Appèl

Wat viert Amerika op 4 juli eigenlijk? En wat betekent dat voor de rest van de wereld? In deze aflevering gaat Daniël Schut in gesprek met Anna van Zoest, directeur van de Atlantische Commissie, over 250 jaar Amerikaanse onafhankelijkheid en de huidige transatlantische relatie. Van de Founding Fathers, en de fundamenten waarop 250 jaar Amerikaanse onafhankelijkheid is gebouwd, tot de huidige spann...

In deze aflevering gaan Karim Amghar en Kamerlid Anouschka Biekman in gesprek over de positie van het mbo in Nederland. Ze bespreken de hardnekkige vooroordelen waarmee mbo-studenten te maken krijgen, de kloof tussen mbo enerzijds en hbo en wo anderzijds, en waarom het mbo nog altijd niet de waardering krijgt die het verdient. Daarnaast kijken ze vooral vooruit: welke verantwoordelijkheid hebben b...

De overheid moet beter luisteren naar de burgers. Luisteren burgers nog wel naar de overheid? Voor legitiem gezag van de staat is nodig dat burgers ook het hoe en waarom van ‘de staat’ begrijpen.  Filosoof Gijs van Oenen noemt dat ‘staatsbegrip’, en in zijn boek ‘Onbegrepen overheid’ stelt hij vast dat het met dat staatsbegrip slecht gesteld is. Het wederzijds onbegrip tussen de overheid en haar b...

Hoe kunnen politici verschil maken in het beschermen van onze democratie? In deze aflevering van onze boekenclub gaat Rosan Smits in gesprek over haar boek ‘Dit is fascisme’ met Joost Sneller, Tweede Kamerlid met de portefeuilles justitie, drugs en democratie. Samen bespreken zij wat de politiek concreet kan doen om de rechtsstaat te beschermen. Smits pleit voor meer onderlinge solidariteit. Kunne...

‘Als ik niets doe, ben ik medeverantwoordelijk voor armoede onder kinderen’ - dat herhaalt de Rotterdamse Vanessa Umboh in deze aflevering van Appèl. De Van Mierlo Stichting ging op werkbezoek bij deze bevlogen armoedebestrijdster om uit te vinden hoe dat precies zit. Wat blijkt? Als maatschappij veroordelen we kinderen uit arme gezinnen, die zich alleen maar staande proberen te houden en soms uit...

Een echte liberaal eet geen vlees - dat zegt filosoof en schrijver Jurriën Hamer in zijn jongste boek, ‘Wat vrijheid van je vraagt’. In dit inspirerende boek waarschuwt hij dat we al decennia het liberalisme verkeerd geïnterpreteerd hebben - en vooral: onvolledig toegepast. Een echte liberaal houdt vooraleerst rekening met de rechten van anderen, en juist dat is iets wat we te weinig doen. Wat kun...

De overheid moet léveren. Dat riepen politici van links tot rechts afgelopen jaar waar ze maar konden. Die roep om daadkracht en een overheid die vooral doorpakt, is vooral in onzekere tijden best te begrijpen. Alleen wordt participatie van burgers nog wel eens als belemmerend voor die daadkracht gezien. En dat is problematisch, schrijft Caelesta Braun, hoogleraar openbaar bestuur en maatschappeli...

De kloof tussen wetenschap en samenleving groeit. Dit uit zich onder meer in toenemend wantrouwen tegen de wetenschap, zelfs in de politiek. Politici van sommige partijen twijfelen openlijk aan wetenschappelijke consensus over bijvoorbeeld klimaatverandering. Maar ook het wantrouwen tegen onafhankelijke adviesraden neemt toe.  Waar komt wantrouwen tegen de wetenschap vandaan? Hoe toegankelijk zijn...

Ook al heeft de nieuwe Tweede Kamer het hoogste percentage vrouwen ooit: nog steeds lijkt politiek vooral een zaak voor witte mannen. Vooral in de gemeenteraad, maar ook nog steeds in de Tweede Kamer zitten structureel minder vrouwen en mensen met een migratieachtergrond. Niet alleen komen deze groepen minder makkelijk de politiek binnen, maar ook vertrekken ze eerder. Wat is er nodig om de politi...

Onze huidige economie maakt onze democratie kapot. Dat schrijft filosoof Lisa Herzog in haar nieuwe boek De Democratische Markt . De politiek heeft weinig te zeggen over de economie en de economie alles over de politiek, schrijft zij. Die rollen moeten weer worden omgedraaid. Wat we aan de markt overlaten en wat niet, moet onderwerp worden van politiek debat. Ook moeten werknemers meer macht, invl...

Dromen van mijn zus . Zo heet het boek van Tweede Kamerlid Mpanzu Bamenga, dat nu in de boekhandels ligt. Hij beschrijft hierin zijn haast ongelooflijke levensverhaal. Zijn vlucht vanuit Congo naar Europa en de 17,5 jaar waarin hij ongedocumenteerd in Frankrijk, België en Nederland woonde. Hoe het hem lukte om ondanks felle tegenslagen opleidingen af te ronden, te werken en jurist te worden. Hoe h...

Het enorme tekort aan betaalbare woningen staat in veel verkiezingsprogramma's hoog op de lijst van op te lossen problemen. Bijna 400.000 huishoudens zijn op zoek naar een onderkomen, maar stuiten op torenhoge prijzen en veel te weinig aanbod. Ook het aantal dakloze mensen groeit, terwijl fatsoenlijk wonen een sociaal grondrecht is. Wat is er nodig om te zorgen dat iedereen prettig kan wonen?   Hi...

De Mr. Hans van Mierlo Stichting publiceert deze maand samen met het Centrum voor Parlementaire Geschiedenis in Nijmegen de bundel De minister-president. Een ambt in ontwikkeling. Hierin verdiepen 18 auteurs zich in de rol van de premier. Hoe is deze rol ontstaan? Hoe machtig is onze minister-president eigenlijk, wat is er afgelopen decennia veranderd aan die machtspositie en hoe zou de rol van de...

Sommige mensen zijn te rijk . Zo heet het nieuwe boek van filosoof Dick Timmer, universitair docent morele en politieke filosofie aan de Technische Universiteit Dortmund. Hierin onderzoekt hij de eeuwenoude vragen: wat betekent gelijkheid? En wat is een rechtvaardige verdeling?  Alle ongelijkheid komt volgens Timmer voort uit hiërarchieën tussen mensen, waarbij we sommigen als superieur en anderen...

Afgelopen najaar publiceerde techexpert en oud-Europarlementariër voor D66 Marietje Schaake het boek De Tech Coup . Haar boodschap – de groeiende macht van techgiganten bedreigt onze democratie - werd snel daarna nog urgenter. Met techmiljardairs als Elon Musk op prominente politieke plekken, lijkt het tijdperk van big tech definitief aangebroken. Hoe gevaarlijk is de groeiende macht van techgigan...

AI is overal, ook in oorlogen. Militairen maken steeds vaker gebruik van AI om doelwitten te selecteren en uit te schakelen. Voorbeelden zien we onder meer in Gaza en Oekraïne. Maar hoe maken krijgsmachten precies gebruik van AI? Zorgt militaire AI écht voor minder burgerslachtoffers, zoals vaak wordt gezegd? En welke juridische en ethische dilemma’s roept AI op het slagveld op?    Hierover praten...

Vijf jaar na het begin van corona hangt volgens wetenschappers de volgende pandemie als een zwaard van Damocles boven ons hoofd.  Maar terwijl in het onderwijs, in de zorg en bij de ggz de gevolgen van de afgelopen pandemie nog altijd doorklinken, is het kabinet van plan te bezuinigen op zogeheten pandemische paraatheid.  Is Nederland klaar voor de volgende pandemie? Welke lessen hebben we geleerd...

Mensen met een theoretische opleiding domineren onze democratie. Verreweg de meeste volksvertegenwoordigers hebben een hbo- of universitaire opleiding, en hun voorkeuren klinken vaker door in beleid. Veel praktisch opgeleiden ervaren bovendien een sterke culturele afstand tot de voornamelijk theoretisch opgeleide politici. En die ervaren afstand blijkt een belangrijke motor van politieke onvrede o...

Met het manifest ‘Scherp op Ouderenzorg’ zetten sportjournalist Hugo Borst en historicus Carin Gaemers in 2016 politiek Nederland op zijn kop. Er kwamen honderdduizend steunbetuigingen en ook politici omarmden de aanbevelingen unaniem.  Bijna tien jaar later is daar weinig van te merken: de gemaakte beloften zijn niet nagekomen en plannen om de ouderenzorg te verbeteren, zijn er nauwelijks.   Waar...

Het kabinet zet het mes in ontwikkelingssamenwerking: vanaf 2026 komt er 2,3 miljard euro minder beschikbaar. Deze beslissing heeft grote gevolgen. Niet alleen voor landen waarop de Nederlandse ontwikkelingssamenwerking is gericht en voor ngo’s, maar ook voor Nederland zelf en onze democratische rechtsstaat.  Dat zeggen althans Anne-Floor Dekker, directeur van het Nederlandse genderplatform Wo=men...

Polarisatie was in 2024 Woord van het Jaar. Mensen lijken steeds vaker lijnrecht tegenover elkaar te staan en de roep om minder polarisatie klinkt steeds luider. Maar deze paniek over polarisatie is onterecht, zegt socioloog Quita Muis . Afgelopen jaar promoveerde zij aan Tilburg University op een onderzoek naar polarisatie, waarin ze vooral heeft gekeken naar de rol van opleidingsniveaus en socia...

De Groningers hadden altijd gelijk . Zo heet het boek dat Hans Vijlbrief , Tweede Kamerlid voor D66, schreef over zijn periode als staatssecretaris Mijnbouw. Die twee jaren laten zich het beste omschrijven als een achtbaanrit. Er waren woedende en intens verdrietige Groningers, een parlementaire enquête naar de gaswinning, oorlog in Oekraïne en een energiecrisis. Deze achtbaanrit eindigde met de s...

Het gaat niet goed met de gezondheidszorg. We gebruiken vaker en langer zorg en om die zorg te leveren, zijn steeds meer mensen nodig. Zo zou over 40 jaar 1 op de 3 Nederlanders in de zorg moet werken, terwijl dat nu nog 1 op de 7 is. Daarnaast rijzen de zorgkosten de pan uit, voor de overheid maar ook voor ons: vanaf komend jaar betalen we allemaal fors meer premie aan de zorgverzekeraar. Kortom,...

Nederland is een van de rijkste landen ter wereld, maar toch leven honderdduizenden mensen in armoede. Vrouwen hebben daarbij een hoger risico op armoede dan mannen. Hoe kan dit, ondanks alle politieke aandacht die er afgelopen jaren is voor bestaanszekerheid? En wat is er nodig om mensen uit de armoede te krijgen?   Hierover praten we in deze aflevering van Appèl met twee deskundigen. Hoba Gull w...

Nog even en we weten het: wordt Kamala Harris de nieuwe president van de Verenigde Staten of wint Donald Trump? De wereld kijkt gespannen toe, want bij deze verkiezingen staat internationaal veel op het spel. Maar wat zijn eigenlijk de gevolgen van een presidentschap van Harris of van Trump: voor de NAVO, voor Oekraïne, voor China en voor het Midden-Oosten?  Hierover in deze aflevering an Appèl me...