleolitem i W jak współczesnością. Idziemy szlakiem wojen. Mijamy Ś jak ślady po kulach widoczne nie tylko na kamienicach w Krakowie. Pojawiają się pow...

Odcinek #90, w którym sprawdzam, co się wydarzy między słowami 18. Międzynarodowego Festiwalu Opowiadania we Wrocławiu. Wędruję z organizatorkami, gośćmi i gościniami wydarzenia pośród krótkich historii, których słuchamy m.in. ze sceny księgarni Tajne Komplety, w przestrzeni Concordia Design, Katedrze Judaistyki i na ulicach miasta. Z Agnieszką Wolny-Hamkało rozmawiam o D jak dojrzałości festiwalu...

Odcinek #89, w którym z Katarzyną Janusik z Wrocławskiego Domu Literatury i profesorem Wojciechem Browarnym, członkiem jury Nagrody Angelus rozmawiamy o tożsamości współczesnej literatury środkowoeuropejskiej. Porządkujemy historię A jak Angelusa, przyglądamy się pisarskiej mapie od Bałtyku po Adriatyk. Pojawiają się: N jak nominacje, G jak głosowanie, E jak elitarność, którą bierzemy w nawias. Je...

Odcinek #88, w którym w trzech różnych księgarniach w Krakowie rozmawiam o Nocy Księgarń i przyglądam się pracy księgarzy/księgarek od kuchni. Towarzyszą mi Robert Kluczkiewicz z Massolit Books and Cafe, Weronika Ignas-Madej z Bonobo oraz Anna Gulińska i Jan Krakowian ze Spółdzielni Ogniwo. Wspólnie wędrujemy między półkami, sprawdzamy tytuły. W Massolicie zatrzymuje nas historia K jak księgozbior...

Odcinek #87, w którym w księgarni Fankomiks w Krakowie rozmawiamy z Janem Sławińskim, Julią Janikowską i Wojciechem Głuszkiem o czytaniu komiksów. Dopytuję o pierwsze plansze i do apelu stają od razu Kaczor Donald i Kajko i Kokosz. Porządkujemy T jak tytuły i P jak postaci czytelniczo ważne - stąd B jak Batman i stąd też „Umowa z Bogiem” Willa Eisnera. Próbujemy prawdziwej dyskusji o wybranym komi...

Odcinek #86, w którym z Adrianem Stachowskim, autorem przekładu książki Richa Cohena, rozmawiamy w Big Book Cafe o totalnej historii bluesa. Po kolei: pojawia się A jak amerykański styl pisania. B jak biografia muzyczna- wyzwalająco niefrasobliwa opowieść reportera, który wyruszył w trasę koncertową z The Rolling Stones. Zatrzymujemy się przy C jak coverach tych z początku kariery i z płyty "Blue...

Odcinek #85, w którym z Ireną Makarewicz, tłumaczką prozy Sándora Máraiego, rozmawiamy w sopockiej księgarni Smak Słowa o gasnącym duchu Europy. Sięgamy po dziennik podróży „Porwanie Europy” i sprawdzamy, jak współczesny świat odbija się w powojennych zapiskach węgierskiego pisarza. Przyglądamy się H jak historii. Pojawiają się M jak małe powojenne narracje i wraca B jak brak solidarności. Wyrusza...

Odcinek #84, w którym siedzimy z Urszulą Chylaszek w kawiarni De Revolutionibus w Krakowie i przyglądamy się niewielkiej wspólnocie Farerów. Z autorką reportażu „Kanska. Miłość na Wyspach Owczych”/ Wydawnictwo Poznańskie/ mówimy o H jak hermetyczności i O jak odrębności mieszkańców archipelagu. Gdy rozmawiamy, dzielą nas od niego w prostej linii 2455 kilometry. Eva i Laila opowiadają nam swoje his...

Odcinek #83, w którym z poetą, pisarzem i aktywistą- Serhijem Żadanem- rozmawiamy w Pałacu Potockich w Krakowie o ostrzeliwanym Charkowie. Trwa 176 dzień wojny w Ukrainie. Towarzyszy nam i rozmowę tłumaczy Michał Petryk, autor przekładów książek Żadana na język polski. Zaglądamy do „Książki telefonicznej zmarłych”. Pytam o B jak bezsilność pisarza i D jak działanie. Autor „Internatu” opowiada o ży...

Odcinek #82, w którym siedzimy w krakowskiej księgarni Lokator z Ahsanem Ridha Hassanem i zastanawiamy się nad interpretacjami powieści „Powrót Orfeja”. Krążymy wokół Emila, głównego bohatera książki, słuchamy jego głosu, rozmów jednostronnych. Jest S jak samotność i świat otulony w bandaże. Jest też D jak depresja, są stany lękowe. Jak pomóc Emilowi? Z zamknięcia głównego bohatera wyciągamy umarł...

Odcinek #81, w którym siedzimy w kawiarni w Belgradzie z Milicą Markić, tłumaczką i ambasadorką polskiej literatury i rozmawiamy o pracy tłumacza. Zaczynamy od S jak spotkania z językiem. Porządkujemy wspomnienia: jest H jak historia miłosna ojca, P jak pierwsza wizyta w Polsce: komunia święta i bary mleczne. Przenosimy się do literackiego ogrodu, w którym są Bursa, Poświatowska, Gombrowicz, Tokar...

Odcinek #80, w którym siedzimy z Sylwią Górą w kawiarni w Częstochowie i rozmawiamy o kobietach w kryzysie bezdomności ulicznej, o niewidzialnych. Zaczynamy od S jak stereotypowego postrzegania - z pozoru- nie naszego świata. Zastanawiamy się, jak to się stało, że społecznie wyłączyliśmy emocje. Pojawiają się P jak powody bezdomności i P jak przemoc: ekonomiczna i seksualna. Często wracamy do wsty...