เมือง-หมา-นุด

น้ำท่วมปี 54 ยังคงเป็นแผลในใจของพวกเราทุกคน ลองมาฟังกันว่า หลักการป้องกันน้ำท่วมเมืองเขาทำกันอย่างไร แล้วเราได้ทำแบบนั้นหรือเปล่านะ

พื้นที่ริมน้ำเป็นพื้นที่ที่มีคุณภาพดี สวยงาม ร่มรื่น เย็นสบาย ประเทศไทยจึงมีความพยายามที่จะสร้างพื้นที่สาธารณะริมน้ำ เหมือนอย่างประเทศอื่นในยุโรป แต่แนวคิดดังกล่าวกลับได้รับการต่อต้านอย่างมากมาย เพราะอะไร มาลองฟังกันดู

จาก talk of the town เมื่อปีก่อน ที่มีบ้านจัดสรรไปร้องเรียนว่า แปลงที่ดินข้าง ๆ ถมที่ดินสูงมากถึงชั้นสองของบ้านเขา ส่วนแปลงที่ถม ก็บอกว่า เขาถมตามระดับถนนที่อยู่หน้าแปลงที่ดินทั้งของเขาและหมู่บ้านจัดสรรนี่แหละ ปัญหาอยู่ที่เราคิดว่า ถนนนั้นคือ ถนนในเมืองหรือนอกเมือง ลองมาฟังกัน

มักจะเข้าใจกันว่าEbenezer Howard คิด "อุทยานนคร" Garden City เพื่อสร้างเมืองสีเขียว แต่ในความเป็นจริงแล้ว เขาคิดระบบเมืองหลักและเมืองบริวารของภาคมหานคร เพื่อแก้ปัญหามลภาวะของเมืองอันเกิดจากการปฏิวัติอุตสาหกรรม

ขนส่งมวลชนในเมืองของเรา ถ้าไม่จำเป็นไม่มีใครอยากใช้หรอก ถ้ามีรถยนต์ส่วนตัวก็หนีไปเลยหละ เคยสงสัยไหมว่า ทำไมคนในมหานครอื่น ๆ ในโลกเขาใช้ขนส่งมวลชนกันเยอะแยะ ลองมาฟังกันดู

ปัญหาสำคัญอีกประการหนึ่งของคนเมืองคือการหาที่จอดรถ  แต่โลกกำลังเปลี่ยนความคิดที่มีต่อที่จอดรถ จากเดิมมันคือความสะดวกสบาย ตัวนำให้เกิดการเติบโตทางเศรษฐกิจและการจ้างงาน แต่วันนี้ ที่จอดรถกลายเป็นของที่ต้องคิดใหม่ว่าจะมีดีไหม เปลืองที่ เปลืองเงิน ลองมาฟังกันว่า โลกเขาคิดกับที่จอดรถอย่างไร

ขยะมูลฝอยเป็นปัญหาติดตัวของชุมชนเมืองมาตั้งแต่เกิดเมือง  แต่การจัดการขยะมูลฝอยเป็นเรื่องยาก เพราะมันเป็นของที่คนอยากโยนให้พ้นตัวให้เร็วที่สุด มาตรการแยกขยะจึงไม่ค่อยประสบความสำเร็จนัก ในโลกใช้มาตรการ 3R - Reduce, Re-use, Recycle แต่มันมีรายละเอียดและวิธีการของมันอยู่ ลองมาฟังกัน

ย้ายเมืองหลวงดีไหม ประเทศเพื่อนบ้านเขาก็ย้ายกันแล้ว เช่น เมียนมาร์ (เนปิดอว์) มาเลเซีย (ปุตราจายา) และอินโดนีเซียก็กำลังจะย้าย ใจเย็น ๆ ก่อน มาทำความเข้าใจกันว่า เมืองหลวง Capital City คืออะไร โลกตะวันออกกับโลกตะวันตกคิดกับเมืองหลวงไม่เหมือนกันนะ แล้วถ้าจะย้าย ต้องมีขั้นตอนอย่างไร ลองมาฟังกัน

โรงงานหมิงตี้ระเบิด ผังเมืองผิดใช่ไหม จริง ๆ แล้วมีกฎหมายผังเมืองเตรียมรับมือกับกรณีแบบนี้ไว้แล้ว แต่ไม่มีหน่วยงานไหนกล้าใช้ เพราะจะถูกประชาชนด่า ลองมาฟังกัน

คอนโดอนันดา ถนนอโศก เป็น talk of the town มานาน  ต่างคนต่างคิด ต่างอธิบายเหตุไปคนละอย่าง ลองมาฟังกันดูว่า เหตุจริง ๆ อยู่ที่การเอาที่ดินอันเกิดจากการเวนคืนเพื่อสร้างรถไฟฟ้ามาใช้ผิดประเภท

คอนโดเอทัส ซอยร่วมฤดี ถูกสั่งรื้อถอนตั้งแต่ชั้น 8 ขึ้นไป เพราะอะไร มาฟังกัน

คนกรุงเทพฯ มักจะบ่นว่า เมืองแออัด เพราะมีประชากรมาก มีความหนาแน่นสูง แต่ในความเป็นจริง กรุงเทพฯ มีความหนาแน่นเพียง 10.66 คนต่อไร่ (คิดที่ประชากร 10 ล้านคน) เราไม่ได้หนาแน่นสูง แต่เราแออัด เพราะอะไรมาฟังกัน

COVID-19 ไม่เพียงแต่ส่งผลต่อสุขภาพของคนเมืองเท่านั้น แต่ยังได้มีอิทธิพลที่นำไปสู่การเปลี่ยนแปลงของชีวิตเมืองอย่างมากมาย ไม่ว่าจะเป็นการยอมรับการ work from home จนขยายเป็น work from anywhere คนหนีเมือง ฯลฯ ลองมาฟังกันว่า เมืองและมนุษย์เมืองจะปรับตัวอย่างไรเพื่อรับมือกับวิกฤตินี้

เรามักจะคิดว่ามนุษย์แตกต่างจากสัตว์ประเภทอื่น แต่จริง ๆ แล้วมนุษย์ก็ยังเป็นสัตว์โลกชนิดหนึ่งที่ต้องอยู่กับธรรมชาติ แม้จะมาอยู่ในเมือง เราก็ยังต้องการธรรมชาติในรูปแบบสวนสาธารณะเพื่อทำหน้าที่พื้นที่ให้เราย้อนกลับไปพักผ่อนแบบธรรมชาติ พบกับมนุษย์คนอื่นแบบสัตว์โลกประเภทเดียวกันโดยไม่มียศฐาบรรดาศักดิ์ และยังขยายความหมายออกไปอีกมากมาย

หลังจากที่มนุษย์สามารถปักหลักปักฐานอย่างมั่นคง ไม่ต้องเร่ร่อนอีกต่อไป ก็เกิดการพัฒนามาเป็นเมืองแบบ "นครรัฐ" คือเมืองเดี่ยวที่ล้อมรอบด้วยพื้นที่เกษตรกรรม พึ่งพากันเองอย่างสมบูรณ์ เมื่อมีนครรัฐกระจายไปทั่ว ก็มีการติดต่อระหว่างกัน แล้วก็พบว่า ทรัพยากร วิถีชีวิต และความรู้ของแต่ละเมืองต่างกัน การเอามารวมกันทำให้เกิดสินค้า บริการและองค์ความรู้ใหม่ ๆ ขึ้นมากมาย การรวมตัวกันนี้ขยายเป็นอาณาจักร ซึ่งเป็นปร...

การตั้งถิ่นฐานของชุมชนมนุษย์มี 3 องค์ประกอบที่เกี่ยวข้องกัน คือ สภาพภูมิศาสตร์ ทรัพยากรธรรมชาติ และอาชีพการทำกินของคนในพื้นที่นั้น ๆ ลองมาดูกันว่า 4 ภาคของประเทศไทย มีสภาพภูมิศาสตร์อย่างไร จึงมีทรัพยากรแบบนั้น และมีอาชีพของคนในภาคนั้น ๆ อย่างไร

คำว่า "เมือง" คงแตกต่างกันไปตามความคิดของแต่ละคน แต่มันมีหลักการพื้นฐานว่าเมืองคืออะไร ลองมาฟังกันว่าตรงกับที่ท่านคิดไว้หรือไม่

มนุษย์แตกต่างจากสัตว์ป่าตรงที่เราปักหลักปักฐานอยู่กับที่ได้อย่างถาวร เมื่อก่อนมนุษย์เราก็เร่ร่อนแบบสัตว์ป่าอื่นๆ นั่นแหละ  อะไรเป็นเหตุให้มนุษย์เราอยู่กับที่ได้  มาพบกับคำอธิบายได้เลยครับ